Azər Allahverənov: “Sürətli dəmir yollarının qurulması ölkəyə əlavə kapital axını deməkdir”
Yalamadan Astaraya qədər yeni dəmir yolu xətləri çəkilməlidir. Bunu Prezident İlham Əliyev “Azərbaycan Respublikası regionlarının 2014-2018-ci illərdə sosial-iqtisadi inkişafı Dövlət Proqramı”nın icrasının yekunlarına həsr olunan konfransda yekun nitqində deyib.
Dövlət başçısı qeyd edib ki, “Şimal-Cənub”, “Şərq-Qərb” nəqliyyat dəhlizləri fəaliyyətdədir, bu işlərə yeni tərəfdaşlar qoşulur: “Mənim bir neçə ölkənin dövlət başçısı ilə apardığım danışıqlar nəticəsində indi Orta Asiya respublikalarından əlavə yüklərin Ələt limanına gəlməsi və oradan dəmir yolu ilə dünya bazarlarına çatdırılması təmin edilib. Biz bir neçə ölkə ilə artıq çox səmərəli əməkdaşlıq edirik. Bu ölkələrin sayı artır və biz yeni mənbələrdən yükləri cəlb edib Azərbaycan ərazisindən göndəririk. Ölkə daxilində bir neçə dəmir yolu layihəsi gündəlikdədir. Biz “Şimal-Cənub” nəqliyyat dəhlizinin bərpası ilə məşğuluq. Düzdür, bu yol var, fəaliyyət göstərir, ancaq bunun sürəti aşağıdır. Ona görə Yalamadan Astaraya qədər yeni dəmir yolu xətləri çəkilməlidir. Artıq keçən ildən bu prosesə start verilib və beləliklə, Azərbaycan-Rusiya və Azərbaycan-İran sərhədlərini birləşdirən “Şimal-Cənub” nəqliyyat dəhlizi yüksək sürətli dəhliz olacaq və yüklərin mənzil başına çatma müddəti də, əlbəttə ki, qısalacaq”.
Bütün bu deyilənlərin fonunda, Yalamadan Astaraya qədər çəkiləcək yeni dəmir yolunun nə kimi iqtisadi, regional və beynəlxalq əhəmiyyəti olacaq?
Sözügedən məsələni “Bakı-Xəbər”ə şərh edən nəqliyyat sahəsi üzrə ekspert Azər Allahverənovun fikrincə, Yalama-Astara dəmir yolunun bir sıra perspektivləri var: “Söhbət Yalama ilə Astaranı əlaqələndirəcək və kifayət qədər yüksək yükdaşıma qabiliyyətinə malik olan dəhlizin yaradılmasından gedir. Bu, sadəcə, dəmir yolu infrastrukturu deyil. Bu, bütövlükdə, Cənubla Şimalı əlaqələndirən dəhlizin daha təkmil şəkildə qurulması deməkdir. Nəzərə almaq lazımdır ki, Azərbaycan son illər beynəlxalq yükdaşımalarda mühüm rola malik olan tərəfə çevrilib. Yəni Azərbaycan, faktiki olaraq, Asiyadan Avropaya, Cənubdan Şimala yüklərin daşınmasında biləvasitə fəal iştirak edən tərəfdir. Azərbaycan hər dəfə yükdaşımalar sahəsində tətbiq edilən proqramların fəal iştirakçısıdır. Nəticədə Azərbaycanın qarşısında yeni imkanlar açılır. Başqa bir tərəfdən, bu, əlavə öhdəliklər deməkdir. Azərbaycan bu gün geosiyasi və geostrateji baxımdan mühüm rola malikdir. Eyni zamanda, beynəlxalq yükdaşımalarda rolu artır. Ona görə də mütləqdir ki, dəmir yolu infrastrukturu müasir çağırışlara cavab versin. Burada söhbət təkcə dəmir yolu ilə yüklərin həcminin artırılmasından getmir. Söhbət həm də yüklərin daha tez daşınmasından gedir. Qatarlar nə qədər yüksək sürətlə gedərsə, bu bir o qədər yükdaşımaların həcminin artmasına öz təsirini göstərəcək. Ona görə də bu istiqamətdə işlərin yeni səpkidə həyata keçirilməsinə ehtiyac var”.
Allahverənovun fikrincə, “Şimal-Cənub” nəqliyyat dəhlizi üçün bunun əhəmiyyəti böyükdür: “Şərq-Qərb” nəqliyyat dəhlizini bununla əlaqələndirmək lazımdır. Sürətli dəmir yollarının qurulması ölkəyə əlavə kapital axını deməkdir. Digər tərəfdən, Azərbaycan yeni-yeni təşəbbüslərlə çıxış edir və bir çox dövlət artıq Azərbaycanın bu mövqeyindən daha səmərəli şəkildə istifadə etmək istəyir. Bununla bağlı niyyətlərini ortaya qoyurlar. Bütün bunlar Azərbaycana olan marağın artdığını göstərir. Bu maraq fonunda, Azərbaycan bu kimi məsələlərin yüksək səviyyədə yerinə yetirilməsi üçün çox ciddi addımlar atmaqdadır. Yeni Yalama-Astara dəmir yolunu şərtləndirən odur ki, Azərbaycan üzərindən daşınan yüklər artmaqdadır. Bu da bir sıra perspektivlər vəd etməklə yanaşı, yeni yükdaşıma dəhlizinin daha təkmil şəkildə qurulmasını tələb edir”.
Vidadi ORDAHALLI
