Ölkədə qeyri-neft sektorunun mühüm bir qolu kimi turizmin inkişafı xüsusi diqqət mərkəzindədir və bu istiqamətdə son illərdə atılan addımlar artıq öz müsbət nəticələrini verir. Proseslərin inkişafı göstərir ki, Azərbaycan bu gedişlə turizmdən daha böyük miqdarda gəlir əldə edə, eyni zamanda turizm ölkəyə valyuta axınını təmin edən ən əsas sahələrdən birinə çevrilə bilər. Bunun üçün turizm potensialından daha geniş miqyasda istfiadəyə də ciddi ehtiyac var.
Milli Məclisin Əmək və sosial siyasət komitəsinin sədri Hadı Rəcəbli bu potensialın hələ az bir hissəsindən istfiadə olunduğunu deyir: "Son iki ildə Azərbaycanda turizm sahəsində hissolunacaq dəyişikliklər baş verib, mühüm irəliləyişlər əldə edilib. İki rəqəmə nəzər salaq: ölkəmizə gələn turistlərin sayı 2015-ci ilə nisbətən 30 faiz, 2016-cı ilin birinci yarısına nisbətən 25 faiz artıb. Bu artım artıq davamlı xarakter alıb. Turizm sahəsinin inkişafını şərtləndirən əsas amillərə gəlincə isə, bunlar son illər ölkəmizdə həyata keçirilən iri, müasir infrastruktur layihələridir: fəaliyyətdə olan 6 hava limanı, dünya standartlarına cavab verən yolların çəkilməsi, 500-dən çox otel şəbəkəsinin istifadəyə verilməsi. Eyni zamanda, ölkədə sabitliyin və təhlükəsizliyin təmin edilməsi, “ASAN viza” sisteminin reallaşdırılması, tarixi abidələrin zənginliyi, Azərbaycan qonaqpərvərliyi, milli mətbəximiz və gündən-günə gözəlləşən, müasirləşən paytaxtımız da turistləri cəlb edir. On il bundan əvvəlki Bakı ilə indiki Bakı arasında fərqi hər birimiz görürük. Paytaxtımız dünyəvi turizm şəhərlərindən birinə çevrilib. Zənnimcə, biz ölkəmizin turizm potensialının yalnız 20 faizindən istifadə edə bilmişik, bu potensialın 80 faizi hələ reallaşmayıb".
Potensialın daha böyük ölçüdə reallaşması turizmdən gələn gəlirlərin həcminin əhəmiyyətli dərəcədə artmasına təkan vermək iqtidarındadır. Araşdırmalar göstərir ki, Azərbaycanın mövcud infrastrukturu hər il 3-3,5 milyon nəfər turist qəbul etməyə imkan verir. Mədəniyyət və turizm naziri Əbülfəs Qarayev bu xüsusda bildirir: "Azərbaycan 3,5 milyon turisti qəbul etmək iqtidarındadır. Yeni tədbirlərin keçirilməsi bu tələbatı artıracaq. Sərmayəçi turizm müəssisəsi inşa edə bilər, amma orda çalışan insanların hazırlıq səviyyəsi bizim diqqət mərkəzimizdə olmalıdır. Biz bu rəqəmlərin çoxalmasına diqqət etməliyik".
Nazir bildirib ki, son vaxtlar Azərbaycana gələn turistlərin sayına sevinməmək olmaz və bu ilin 8 ayında Azərbaycana 1 milyon 818 min nəfər turist gəlib: "Azərbaycan stabil, təhlükəsiz və qonaqpərvər ölkədir. Azərbaycandan gedənlərin sayı təxminən dörd milyon nəfərdir. Bura bütün səfərlər daxildir. Azərbaycan vətəndaşlarının xarici ölkələrdə il ərzində xərclədiyi pul təxminən 600 milyon dollardır. Əcnəbilər isə Azərbaycanda bir ildə 700 milyon dollar xərcləyirlər". İndi diqqət mərkəzində olan əsas məqam həm Azərbaycana daha çox turist gəlişini təmin etmək, həm də onların burada xərclədiyi vəsaitin artmasına nail olmaqdır. Ərəblərdən sonra indi Avropa ölkələrindən, eləcə də Çindən Azərbaycana daha çox turistin cəlb olunması xüsusi maraq dairəsində yer alır. Ekspertlər hesab edir ki, Azərbaycanın İpək Yolu üzərində yerləşməsi və mövcud turistik bazası Uzaq Şərq ölkələrindən, o cümlədən Çindən gələn turistlərin sayının artmasına təkan verəcək. Milli Turizm Təbliğat Bürosunun mətbuat xidmətinin katibi Kənan Quluzadə də bildirir ki, Azərbaycan Çindən gələn turistlərin sayının artırılması üçün aktiv fəaliyyət göstərməyə başlayıb: "Çinlilərin Azərbaycana daha çox gəlməsi üçün artıq Çin istiqamətində aktiv işlərə başlamışıq. Ötən il Çin dünyaya 135 milyon turist göndərib. Onun bir neçə faizi Azərbaycana gəlsə, bizdə turistlərin sayında çox böyük artım olar". Bu arada beynəlxalq turizm təşkilatı olan UNWTO-nun 2016-cı il üçün açıqladığı statistikada da çinlilər ən əliaçıq turist adını qazanıblar. Belə ki, 2016-cı ildə çinli turistlər səyahətə 261 milyard dollar xərcləyiblər. Bu rəqəmlər hər il artmaqda davam edir. Bu mənada Azərbaycana çinli turistlərin ayaq açması əcnəbilərin Azərbaycanda turist kimi xərclədyi vəsaitin qısa müddətdə 1 milyard dolları keçməsinə səbəb olacaq. Çinli tursitlərin cəlbi üçün indilikdə Çində Azərbaycan turizm şirkətlərinin fəaliyyət göstərməsinin vacib olduğu vurğulanır. Məlumat üçün bildirək ki, çinli turistlərin ən çox səfər etdiyi ölkələrdən biri də şimal qonşumuz Rusiyadır. Təkcə ötən il çinli turistlər Rusiyada 2.5 milyard dollar xərcləyib. Bu məbləğdən 1 milyardını çinlilər təkcə Moskva şəhərində xərcləyiblər. Bu mənada çinli tursitlərin də Azərbaycana cəlbi xüsusi əhəmiyyət daşıyır.
Nahid SALAYEV
