Zakir Əhmədov: “Bütün bunlardan sonra iqtisadiyyatda müsbət saldo daha böyük rəqəmlərlə ölçüləcək”
2017-ci ilin yanvar-avqust aylarında Azərbaycan Respublikasının hüquqi və fiziki şəxsləri dünyanın 180 ölkəsindəki tərəfdaşları ilə ticarət əməliyyatları həyata keçirib. Bu müddətdə Azərbaycan 2 775 adda məhsul ixracı həyata keçirib, ölkəyə isə 7 061 adda məhsul idxal olunub.
Belə ki, Gömrük orqanlarında 2017-ci ilin yanvar-avqust aylarında xarici ticarət dövriyyəsi 12 523.79 mln. dollar, ixracın dəyəri 7 223.01 mln. dollar, idxalın dəyəri isə 5 300.78 mln.dollar təşkil edib.
Qeyd edək ki, 2016-cı ilin yanvar-avqust ayları ilə müqayisədə xarici ticarət dövriyyəsi 9.24 % , o cümlədən ixrac 12.6 % , idxal isə 4.22 % azalıb.
Beləliklə, cari ilin yanvar-avqust ayları ərzində xarici ticarət dövriyyəsində 1 922 mln. dollar həcmində müsbət saldo yaranıb ki, bu da ötən ilin eyni dövrü ilə müqayisədə 7,7 dəfə çoxdur.
Görünən odur ki, Azərbaycan iqtisadiyyatında müsbət meyllər daha çox özünü göstərir və zamanla ölkə iqtisadiyyatında keyfiyyət dəyişiklikləri öz effektini göstərəcək.
Sözügedən məsələni dəyərləndirən ekspert Zakir Əhmədov da hesab edir ki, ölkə iqtisadiyyatının strukturu dəyişməyə doğru gedir: “2014-cü ilin ortalarından dünya bazarında neftin qiymətinin ucuzlaşması bir daha göstərdi ki, iqtisadiyyatda neftin çəkisinin azaldılması vacib və zəruridir. Dayanıqlı inkişafın təmin olunması qeyri-neft sektorunun inkişaf etdirilməsindən keçir. O üzdən, 2015-ci ilin sonu, 2016-cı ilin əvvəlindən başlayaraq Azərbaycanda ciddi islahatlara start verildi. Xüsusən də iqtisadiyyatın inkişafını və dəyişiklikləri özündə ehtiva edən Strateji Yol Xəritəsinin hazırlanması mühüm əhəmiyyət kəsb edir. Milli iqtisadiyyat və iqtisadiyyatın əsas sektorları üzrə Strateji Yol Xəritəsində deyilir ki, bu, iqtisadiyyatın rəqabətqabiliyyətliliyini, inklüzivliyini və sosial rifahını daha da artıracaq, investisiyaların cəlbi, azad rəqabət mühiti, bazarlara çıxış və insan kapitalının inkişafına yardım edəcək.
Milli iqtisadiyyat perspektivi üzrə Strateji Yol Xəritəsi qısa, orta və uzunmüddətli dövrləri əhatə etməklə, 3 dövrü əhatə edir: 2020-ci ilədək, 2025-ci ilədək və 2025-ci ildən sonrakı dövr. "Xarici şokların mənfi təsiri" nəticəsində yaranmış vəziyyətdən çıxmaq: sabitləşdirilmə, şaxələnmə və dünya iqtisadiyyatına inteqrasiya etməklə, rəqabət qabiliyyətinin artırılması ilə. Bu dövrün iqtisadi inkişaf perspektivinin fundamental əsası- makroiqtisadi sabitliyin qorunması, biznes mühitinin yaxşılaşdırılması, özəl sektorun investisiya qoyuluşlarının təşviqi və dəstəkləyici dövlət sektorunun yaradılmasıdır. 2025-ci ilə qədər qeyri-neft sektoruna yönəldilmiş birbaşa xarici investisiyaların qeyri-neft ümumdaxili məhsulundakı payının 4 faizə çatdırılması hədəflənib. Həmçinin qeyri-neft sektoru üzrə ixracın 2015-ci ildəki adambaşına 170 ABŞ dollarından azı 450 ABŞ dollarına qaldırılması, ticari mal və xidmətlər sektorunda, məsələn, istehsal və ya turizm sektorlarında 2025-ci ilə qədər 150 min əlavə iş yerinin yaradılması hədəflənib. Bu dövrdə Neft Fondundan büdcə köçürmələrinin 15 faiz azaldılması da hədəflərdən biridir. Bütün bunlardan sonra iqtisadiyyatda müsbət saldo daha böyük rəqəmlərlə ölçüləcək”.
Vidadi ORDAHALLI