Rəşad Həsənov: "Həm bankların maddi durumu, həm də biznes subyektlərinin vəziyyətinin ürəkaçan olmaması biznes kreditlərinin azalmasına səbəb olub"
Azərbaycanda biznes kreditləşməsi ilə bağlı problemin olması müzakirə edilib. Bu fikri Maliyyə Bazarlarına Nəzarət Palatasının direktorlar şurasının sədri Rüfət Aslanlı "İqtisadi islahatlar: Əldə edilmiş nəticələr və tövsiyələr" mövzusunda keçirilən konfransda səsləndirib.
O qeyd edib ki, hazırda Azərbaycanda biznes kreditləşməsi ilə bağlı problemlər var, iş adamlarına təklif olunan kreditlərə yüksək təminat tələbləri mövcuddur. Bundan başqa, kreditlərin illik faiz dərəcəsi manatda 22-26 faiz, xarici valyutada isə 13-15 faizdir ki, bu da real sektorun rentabelliyi ilə müqayisədə yüksəkdir: "Kreditlərin bahalığı onunla bağlıdır ki, onların maya dəyəri yüksəkdir. Banklar illik 15 %-lə əmanət qəbul edir, burada əməliyyat xərcləri, kreditin qaytarılmaması ehtimalı, məzənnə və digər risqləri nəzərə aldıqda kredit faizlərinin yüksək olması təbiidir".
Məsələ ilə bağlı fikir bildirən iqtisadçı-ekspert Rəşad Həsənov "Bakı-Xəbər"ə açıqlamasında qeyd etdi ki, 2014-cü ilin sonlarından etibarən Azərbaycan iqtisadiyyatında yeni dönəm yaşandı: "Biznes subyektlərinin gəlirləri kəskin şəkildə azaldı. Həmçinin, manatın xarici valyutaya nisbətən məzənnəsinin dəyişməsi biznesin borc yükünü artırdı. Beləliklə, biznes subyektləri öz yükünü yerinə yetirə bilmədi. Bu isə qurumların biznes subyektlərinin banklar üçün tarixçələrini arzuolunmaz etdi. Bəllidir ki, problemli kreditlərin həcmi günü-gündən artır. Banklar tərəfindən verilən kreditlərin geri qaytarılması ilə bağlı yaşanan çətinliklər bankların kredit portfelinin kiçilməsi ilə bağlı qərarlar qəbul etməsinə səbəb olub. Hər iki tərəfdən məhdudlaşma qeydə alınır. Həm banklar, həm də biznes subyektlərinin vəziyyətinin ürəkaçan olmaması vəziyyətə mənfi təsir göstərir. Artıq banklar daha sağlam və etibarlı müştərilərlə işləməyə maraq göstərir. Biznes subyektləri isə iqtisadi durumu səbəbi ilə yeni işlə bağlı hər hansı təşəbbüs göstərmir. Əslində, onlar əlavə bank krediti, borc yükü götürməmək üçün yeni işə başlamaq istəmir.
Həmçinin, onu da demək lazımdır ki, bu gün bank müştərilərinin böyük əksəriyyəti problemli müştərilər hesab olunur. Bu isə bank kontingentinin azalmasına səbəb olur. Son nəticədə biznes kreditlərinin sayı azalır".
Günel CƏLİLOVA
