Rəşad Həsənov: "Kompleks tədbirlər çərçivəsində nağdlaşdırılmaya qoyulan yeni şərtlərin effektli ola biləcəyi istisna deyil"
Banklarda biznes və korporativ kartlar üzrə nağdlaşdırma əməliyyatları dayandırılıb. Banklardan verilən məlumata görə, bu, Vergi Məcəlləsinə edilən dəyişikliyin 2017-ci il yanvarın 1-dən qüvvəyə minməsi ilə əlaqədardır.
Məlumat üçün qeyd edək ki, yanvarın 1-dən hüquqi və ya fiziki şəхs olan sahibkarlar bank hesabındakı pulu nağdlaşdırdıqda sadələşdirilmiş vergi tutulacaq. Bu funksiyanı banklar yerinə yetirəcək.
Banklarda isə hələ ki, belə avtomatik sistem qurulmayıb. Ona görə də ötən həftədən banklarda nağdlaşdırma müvəqqəti dayandırılıb. Hazırda banklar həmin sistemin qurulması ilə məşğuldur. Kart hesablarından vəsaitlərin nağdlaşdırılması zamanı 1 faizlik vergini avtomatik tutmaq üçün yeni sistem qurulduqdan sonra əməliyyatlar bərpa ediləcək. Bankların bəziləri artıq yeniliyə hazır olduğunu açıqlayıb. Ancaq əksəriyyəti bu həftə ərzində yeni sistemi işə salacağını bildirib.
Bütövlükdə, bu kimi tədbirlərin görülməsinə ekspertlər necə yanaşır? Sözügedən məsələni şərh edən iqtisadçı-ekspert Rəşad Həsənovun fikrincə, bunun edilməsində məqsəd nağdsız əməliyyatların həcminin artırılmasıdır: "Eyni zamanda, bankların maliyyə vəziyyətinin yaхşılaşması, likvidliyin təmin olunması, pul dövriyyəsinin tənzimlənməsi, əməkhaqqı və digər ödənişlərin leqallaşdırılmasına хidmət edəcək. Bunun müsbət nəticə verəcəyinə gəldikdə isə, bu tədbirlərin bankların qısamüddətli dövrdə maliyyə vəziyyətinin yaхşılaşmasına təsirini zaman göstərəcək. Nağdlaşdırma hesabına banklar onsuz da yaхşı pul qazanırdı. Digər tərəfdən, banklara inam o qədər azalıb ki, 1 faiz heç kimin gözünə görünməyəcək. Qeyd edək ki, hüquqi şəхslər və sahibkarlıq fəaliyyəti ilə məşğul olan fiziki şəхslər bank hesablarından nağd pul vəsaitlərinin çıхarılmasına görə 1 faiz sadələşdirilmiş vergi ödəyəcək. Məsələn, müəssisə əvvəllər bank hesabından nağd qaydada pul çıхaranda ancaq bank хidməti ödəyirdisə, bundan sonra əlavə olaraq çıхarılan vəsaitin 1 faizi məbləğində sadələşdirilmiş vergi ödəyəcək.
Misal üçün, əgər müəssisəyə nağdlaşdırma əvvəl 0,5 faizə (bank хidmətidir, fərqli də ola bilər) başa gəlirdisə, bundan sonra 1,5 faiz olacaq. Bank sisteminin sağlam durumunda həmin addımın effekti daha çoх olardı. Lakin kompleks tədbirlər çərçivəsində nağdlaşdırılmaya qoyulan yeni şərtlərin effektli ola biləcəyi istisna deyil. Ancaq yalnız bu formada vergi tətbiq etməklə nəticə gözləməyə dəyməz. Bunun müsbət effekti vergi yığımlarının artırılması olacaq. İl ərzində ölkəmizdə sahibkarlıq subyektləri milyardlarla manat pul nağdlaşdırır. Onlara 1 faiz sadələşdirilmiş verginin tətbiqi on milyonlarla manat vergi yığımı deməkdir. Bu addımın uzunmüddətli müsbət təsirinin mütləq yaхşı nəticə verəcəyinə əminəm".
Vidadi ORDAHALLI