Azərbaycan Milli Məclisinin növbəti plenar iclası başlayıb. "APA-Economics”in məlumatına görə, iclasın gündəliyinə əsasən bu gündən etibarən Azərbaycanın 2016-cı il üçün dövlət büdcə zərfi parlamentin plenar müzakirəsinə çıxarılır.
Büdcə zərfinə "Azərbaycan Respublikasının 2016-cı il dövlət büdcəsi haqqında”, "Azərbaycan Respublikasında 2016-cı il üçün yaşayış minimumu haqqında” və "Azərbaycan Respublikasında 2016-cı il üçün ehtiyac meyarının həddi haqqında” qanunları, "Azərbaycan Respublikası Dövlət Sosial Müdafiə Fondunun 2016-cı il büdcəsi haqqında” qanunu, Milli Məclisin və Hesablama Palatasının 2016-cı il üçün xərclər smetaları daxildir.
Bundan başqa, iclasda "Dövlət rüsumu haqqında" Azərbaycan Respublikasının Qanununda dəyişikliklər edilməsi barədə, "Kütləvi informasiya vasitələri haqqında" Azərbaycan Respublikasının Qanununda dəyişiklik edilməsi barədə, "Hüquqi şəxslərin dövlət qeydiyyatı və dövlət reyestri haqqında" Azərbaycan Respublikasının Qanununda dəyişikliklər edilməsi barədə, "Müflisləşmə və iflas haqqında" Azərbaycan Respublikasının Qanununda dəyişiklik edilməsi barədə, "Banklar haqqında" Azərbaycan Respublikasının Qanununda dəyişiklik edilməsi barədə, "Sığorta fəaliyyəti haqqında" Azərbaycan Respublikasının Qanununda dəyişiklik edilməsi barədə qanun layihələri müzakirə olunacaq.
Qeyd edək ki, Milli Məclisin oktyabrın 14-də keçiriləcək plenar iclasında büdcə zərfinin müzakirəsi davam etdiriləcək.
"İpoteka Fondundan ayrılan 700 milyon vəsaitdən 17500 ailə yararlanıb”
Dünyada geosiyasi və geoiqtisadi gərginliklər artıb. Ticarət və valyuta məzənnələri müharibələri kəskinləşib. Trend xəbər verir ki, bunu Mərkəzi Bankın İdarə Heyətinin sədri Elman Rüstəmov parlamentin büdcə zərfinə daxil olmuş plenar iclasında səsləndirib.
E.Rüstəmov qeyd edib ki, əgər ölkədə 2011-ci ildə idxal ixracatda profisit 14 milyard, 2014-cü ildə 10 milyard idisə, bu ilin sonuna cəmi 2 milyard olacaq.
Onun sözlərinə görə, dövlət başçısının dünənki iclasda səsləndirdiyi kimi, ayağımızı yorğanımıza görə necə uzadaq ki, ölkənin makroiqtisadi sabitliyini qorunub saxlayaq: "Valyuta gəlirlərinin planlaşdırılması əsas şərtlərdən biridir. Devalvasiyanı sürətləndirən amil ticarət tərəfdaşı olan ölkələrin milli valyutalarının devalvasiyası olub. Bu da milli istehsalçıların rəqabət qabiliyyətinə mənfi təsir göstərir. Biz ötən il 15 milyard valyuta ehtiyatlarını daxili bazardan almışdıq”.
E.Rüstəmov xatırladıb ki, hazırda ölkədə dollarlaşma səviyyəsi 10 il bundan əvvəlki səviyyədədir: "Bütövlükdə may-iyul ayında sakitlik yaranmışdı, hətta biz valyuta bazarından valyuta alırdıq. Yarım milyarddan çox vəsaitini banklar bizə verərək dollar almışdılar. Ancaq avqust ayında Qazaxıstan pulunun yenidən devalvasiyası əhalidə müəyyən gərginliyə səbəb oldu. Mərkəzi Bank yenidən valyuta bazarına qayıtmağa məcbur oldu. Hazırda bizim valyuta ehtiyatlarımız 7 milyard dollar səviyyəsindədir. Hökumətlə birgə iqtisadiyyata yardım etmək üçün 1,2 milyard manatlıq yardım layihəsi imzaladıq”.
Baş bankir çıxışında bankların kreditləşməsi siyasətinə də toxunub: "Hazırda banklar iqtisadiyyatı kreditləşdirdməkdə davam edir. Vaxtı keçmiş kreditlərin faizi 6,5-dir. Banklar ən pessimist situaisyada belə, öz ödəniş sistemini qoruyub saxlaya biləcək. Əlamətdar haldır ki, banklar kreditlərin faiz dərəcələrini azaldır, hətt bəzi banklar faiz almırlar. Həmçinin, ödəmə müddətlərini də artırırlar. Sağlamlaşdırma tədbirləri çərçivəsində Mərkəzi Bankın alacağı vəsait ölkədə ipoteka vəsaitlərinin artırılmasına, faiz dərəcələrinin azaldılmasına, kreditlərin ödəmə vaxtının uzadılmasına səbəb olacaq. Ölkədə 7,5 milyard kreditləşmə aparılıb ki, onun da 5 milyardını biznes kreditləri təşkil edir”.
E.Rüstəmov çıxışında həmçinin məlumat verib ki, İpoteka Fondunun xətti ilə 700 milyon vəsait ayrılıb ki, ondan da 17500 ailə yararlanıb.
"Dünyada ticarət, məzənnə və valyuta müharibələri kəskinləşib"
Elman Rüstəmov deyib ki, dünya iqtisadiyyatında geosiyasi gərginliklər artıb, iqtisadi ticarət və iqtisadi aktivlik zəif olaraq qalır. Onun sözlərinə görə, dünyada ticarət, məzənnə və valyuta müharibələri kəskinləşib.
Baş bankir bildirib ki, qarşıdakı ildə neftin qiymətləri əhəmiyyətli dərəcədə aşağı olacaq: "2011-ci ildə tədiyyə balansı 17 milyard dollar idi. 2015-ci ilin sonun tədiyyə balansının 2 milyard dollar olacağı gözlənilir. Başqa sözlə, tədiyyə balansı 2011-ci il ilə müqayisədə 8 dəfə az olacaq".
Ölkədə inhisarçılığa qarşı mübarizənin gücləndirilməsi tədbirləri sürətləndiriləcək
Builki büdcə və ümumilikdə ölkənin inkişaf konsepsiyasında makroqitisadi sabitliyin qorunması, diversifikasiyanın sürətlənməsi müəyyən edilib. Bunu İqtisadi inkişaf naziri Şahin Mustafayev deyib.
Nazir qeyd edib ki, büdcə hazırlanarkən mövcud risklər qiymətləndirilib, neftin qiymətinin dəyişməsi prosesi təhlil edilib: "Nəticədə qabaqlayıcı tədbirlərin görülməsi, riskləri nəzərə alan tədbirlər seçilməklə büdcə hazırlanıb. Beynəlxalq Valyuta Fondu ilin sonuna kimi Azərbaycanın iqtisadi inkişaf artımını 4 faizə qədər artırıb. Həmçinin ölkədə qeyri-neft sektounun inkişafı imkan verir ki, ölkənin ümumilikdə iqtisadi inkişafı dayanıqlığını qoruyub saxlaya bilsin”.
Nazir əlavə edib ki, gələn ilin tikinti sektorunda 4,6 faiz azalma olacaq: "İnformasiya və rabitə texnologiyaları sahəsində inkişaf davam edəcək. Bu ilin sonuna 13,3 faiz artım nəzərdə tutulur, növbəti üç ildə isə 10, 3 faiz artım proqnozlaşdırılır. Gələn ildə yoxlamaların azaldılması, inhisarçılığa qarşı mübarizənin gücləndirilməsi tədbirləri sürətləndiriləcək. Sosial proqarmın icrası təmin ediləcək. Orta aylıq əmək haqqı artaraq 475,5 manat təşki edəcək".
Eyni zamanda, dövlət başçısının təklifi ilə dərman bazarında vəziyyətlə bağlı 2200-ə yaxın dərmanın qiyməti müəyyən edilib. 53 fazininin iki dəfədən çox, 28 faizinin isə qiyməti üç dəfədən çox endirilib. Bu proses bütün dövlət qeydiyyatına alınmış dərman vasitələrinin qiymətləri tənzimlənənə kimi davam etdiriləcək”.