Xəzər dənizində “Dostluq” yatağı ilə bağlı Azərbaycanla Türkmənistan arasında əldə olunan razılaşma tarixi əhəmiyyətli hadisədir. Sənədin imzalanması Azərbaycanla Türkmənistan arasında energetika və nəqliyyat-kommunikasiya sahələrində əməkdaşlığın yeni mərhələyə qaldırılmasında çox vacib rol oynayacaq. Eyni zamanda, bu müqavilə region üçün yeni geoiqtisadi perspektivlər açacaq.
Xəzərin statusu ilə bağlı 2018-ci ildə 5 sahilyanı dövlət razılıq əldə etdi. “Dostluq” yatağı ilə bağlı razılaşma isə bir növ bunu tamamladı. Bununla yanaşı, 2021-ci ildə Türkmənistanın təşəbbüsü ilə Xəzəryanı dövlətlərin dövlət başçılarının növbəti Zirvə Toplantısı keçiriləcək. Maraqlıdır, Azərbaycanla Türkmənistan arasında əldə olunan məlum razılaşma Xəzəryanı dövlətlər arasında əməkdaşlığın daha da genişləndirilməsində, əməkdaşlıqla bağlı yeni mərhələnin başlanmasında nə kimi rol oynayacaq?
“Əldə olunan razılaşma təkcə Azərbaycanla Türkmənistanın deyil, bütün sahilyanı dövlətlərin xeyrinə olacaq”
Məsələyə münasibət bildirən millət vəkili Aydın Hüseynovun sözlərinə görə, razılaşma Xəzəryanı ölkələr arasında əməkdaşlığı daha da genişləndirəcək: “Çünki bunun sayəsində Xəzər dənizində əməkdaşlıq və qarşılıqlı etimad mühiti daha da güclənəcək. Memorandumun imzalanması Xəzəryanı dövlətlərin əməkdaşlığında yeni mərhələ açacaq. Çünki əldə olunan razılaşma təkcə Azərbaycanla Türkmənistanın deyil, bütün sahilyanı dövlətlərin xeyrinə olacaq. Xəzəryanı ölkələr də bu və ya digər dərəcədə bundan faydalanacaq. Yeni nəqliyyat və enerji xəttləri hesabına öz resurslarını Avropaya çıxaracaqlar. Məsələn, Qazaxıstan neçə illərdir Bakı-Tbilisi-Ceyhan kəməri vasitəsilə öz neftini dünya bazarına çıxarır. Yəni kəmərin imkanlarından yeri gələndə Qazaxıstan da istifadə edir. Şübhəsiz ki, əldə olunan razılaşma yeni xətlərin və infrastrukturun yaradılması perspektivi vəd edir. Türkmənistan Azərbaycan üzərindən Avropaya çıxış əldə edəcək. Azərbaycan isə Türkmənistan vasitəsilə Əfqanıstana çıxış imkanı əldə edəcək. Bütün bunlar regionda yeni nəqliyyat logistika sisteminin yaranması deməkdir. Bu isə bütün Xəzəryanı ölkələrin iqtisadi inkişafında yeni bir mərhələ açacaq. Nəticədə Xəzəryanı dövlətlər arasında iqtisadi əlaqələr daha da dərinləşəcək. Bu da, öz növbəsində, regionun sosial-iqtisadi inkişafına öz töhfəsini verəcək”.
Millət vəkili onu da qeyd etdi ki, Azərbaycanın regional layihələrdə lokomotiv rolunu oynaması çox önəmli əhəmiyyət kəsb edir.
Vidadi ORDAHALLI
