Məlahət Mürşüdlü: "Təhsilin maddi-texniki bazasının təmin olunması ilə bağlı xarici investorlara ehtiyac var"
Nadir İsrafilov: "Sərmayəçilik bütün sahələrdə mövcuddursa, təhsildə də tətbiq etmək olar"
"Xarici sərmayədarlara Azərbaycanda təhsil müəssisələri inşa etməyə şərait yaradılmalıdır". Bunu millət vəkili Şəmsəddin Hacıyev Milli Məclisin Elm və təhsil komitəsinin bir neçə gün öncə keçirilən iclasında "Məktəbəqədər təhsil haqqında" qanun layihəsinin müzakirəsi zamanı deyib.
Qeyd edək ki, Ş.Hacıyevin bu fikri digər millət vəkili Asim Mollazadənin narazılığına səbəb olub. A.Mollazadə məlum fikrə etiraz edərək bu məsələnin mümkün olmadığını deyib.
Ş.Hacıyev isə cavabında bildirib: "Məktəbəqədər təhsil müəssisəsi məscid deyil ki, orada vəhhabilik və digər cərəyanlarla məşğul olsunlar. Ona görə də xaricilərə təsisçilik hüququ verilməlidir. Tədris və təsisçilik ayrı-ayrı məsələlərdir".
Maraqlıdır, xarici sərmayədarlar Azərbaycanda təhsil müəssisələri aça bilərmi? Əcnəbi investorlar Azərbaycan təhsilinə yatırım edərsə, bunun təhsilə nə kimi müsbət və ya mənfi təsiri olar? Suallarımıza cavab tapmaq məqsədilə ekspertlərə müraciət etdik.
Azad Müəllimlər Birliyinin rəhbəri Məlahət Mürşüdlü "Bakı-Xəbər"ə açıqlamasında qeyd etdi ki, təhsilə xarici sərmayədarlar tərəfindən yatırım edilə bilər: "Təhsilin maddi-texniki bazasının təmin olunması ilə bağlı xarici investorlara ehtiyac var. Bunun üçün sərmayədarlara şərait yaratmaq lazımdır. Ancaq əcnəbi investorlar tərəfindən təsis olunan təhsil müəssisəsində tədris mövzusuna nəzarət olunmalıdır. Bu məsələ qanunvericilik əsasında tənzimlənməlidir. Müəyyən qurumlar tərəfindən həmin təhsil müəssisələrinə nəzarət tətbiq olunmalıdır. Xaricilərin təhsildə idarəetmə ilə məşğul olması düzgün olmaz".
Digər təhsil eksperti Nadir İsrafilovun sözlərinə görə, bütün sahələrdə olduğu kimi, təhsildə də xaricilərin sərmayə qoyması normal haldır: "Bu məsələ elədir ki, Milli Məclisdə də birmənalı qarşılanmayıb. İqtisadiyyatımızın bütün sahələrində bu sərmayə məsələsi var. Niyə təhsil məsələsində olmasın? Millət vəkilinin də qeyd etdiyi kimi, onlar məscid tikmirlər ki, vəhhabiliyi yaysınlar. Sərmayəçilik bütün sahələrdə mövcuddursa, təhsildə də tətbiq etmək olar. Eyni zamanda, biz müəyyən ölkələrdə təhsil müəssisələri açırıq".
Həmsöhbətimiz bildirdi ki, xaricilər təsisçi olsa da, ölkədə ona nəzarət sistemi olacaq: "Şübhəsiz, belə bir iş görülsə, müqavilə olacaq. Hansı formada, hansı şərtlərlə olması ilə bağlı aidiyyəti qurumla razılaşma olacaq. Bizim ideologiyamıza, mənəviyyatımıza, mentalitetimizə təsiri kimi və s. məsələlərin hamısı müqavilə şərtlərində nəzərə alınmalıdır. Burada hər hansı təhlükə axtarsaq, gərək beynəlxalq təhsil sisteminə inteqrasiya etməyək. Çünki biz beynəlxalq təhsil sisteminə inteqrasiya edirik. İnteqrasiya isə təkcə tələbə yerdəyişmələri ilə olmur. İnteqrasiya bütün sahələri əhatə edir, o cümlədən də ayrı-ayrı müəssisələrin tikilməsini. Konkret desək, burada təhlükəli nəsə görmürəm. Çünki ölkəmizdə nəzarət sistemi var. Məsələnin buna görə dayandırılmasına razı deyiləm".
N.İsrafilov onu da qeyd etdi ki, Azərbaycan Respublikasında Təhsilin inkişafı üzrə Dövlət Strategiyasında məktəbəqədər təhsilin əhatə səviyyəsinin 90 faizə çatdırılması hədəf olaraq götürülüb. Bu işi daha tez görmək üçün xarici sərmayədarların cəlb olunması böyük rol oynaya bilər: "90-cı illərdə 300-ə qədər məktəbəqədər təhsil müəssisəsi hərraca çıxarıldı. Onların əksəriyyətinin yerində şadlıq sarayları, "göydələn"lər, məişət salonları tikildi. Bu da məktəbəqədər sahədə böyük qıtlıq yaratdı. Statistikaya görə, bizdə məktəbəqədər təhsillə əhatə xeyli aşağıdır. Belə ki, Təhsilə dair Dövlət Strategiyasında bunun 90 faizə qaldırılması məsələsi qoyulub. İndi bunu 90 faizə qaldırmaq üçün təkcə Bakı şəhərində nə qədər bağça tikilməlidir. Bu çatışmazlıq açıq-aydın özünü büruzə verir".
Günel CƏLİLOVA
