Doğulduğum doğma Pərioğlular kəndi Ağdam şəhərinə bitişik böyük kəndlərdən biridir. Ona ən yaxın kənd isə Sarıhacılı idi. Bu iki kəndin arasında "Qobu" adı ilə məşhur olan çay, eyni zamanda Qarabağın dilbər guşəsi Şuşaya, Laçına gedən el yolu hər zaman xatirələrimə işıq salır...
Bu iki kəndin camaatı bir-birini yaxşı tanıyırdı. Dostluq-qohumluq münasibətləri var idi. Hər iki kəndin əhalisi Əhmədavar kəndinin zəngin, bağ-bağatlı ərazisində yetişən mer-meyvədən bəhrələnirdi. O çağlarda istər yaşlılar, istərsə də gənclər bir-birini yaxşı tanıyırdılar. Toylarda, bayram şənliklərində tez-tez görüşərdilər. Mənimsə ürəyimə daha çox yatan dostluq etdiyim Arif İmran oğlu Babayev idi. Onunla "Səmədin dəhnəsi", "Qobu" çayı, "Əhəng quyusu" adlı yerlərin çimərliyində əylənərdik. Su dəyirmanının dəhnəsində üzməyimiz indi də gözümün önündədir. Sonralar- 50-ci illərdə Ağdam şəhər 5 nömrəli orta məktəbin ayrı-ayrı siniflərində oxuduq. Məktəbin direktoru, ədəbiyyat müəllimi Rasim Quliyev dram dərnəyi təşkil etmişdi. Hazırlığı, məşqi özü aparırdı. Səməd Vurğunun "Vaqif" dramının tamaşasında Arif xanəndə rolunda çıxış edirdi. O vaxtlar Xan Şuşinski, Süleyman Ələsgərov kimi incəsənət adamları Ağdama tez-tez gəlirdilər. Tamaşa gedərkən, demə, Süleyman müəllim zalda imiş. Qacarın təkidi ilə Arif Babayevin "Rast" oxuması tamaşanın daha da uğurlu alınmasına səbəb oldu. Tamaşadan sonra Süleyman müəllim Arif Babayevi kənara çəkib onunla söhbət edərkən demişdi ki, "Sənin böyük gələcəyin var. Səsin səni Azərbaycandan da uzaqlara tanıdacaq".
Belə də oldu. Arif Babayev Seyid Şuşinski, Xan Şuşinski, Zülfü Adıgözəlov kimi sənətkarların ənənələrinə arxalanaraq özünəməxsus ifaçılıq yolu qazandı.
1960-cı ildən başlayaraq Arif Babayevin yaradıcılıq yolu Bakı şəhərilə bağlı oldu. O, indiki Azərbaycan Dövlət Mədəniyyət və İncəsənət Universitetində təhsil alırdı. O vaxt mən də hərbi xidmətdən qayıdıb Bakı Dövlət Universitetində oxuyurdum. Filormoniya bağı universitetə yaxın idi deyə, yolum tez-tez ordan düşürdü. Arif Babayev və başqa tanınmış incəsənət işçiləri həmişə orda rastıma çıxırdı. Bəzən onlarla görüşər, bəzən isə ötəri keçib gedərdim.
Öncə Azərbaycan Dövlət Filormoniyası, sonra isə Azərbaycan Dövlət Opera və balet teatrına solist kimi dəvət olunan Arif bu teatrın səhnəsində muğam operalarında Məcnun, Kərəm, Aşıq Qərib, Camal kimi yaddaqalan obrazlar yaratmışdı. Onun ifasında bütün muğam dəstgahları səslənmiş və lentə alınaraq AzTeleRadio fonduna daxil edilmişdir. Onun yaradıcılığında "Şur", "Segah" kimi muğam dəstgahları, "Arazbarı". "Qarabağ şikəstəsi" muğamları xüsusi yer tutur. Xüsusilə "Segah"ı təkrarolunmaz bir tərzdə ifa etmişdi. Arifin ifasında təsnif və xalq mahnıları çox sevilirdi. Elə indi də sevilir.
Arif Babayevin 70 illik yubileyi münasibətilə Heydər Əliyev Fondu tərəfindən səsyazmaları, həyat və yaradıcılığını əks etdirən fotoşəkillərdən ibarət SD albom nəşr edilmişdir.
Arif Babayev 1982-ci ildə Bülbül adına Orta İxtisas Musiqi Məktəbində ilk muğam müəllimi kimi çalışmağa başlayır. Daha sonra - 1984-cü ildə isə ilk muğam müəllimi kimi Konservatoriyaya işə qəbul edilir. 1990-cı ildə tarixdə ilk dəfə muğam professoru adını da məhz Arif Babayev alıb. Xalq artisti hazırda Milli Kopnservatoriyanın Muğam kafedrasının müdiridir. O, eyni zamanda Xəzər Universitetində də muğam dərsləri verir.
Arif Babayev XX əsrin II yarısı Qarabağ xanəndələr məktəbinin görkəmli nümayəndələrindən biridir. 1988-ci ildə xalq artisti, 1996-cı ildə professor, 1988-ci ildə şöhrət, 2008-ci ildə "İstiqlal" ordeninə layiq görülmüşdür. Uşaqlıq, gənclik dostum Arif Babayevə ömrünün 80-ci baharında da sağlıq və uğur arzulayıram. Onun haqqında son fikrim də belədir - dostu Arif olanın nə qəmi?!
Xuduş ALIŞOĞLU
