Vamiq Şükürov: "Elə bir mexanizm yaradılmalıdır ki, həm məhkəmələr bu qərarları icra məmurlarına tez göndərsin, həm də..."
İcra məmurlarının təqdimatı ilə məhkəmələr alimenti ödəməyən şəxslərin ölkədən çıxmasını qadağan edən qərarlar verir. Ədliyyə Nazirliyindən verilən məlumata görə, bu il iyulun 1-dək 1100 nəfərin ölkədən çıxışına qadağa qoyulub.
Ancaq aliment öhdəliyini yerinə yetirməyən şəxslərin siyahısı açıqlanmır. Məlumat üçün qeyd edək ki, Ailə Məcəlləsində və digər hüquqi aktlarda alimentin ödənilməsindən azad edən heç bir müddəa yoxdur. Bütün hallarda, hətta valideynlər xəstə olduqda, ölkədən kənarda yaşadıqda belə uşaqları saxlamağa borcludur. Ona görə də məhkəmələr aliment borcunu ödəməsi üçün onlar barəsində sərt tədbirlərin görülməsinə qərar verir.
Digər tərəfdən, son illər Azərbaycanda boşanmaların sayı və bu zaman ortaya çıxan aliment davaları xeyli artıb. Belə ki, 2014-cü ildə 12 min, 2015-ci ildə isə 12800 ailə dağılıb. Ailələrin dağılması ən çox uşaqlara zərbə vurur. Boşanmalardan sonra uşaqların kiminlə qalması və onların saxlanması üçün nəzərdə tutulan alimentin alınması valideynlər arasında ciddi problemə və mübahisələrə çevrilir.
Təcrübə göstərir ki, valideynlər ayrılarkən uşaqlar, xüsusilə kiçik yaşlılar adətən anası ilə qalır. Belə olduqda, uşağın saxlanması üçün atası aliment ödəməlidir. Ən çox mübahisələr də bu zaman yaranır. Bəzi hallarda qarşı tərəf müxtəlif bəhanələrlə aliment ödəməkdən yayınır.
Ona görə də alimenti ödəməyən şəxslərin ölkədən çıxmasına qadağa qoyulması bu problemin həllinə nə dərəcədə müsbət təsir göstərə bilər?
Sözügedən məsələ ilə bağlı fikirlərini "Bakı-Xəbər"lə bölüşən hüquqşünas Vamiq Şükürovun sözlərinə görə, görülən bu kimi tədbirlərin müəyyən effekti ola bilər: "Bu cür qərarlar qəbul olunsa, əlbəttə ki, bunun müəyyən effekti olacaq. Məhkəmə tərəfindən alimentin tutulması barədə qərar qəbul olunduqdan sonra icra şöbəsinə vaxtında göndərilsə, icra şöbələri də vaxtında məhkəməyə təqdimatla müraciət edib şəxsin ölkədən çıxma hüququnun məhdudlaşdırılması barədə qərar qəbul edilməsinə nail olsa, nəticə olacaq. Ümumən belə demək mümkünsə, öz işlərini dəqiq və vaxtında görərlərsə, bu, ölkə üzrə alimentin ödənilməsinə müsbət təsir göstərə bilər. Ancaq təəssüflər olsun ki, bəzi hallarda müəyyən yubanmalar baş verir. Məsələ ondadır ki, qərarlar qəbul olunur, amma bu qərarlar məhkəmələrdən icra məmurlarına gec göndərilir. İcra məmurları da işlərinin çox olması ilə əlaqədar olaraq bu işə gec başlayır. Nəticədə qarşı tərəf müxtəlif vasitələrlə alimenti ödəməkdən yayınır. Ona görə də elə bir mexanizm yaradılmalıdır ki, həm məhkəmələr bu qərarları icra məmurlarına tez göndərsin, həm də onlar işlərini daha çevik qura bilsin". Vidadi ORDAHALLI