"Bizdə özəl universitetlər bütün xərcləri özləri ödədiyindən, təhsil haqqı yüksəkdir"
Xəbər verildiyi kimi, bu il ali təhsil müəssisələrinə ayrılan plan yerləri tam dolmayıb. Bunlar, əsasən, özəl universitetlərdir. Abituriyentlərin özəl universitetləri az seçməsinin səbəbi əhalinin gəlirlərinin azalması, universitetlərdə təhsil haqqının artması və özəl universitetlərin nüfuzdan düşməsilə bağlıdır.
TQDK-dan verilən məlumata görə, 43 ali məktəb üzrə ayrılan 41736 plan yerindən Azərbaycan bölməsinə 31322 abituriyent daxil olub. Onlardan 11340 nəfəri dövlət sifarişi əsasında təhsil alacaq. Rus bölməsi üzrə ayrılmış plan yerinə daxil olan 3449 tələbədən 975 nəfəri dövlət sifarişi əsasında oxuyacaq. Siyahıda diqqətçəkən məqam özəl ali məktəblərə, eləcə də dövlət ali məktəblərinin ödənişli ixtisaslarına qəbul olunan tələbələrin say etibarilə az olmasıdır.
Belə vəziyyətdə bəzi özəl təhsil müəssisələri təhsil haqqını endirməyə qərar verib. Siyahıda sonuncu olan "Odlar Yurdu" universiteti ilk olaraq endirim aksiyasına başlayıb. Universitet rəhbərliyindən verilən açıqlamaya görə, təhsil haqqı aşağı salınacaq: "Plan yerinin dolmaması təbii ki, təsirsiz ötüşməyəcək. Ancaq universitetin nəzdində "Odlar Yurdu" kolleci, lisey və Britaniya Məktəbi fəaliyyət göstərir, bu təhsil ocaqlarında sözügedən problem yoxdur".
Universitet artıq endirim kampaniyalarına start verib. "Odlar Yurdu"ndan verilən rəsmi açıqlamaya görə, I turda qəbul olunan tələbələr 4 il ödəniləcək təhsil haqqının 20%-indən azad olunub. II turda boş qalan yerlərə qəbul olunanlar isə I kursun ödənişlərindən azad edilib.
Universitetdə digər bir yenilik isə bütün ödənişli əsaslarla oxuyan tələbələrə şamil olunub: əla qiymətlərlə oxuyan tələbələr növbəti ilin təhsil haqqından azad ediləcək.
Xatırladaq ki, 2016/2017-ci tədris ili üzrə "Odlar Yurdu" universitetinə ayrılan plan yerlərinin cəmi 11 faizi dolub.
Maraqlıdır, özəl ali məktəblərin təhsil haqqında endirimlərə getməsi onlara marağın artmasına nə dərəcədə təsir göstərə bilər? Sözügedən məsələni dəyərləndirən təhsil üzrə ekspert Məhərrəm Zülfüqarlının fikrincə, nisbətən bunun təsiri ola bilər: "Təhsil haqqı aşağı salınsa, nisbətən bunun təsiri olacaq. Azərbaycandakı özəl ali təhsil sistemi normal inkişaf etmiş ölkələrdən fərqlidir. İnkişaf etmiş ölkələrdə özəllərdə tədrisin səviyyəsi yüksəkdir. Azərbaycanda da dövlət universitetləri ilə rəqabətə davamlı özəl ali məktəblər var. Ancaq onların sayı çox azdır. Bu il ən az qəbul "Odlar Yurdu" universitetinə olub. Bu ali məktəbə cəmi 61 nəfər qəbul olunub. Bu da həmin universitetin reytinqinin aşağı olmasını göstərir. Bunu "Xəzər" universiteti barədə deyə bilmərik. Dövlət və özəl universitetləri arasında da reytinqi aşağı və yuxarı olanlar var. Ümumi baxışda demək olar ki, Azərbaycanda dövlət universitetinə meyl daha çoxdur. Azərbaycanda Türkiyə ilə müqayisədə təhsil haqqı həddindən artıq yüksəkdir. Bizdə özəl universitetlər bütün xərcləri özləri ödədiyindən, təhsil haqqı yüksəkdir. Özəllərə qəbulun azalması həm də TQDK-nın problemidir. TQDK da ildən-ilə qəbul şərtlərini sərtləşdirir. Bu da ona gətirib çıxarır ki, bizim tələbələr daha asan şərtlərlə qəbul edən xarici universitetlərə axışır".
Vidadi ORDAHALLI
