12 illik təhsilə keçid layihəsi əleyhinə ciddi arqumentlər var

Tarix: 19.05.2016 / 01:15
Bölmə: Sosial

Nadir İsrafilov: "Təhsilin keyfiyyəti məsələsini təhsilin müddəti ilə ölçmək düzgün deyil"

"12 illik təhsilə keçid olarsa, bu, Azərbaycan təhsilini bir neçə il geri salacaq"

Azərbaycan 12 illik təhsil sisteminə hazırlaşır. Təhsil Nazirliyi 12 illik təhsil sisteminə keçidlə əlaqədar dərs vəsaitlərinin, proqramlarının hazırlanması üzərində iş aparır. Bunu təhsil nazirinin müavini Firudin Qurbanov ADA Universitetində Ümumdünya İnformasiya Cəmiyyəti Gününə həsr edilmiş konfransda deyib.
Onun sözlərinə görə, bu işlər çərçivəsində informasiya-kommunikasiya texnologiyaları sahəsində dərslərin keçirilməsi məsələləri müzakirə olunacaq, bundan sonra həmin sistemə keçid barədə qərar qəbul ediləcək. F.Qurbanov qeyd edib ki, bununla yanaşı, Təhsil Nazirliyi şagirdlərin məktəbdənkənar vaxtda informatika sahəsində biliklər qazana bilməsi üçün informatika sahəsinə xüsusi diqqət ayrılması üzərində iş aparır. Bununla əlaqədar olimpiadalar keçirilir.
Bəzi ekspertlər düşünür ki, 12 illik təhsil sisteminə keçid ölkə təhsilinin inkişafına səbəb olmayacaq. Əksinə, təhsilin geriləməsinə gətirib çıxara bilər.
Təhsil eksperti Nadir İsrafilovun sözlərinə görə, 12 illik təhsilə keçməkdə məqsədlərdən biri odur ki, əksər dünya ölkələrində təhsilin müddəti 12 ildir: "Yəni biz Boloniya sisteminə qoşulmuşuq və beynəlxalq standartlara uyğunlaşmaq üçün 12 illik təhsilə keçmək lazımdır. Amma mən hesab edirəm ki, təhsilin müddətinin bir il artırılması təhsilin keyfiyyətinin artırılmasına səbəb olmayacaq.
Beynəlxalq təcrübəyə baxsaq şahidi olacağıq ki, 9, 10, 11, 12, 13 və hətta 14 illik təhsil müddəti olan ölkələr var. Elə ölkələr var ki, orada təhsil müddəti 10 il olmasına baxmayaraq, onlarda təhsilin səviyyəsi 14 il təhsil müddəti olan ölkələrdən daha yüksəkdir. Təhsilin keyfiyyəti məsələsini təhsilin müddəti ilə ölçmək, fikrimcə, düzgün olmazdı. Burada məsələ belə götürülür ki, dünyanın əksər ölkələrində olduğu kimi, çoxluğu nəzərə alıb 12 illik təhsilə keçirik. Yəni qonşudan dala qalmamaq prinsipinə əsasən bizdə də təhsil mütləq 12 il olmalıdır. Xatırladım ki, sovet dönəmində təhsilin müddəti 10 il idi və həmin təhsillə Azərbaycan elmi nə qədər uğurlar əldə etdi".
N.İsrafilovun fikrincə, bizdə təhsil üç pillədən ibarətdir. Bunun biri ibtidai təhsil, biri natamam orta təhsil və sonuncu tam ali təhsildir: "Burda əsas olan təhsilin pillələrində hansı sistemi tətbiq etməliyik məsələsidir. Müxtəlif variantlar var. 12 illik təhsili 4, 6, 2 kimi və ya 4, 5, 3 kimi bölmək olar. Yəni cürbəcür mexanizmlər var və hazırda müzakirələr məhz bu istiqamətdə gedir. Subyektiv fikrim isə belədir ki, artırılacaq bir ili təhsilin ibtidai pilləsinə ayıraq. İbtidai təhsil olsun 1-5. Biz dünya təcrübəsinə istinad ediriksə, bilməliyik ki, dünya təcrübəsində ibtidai təhsili 5, 6 il olan ölkələr var. Çünki ibtidai təhsil təməl təhsildir. Bütün bilik, bacarıq, vərdişlərin əsası məhz bu illərdə qoyulur. Son dövrlərdə Bakıda aparılan diaqnostik qiymətləndirmə zamanı ən acınacaqlı nəticələr ibtidai sinif müəllimləri ilə bağlı olan vəziyyətdir. Təhsildə axsıyan sahə ibtidai təhsil pilləsidir".
Ekspert hesab edir ki, 12 illik təhsilə keçid Azərbaycan təhsili üçün hələ tezdir: "Etiraf edək ki, bu gün təhsildə istənilən səviyyəyə çata bilməməyimizin səbəbi tələskən olmağımızdır. Təhsil sistemi oturuşmalıdır. Hər hansı bir qərar verilir və o qərar öz yerini tapmamış ardınca başqa birisi. Belə olan halda, təhsil sistemi yerini tapa bilmir.
Məsələn, kurrikulum sisteminə tələsik keçdik. Bu keçid bizim təhsil üçün yetərincə problemlər yaratdı. Hətta bu problemləri təhsil naziri Mikayıl Cabbarov da öz çıxışlarında dəfələrlə dilə gətirib.
Eyni problem 12 illik təhsilə keçiddə yaşanacaq. 12 illik təhsilə keçid olarsa, bu, Azərbaycan təhsilini bir neçə il geri salacaq". Həmsöhbətimizin fikrincə, 12 illik təhsilə keçid əslində keyfiyyətin artırılması demək deyil. Bunun üçün bütün dərsliklər dəyişilməli, proqramlar yenidən tərtib olunmalıdır.
Günel CƏLİLOVA

DİGƏR XƏBƏRLƏR

Tarix: 01.10.2026 / 16:19

Nazir Vilayət Eyvazov MDB-nin DİN Şurasının iclasında iştirak edib - FOTO

Tarix: 01.10.2026 / 15:39

Əbədiyyət günəşinə dönən Vətən sevdalıları...

Tarix: 01.10.2026 / 14:56

“Universitetdən qovulmağımın qarşısını Mir Cəlal Paşayev aldı” – Nizami Təhməzov

Tarix: 01.10.2026 / 11:00

Kürdəmirdə toyda zəhərlənənlərin sayı 91-ə çatdı - AQTA araşdırmalara başladı...

Tarix: 01.10.2026 / 00:25

Kürdəmirdə toyda kütləvi zəhərlənmə - 30 nəfər xəstəxanaya müraciət etdi...

Tarix: 30.09.2026 / 21:47

Kolleclərə qəbul planı da, tələbə marağı da azalıb...

Tarix: 30.09.2026 / 17:34

“Nar” “AiNar” rəqəmsal köməkçisini istifadəyə verdi

Tarix: 30.09.2026 / 14:35

DİN-in Mərkəzi avtobus zolaqlarına daxil olan sürücülərə müraciət etdi - VİDEO

Tarix: 30.09.2026 / 12:50

Cəlilabadda kütləvi zəhərlənmə - araşdırma aparılır...

Tarix: 30.09.2026 / 12:06

"Bələdiyyələr 300-500 min evdən əmlak vergisi toplaya bilmir" - Siyavuş Novruzov

Tarix: 30.09.2026 / 11:10

Faiq Ələkbərlinin “Türk xalqları fəlsəfəsi tarixi (Qədim dövr)” əsəri haqqında fəlsəfi düşüncələr

Tarix: 29.09.2026 / 20:25

Daxili işlər naziri Şəkidə vətəndaş qəbulu və sıra baxışı keçirəcək

VİDEO

Tarix: 27.11.2025 / 11:10

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

Tarix: 12.11.2025 / 11:05

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

Tarix: 21.06.2025 / 08:15

Dünyada xaos böyüyür, Azərbaycana təhlükə də artır... - VİDEO

Tarix: 28.09.2026 / 22:22

Xüsusi şərtlərlə pensiya alan qulluqçuların pulları azala bilər...

Tarix: 28.09.2026 / 20:57

Azərbaycandakı Kürmük məbədinə Gürcüstan patriarxlığının iddiası... Real tarix...

Tarix: 28.09.2026 / 14:57

Dövlət qulluğuna qəbulun mürəkkəbləşdirilməsi ciddi suallar doğurdu...

Azərbaycanın regional və beynəlxalq əməkdaşlığında hərbi tərəfdaşlığın rolu sürətlə artır