Məktəbi bitirən gənclər qarşılarına müəyyən peşəyə sahib olmaq məqsədi qoyur. Lakin bu gün hüquqşünasların, həkimlərin, mühəndislərin, müəllimlərin sayı durmadan artdığı halda, qaynaqçılara, dərzilərə, aşpazlara, bərbərlərə, dülgərlərə də tələbat artıb.
30 il bundan öncə məktəbi bitirən gənclərin demək olar ki, yarıdan çoxu peşə ixtisaslarına yiyələnmək üçün xüsusi məktəblərə üz tuturdu. Sonrakı illərdə bu sahədə vəziyyət dəyişdi. Gənclər daha çox ali təhsilə maraq göstərməyə başladı.
Ancaq son illər Azərbaycanda peşə təhsili sahəsində ciddi dönüş yaranıb. Belə ki, məktəbi bitirənlər ali təhsilə deyil, daha çox peşə təhsilinə önəm verir.
Elm və Təhsil Nazirliyinin yaydığı məlumatda bildirilir ki, peşə məktəblərinə tələbə qəbulu prosesinin ilk həftəsində müraciət edənlərin sayı 13 mini ötüb. Bu say hər ötən gün artmaqdadır.
Danılmaz faktdır ki, ölkəmizdə peşə məktəbləri yenidən qurulur, yeni peşə təhsili mərkəzləri fəaliyyətə başlayır.
"Gənclər birbaşa əmək bazarında fəaliyyət göstərmək üçün 4 il vaxt itirməkdənsə, bunu minimum müddət ərzində həyata keçirməyi düşünür"
Təhsil eksperti Nizami Hüseynov 'Bakı-Xəbər"ə açıqlamasında qeyd etdi ki, artıq gənclər birbaşa əmək bazarında fəaliyyət göstərmək üçün 4 il vaxt itirməkdənsə, bunu minimum müddət ərzində həyata keçirməyi düşünür: "Gənclərin peşə məktəblərində təhsilini davam etdirməsi müsbət haldır. Gənclər peşə məktəbini bitirdikdən sonra tam orta məktəbi bitirdiyinə dair sənəd alır. Bununla yanaşı, onlar üçün birbaşa bu və ya digər ixtisas üzrə peşəkar kadr kimi yetişmək şansı yaranır. Ümumiyyətlə, peşə təhsilini seçmək qısa vaxtda ixtisasa yiyələnməyin ən rahat üsuludur. Azərbaycanda ali təhsil alanların sayı kifayət qədər çoxdur. Reallıq da bundan ibarətdir ki, ali məktəblərdə təhsilini başa vuran tələbələrin yalnız 20-30 faizi ixtisası üzrə işləyir. Onlar ya qeyri-ixtisas sahələrində çalışmağa başlayır və ya işsiz qrupuna qoşulurlar. Lakin birbaşa peşə məktəblərinə istiqamətli seçim etdikdə 4 il vaxt itirmədən, 6 ay, 1 il, maksimum 2 il ərzində birbaşa əmək bazarında ehtiyac olan ixtisasa yiyələnmiş olurlar. Bu gün bizim peşə məktəblərini bitirmiş işçilərə kifayət qədər ehtiyacımız var. Peşə məktəbləri həm sürətli kadr hazırlığını həyata keçirir, həm də buranı bitirən gənclər işlə təmin olunur. Peşə məktəblərində müxtəlif ixtisaslar üzrə kadr hazırlığı həyata keçirilir. Onlar zərgər, dülgər, rəngsaz, dərzi, mexanik, maşın ustası kimi ixtisaslara yiyələnirlər ki, buna da cəmiyyətdə kifayət qədər ehtiyac var. Onu da qeyd edim ki, onların gəlirləri ali məktəbi bitirib işləyənlərin qazancından dəfələrlə çoxdur”.
Ekspertin sözlərinə görə, Prezident İlham Əliyevin 2016-cı il 20 aprel tarixli Fərmanına əsasən, Peşə Təhsili üzrə Dövlət Agentliyinin yaradılması və Əsasnaməsinin təsdiq edilməsi bu addımlardan biridir.
Ekspert onu da əlavə etdi ki, peşə məktəblərində tədris edilən peşələrlə bağlı isə gənclər arasında təbliğat aparılmalıdır: “Bu, gənclərin gələcək yoluna işıq tutar. Yəni onlar həmin sahəni öyrənəndən sonra gələcəkdə işlə təmin olunacaqlarını və kifayət qədər yaxşı məvacib alacaqlarını da bilməlidirlər. Bu da onlarda həmin sahələrə, ümumən peşəyə stimul yaradar. Bu sahədə inkişaf insan kapitalının inkişafı üçün də əhəmiyyətlidir və dövrün tələbatına uyğun peşələr cəmiyyət üçün maraqlıdır".
Günel CƏLİLOVA
