Elşad Həsənov: “Onlar öz adamları vasitəsilə belə məsələlərdə məharətlə istifadə edirlər ki, Azərbaycanda vəziyyət gərginləsin, sabitlik pozulsun, qarşıdurma yaransın”
Son günlər sosial şəbəkələrdə yenidən şəhid ailələri ilə bağlı müxtəlif problemli məsələlər gündəmə gətirilir. Hətta bəzi şəhid ailələrinə qarşı ittihamlar da səsləndirilir. Bu barədə ictimaiyyət geniş şəkildə məlumatlı olduğu üçün məsələnin incəliklərinə varmaq istəmirik. Amma sosial şəbəkələrdə bəzi istifadəçilərin narahatlıq dolu fikirləri diqqətimizi çəkdi. Bəzi istifadəçilər iddia edirlər ki, şəhid ailələri ilə qarşıdurmalar qəsdən yaradılır. İstifadəçilər burada xarici ölkə amilini xüsusi vurğulayırlar və iddia edirlər ki, süni şəkildə yaradılan bu qarşıdurmanı İran və digər dövlətlərin xüsusi xidmət orqanları körükləyir.
Yəni həm sosial şəbəkələrdə, həm də ictimiayyətdə belə iddialar var.
Bu qarşıdurmanı xarici qüvvələrin yaratdığı barədə deyilənlər nə qədər real ola bilər? Nəzərə alsaq ki, şəhid ailələri bizim cəmiyyətin çox həssas qruplarıdır. Bu baxımdan bu iddianın həqiqət payı varmı?
Qeyd edək ki, ekspertlərin fikrincə də, burada xarici amillər var.
Ekspertlər deyirlər ki, sosial şəbəkələrdə şəhid ailələri ilə bağlı mövzuların gündəmə gətirilməsi və bu ətrafda yaranan qarşıdurmalarda xarici xüsusi xidmət orqanlarının (məsələn, İran və digər dövlətlərin) rolunun olması ehtimalı tamamilə realdır və bu, müasir hibrid müharibə taktikalarına tam uyğundur.
Şəhid ailələri və qazilər Azərbaycan cəmiyyətinin ən həssas, toxunulmaz və mənəvi baxımdan birləşdirici təbəqəsidir. Dövlətə və cəmiyyətə qarşı yönəlmiş informasiya psixoloji əməliyyatlarında (İPƏ) məhz bu cür həssas nöqtələr hədəf seçilir.
Xarici qüvvələrin bu proseslərdə iştirakı və istifadə etdiyi taktikalar aşağıdakı kimidir:
Mənəvi-sosial parçalanma yaratmaq:
Şəhid ailələri cəmiyyəti birləşdirən ortaq dəyərdir. Bu dəyərə qarşı yönəlmiş hər hansı ittiham və ya süni narazılıq cəmiyyətdə daxili qütbləşmə və gərginlik yaratmaq məqsədi güdür.
Xarici xüsusi xidmət orqanları saxta profillər vasitəsilə həm şəhid ailələrinin adından kəskin/provokativ çıxışlar təşkil edə, həm də digər tərəfdən onlara qarşı əsassız ittihamlar irəli sürə bilər. Məqsəd hər iki tərəfi qarşı-qarşıya qoymaq və müzakirələri aqressiv müstəviyə daşımaqdır.
Şəhid ailələrinin qarşılaşdığı bəzi məişət və ya bürokratik çətinlikləri şişirdərək, bunu sistemli bir problem kimi qələmə vermək və dövlət qurumlarına qarşı inamsızlıq formalaşdırmaq xarici təxribatçı qüvvələrin əsas tezislərindən biridir.
Azərbaycanın regionda artan nüfuzu, müstəqil siyasəti və qazandığı tarixi qələbə müəyyən regional gücləri (o cümlədən İrandakı bəzi dairələri) narahat edir. Cəmiyyəti daxildən zəiflətmək üçün bu cür ideoloji təxribatlara əl atılması kəşfiyyat orqanlarının klassik metodudur.
Nə etməli?Azərbaycanın hüquq-mühafizə və təhlükəsizlik orqanları bu cür kiber-təhdidləri və şəbəkə fəaliyyətlərini mütəmadi olaraq nəzarətdə saxlayır. Lakin ən böyük müdafiə mexanizmi cəmiyyətin informasiya savadlılığı və həssaslığıdır. Sosial şəbəkə istifadəçiləri rəsmi təsdiqi olmayan, emosiyalara hesablanmış və cəmiyyətdə nifaq salmağa yönəlmiş paylaşımlara qarşı diqqətli olmalı, bu növ provokasiyalara alət olmamalıdırlar.
Politoloq Elşad Həsənov baki-xeber.com-a bildirdi ki, şəhidlər bizim baş tacımızdır, şəhidlərin xatirəsi Azərbaycanda çox hörmətlə anılır və onların ailələrinə dövlət qayıqsı yüksək səviyyədədir. “Hər birinin haqqında ayrı-ayrı işlər görünüb, onlar dövlətin ordin medalları ilə təltif olunub, bəzilərinin adlarına küçələr verilib, büstlər qoyulub. Əsasən də bu son günlər sosial şəbəkədə Xudayar Yusifzadənin anası Radə Qurbanov haqqında çoxlu videoroliklər yayılıb. Onun Şuşa qalasında qayalar üstündən oğlunun adının silinməsinə etirazını bildirməsi və bu haqda da sosial şəbəkdə yayımlar etməsi və bundan əlavə də Bərdə də güya onun çox mənfi işlər görməsi, o cümlədən Birinci Qarabağ müharibəsinin şəhidinin oğlu, İkinci Qarabağ müharibəsi iştirakçısı Zahid Kərimovu oğlu və digərlər tərəfindən döydürməsi haqqında videolar yayılması halı baş verib. Bunlar da doğrudan da heç də müsibət qarşılamır.
Əvvəla, Şuşa Qorğunda boyalarla adlar yazılması halının qarşısı müvafiq qurumlar tərəfindən alınıb və o yazılar silinib. Buna etiraz etməyən yeri yoxdur. Yəni hesab edirəm ki, Radə xanımın burada iradı düzgün deyil. Sonraki videosunda da bu yazıların düzgün olaraq silindiyini qeyd edib və bildirib ki, bəzilərinin adı qalıb. Ancaq onu da bildirmək lazımdır ki, qoruq tərəfindən digər yazılar da silinir. Orada ziyarətçilər tərəfindən boyaların yazılan yazılar silinməlidir də.
Bundan əlavə bir şəhidin xatirəsinə Azərbaycan dövləti həddinsən artıq həssas yanaşır, hər bir şəhid haqqında da tədbirlər həyata keçirilir. O cümlədən Xudayar Yusifzadənin Bərdə şəhərində şəhərindəki Bülbül adına 1 nömrəli uşaq insənət məktəbində büstü qoyulub, göstərdiyi igidliyə görə orden və medallarla təltif olunub. Abşeron rayonda adına küsə verilib, Yəni, bundan əlavə də Milli Azərbaycan Tarixi Muzeyinin Vətən Muharibəsi Fondunda Xudayarın büstü, hərbi gödəkçəsi və foto şəkilləri saxlanılır və ziyarətçilərə göstərilir.
Onun oxuduğu “Vətən yaxşıdır” təsnifi hazırda “Xudayar təsnifi” kimi də səsləndirilir”.
E.Həsənov qeyd etdi ki, şəhid analarda qanun çərçivəsində hərəkət etməlidir. Müsahibimiz vurğuladı ki, şəhid anaları, hər bir rayonda, kənddə, eldə-obada hörmətlə qarşılanır, onlara xüsusi diqqət göstərilir, onlar dövlət tərəfindən verilən bütün imtiyazlardan istifadə edirlər. “Ancaq bundan sui-istifadə etmək, kimisə döydürmək, kiməsə qarşı nəlayiq hərəkət etmək qətiyyən yol verilməzdir. Hamı qanun qarşısında eynidir. Yadımıza salıq, Milli Qəhrəman Rövşən Əkbərov törətli cinayətə görə həbs olundu, buna görə də türmədədir.
Yəni şəhid ailəsi, şəhid anası, şəhid atası qanundan kənar hərəkətlər edə bilməz. Təəssüf ki, belə hallar baş verir və bundan da xarici xüsusi xidmət orqanları çox məharətlə istifadə edirlər. Həmin videoroliklərə müxtəlif adlar altında öz fikirlərini bildirirlər və qızışdırıcı yazlar yazırlar və qarşı duruma yaratmaq istəyirlər. Yəni buna da qətiyyən yol vermək olmaz. Bəlkə elə tutaq ki, İran xidmət orqanları bizdə aktiv iş aparır, qarşılıq yaratmaq istəyir. Eləcə də digər qonşu ölkələr ola bilsin ki, daxildə qarşıqlıq yaratmaq niyyəti güdürlər. Onlar öz adamları vasitəsilə belə məsələlərdə məharətlə istifadə edirlər ki, Azərbaycanda vəziyyət gərginləsin, sabitlik pozulsun, qarşıdurma yaransın. Ona görə də hesab edirəm ki, hər bir rayonda, kənddə bu cür məsələlərə diqqətlə yanaşmaq lazımdır”.
Müsahibimiz bir daha vurğuladı ki, şəhid ailələri dövlətin daim diqqət mərkəzindədir, onlara lazım olan bütün imtiyazlar verilib, təqüdlər verilir. Buna görə də onlar da həddindən artıq ehtiyatlı olmalıdırlar ki, etdikləri hərəkət birinci özlərinə, sonra dövlətə ziyam vurmasın.
Bu mənada hesab edirəm ki, bizim şəhidlərimizin valideynləri, bacı-qardaşları daim diqqətli olmalıdırlar. Çünki, bir daha deyirəm ki, onların addımları düzgün olmazsa, təbii, bu cəmiyyət tərəfindən də yaxşı qarşılanmır. Bu nöqtəyə nəzərdən hesab edirəm ki, biz bu gün də bir olmalıyıq. Necə ki, 44 günlük Vətən müharibəsi dövründə bütün xalq, eləcə də müxalifət Azərbaycan Prezidenti ətrafında vahid şəkildə birləşdi və biz qələbə çaldıq. Bu gün də müharibə gedir. Bu gün ideoloji müharibə gedir, bu gün gözə görünməz müharibə gedir. Ona görə də hamı sərvaxt, ehtiyatlı olmalıdır. Hamı danışdığı sözdə də diqqət yetirməlidir ki, həmin sözdən kimlərsə istifadə edib narazıq yaratmasınlar”-deyə E.Həsənov qeyd etdi.
İradə SARIYEVA