Dövlət tərəfindən mütəmadi olaraq ölkə əhalisinin rifah halının yüksəldilməsi üçün ən müxtəlif formalarda sosial dəstək layihələri həyata keçirilir. Tarif Şurasının müəyyən etdiyi və təsdiqlədiyi son qiymət tənzimlənmələrinin də mahiyyətində daha çox sosialyönümlü layihələrin maliyyələşdirilməsinə yönəlik imkanların genişləndirilməsi dayanır.
Məlum olduğu kimi, qiymət tənzimlənməsi nəticəsində dövlət büdcəsinə əlavə daxilolmalar proqnozlaşdırılır ki, yaranan əlavə vəsait ölkədə həyata keçirilən sistemli və davamlı xarakter daşıyan sosial siyasətə uyğun olaraq, sosialyönümlü tədbirlərə yönəldiləcək.
Belə ki, tarif dəyişikliyi nəticəsində yaranan əlavə vəsaitdən büdcədən maliyyələşən sahələrin xərclərinin balanslaşdırılmasına da sərf oluna bilər. Tarif artımı çox deyil və vətəndaşların ailə büdcəsinə ciddi təsir etməyəcək.
Qeyd edilənə görə, dizel yanacağının qiymət artımının sərnişindaşıma ilə məşğul olan sahibkarlıq subyektlərinə təsirinin neytrallaşdırılması üçün onlara kompensasiya ödəniləcək. Kompensasiyanın verilməsi mexanizmi yanvar ayının sonunadək açıqlanacaq. Bu, əhalinin, xüsusilə sosial həssas qrupun mənafeyinə xidmət edən, vətəndaşların gündəlik həyatda daha çox istifadə etdiyi ictimai nəqliyyatda tarıf dəyişikliyi aparılmaması üçün atılan mühüm addımdır. Dizel yanacağının qiymət artımının kənd təsərrüfatı sahəsinə təsiri nəzərə alınaraq hökumət tərəfindən ayrılan subsidiyaların məbləğinə yenidən baxılacaq.
Son qiymət tənzimlənməsi nəticəsində dövlət büdcəsinə daxil olacaq əlavə vəsaitlər ölkəmizdə yeni sosial dəstək layihələrinin miqyasının genişlənməsində nə kimi rol oynayacaq?
“Sosial layihələrin sayının, əhatə dairəsinin artırılmasına müsbət təsiri olacaq”
Cəmiyyətin və Vətəndaş Münasibətlərinin İnkişafı İctimai Birliyinin sədri, tanınmış sosioloq Əhməd Abasbəyli “Bakı-Xəbər”ə şərhində qeyd etdi ki, son qiymət tənzimlənmələri gələcəkdə yeni sosial layihələrin maliyyələşməsinə dəstəkdir. “Vətəndaşlarımız qiymət artımına anlayışla yanaşmalıdırlar, bu, zərurətdən irəli gələn bir məsələdir. Keçən il bütün dünyada olduğu kimi, Azərbaycan üçün də çətin bir il oldu. Pandemiyanın gətirdiyi bir sıra çətinliklərlə üzləşdik. Bundan başqa da müharibə oldu, biz öz torpaqlarımızı işğaldan azad etdik. Təbii ki, qiymət artımı qaçılmaz idi. Boşluqları aradan qaldırmaq, iqtisadi göstəriciləri yüksəltmək üçün dövlət tərəfindən addımlar atılır. Benizin və dizelin qiymətinin artırılması dövlətin gələcəkdə sosial dəstək layihələrinin maliyyələşdirilməsi baxımından atdığı addımlardan biridir. Bir sıra ölkələrdə də qiymət artımı prosesi gedir, amma Azərbaycandan fərqli olaraq, o dövlətlərdə bu kimi məsələlərdən büdcəyə daxil olan gəlirlərin vətəndaşlarla bağlı sosial dəstək layihələrinin maliyyələşdirilməsinə yönəldilməsi proqnozlaşdırılmır. Bu amilin sosial layihələrin sayının, əhatə dairəsinin artırılmasına müsbət təsiri olacaq. Bunu iqtisadçılar daha ətraflı izah edə bilər.
Bir məsələ var ki, torpaqlarımız işğaldan azad edilib və həmin ərazilərimizin, kənd və şəhərlərimizin yenidən qurulması, bərpası prosesi gedəcək. Təbii ki, bu məsələdə də dövlətə böyük maliyyə vəsaiti lazımdır. Böyük pullar lazımdır ki, bu işi həyata keçirək, əminəm ki, dövlətimiz bunun da öhdəsindən gələcək, kəndlərimizi, şəhərlərimizi bərpa edəcək. Əvvəldən proqnozlar var idi ki, 2021-ci ildən sosial layihələrə ayrılan maliyyənin həcmi azala bilər. Amma hesab edirəm ki, son qiymət tənzimlənməsi bu məsələni ciddi şəkildə kompensasiya edəcək və sosial layihələrin maliyyələşdirilməsinə imkanlar açacaq, bu layihələrə dəstək olacaq”.
Ə.Abasbəyli hesab edir ki, Azərbaycan dövləti bütün mümkün imkanlardan istifadə edərək vətəndaşlarımızın sosial rifah halının yüksəldilməsinə, onların daha çox qayğı ilə əhatə olunmasına yönəlik addımlar atır. Ekspertin fikrincə, Azərbaycan dövləti sosial dövlətdir və onun əsas hədəfi vətəndaşların sosial rifah halının yüksəldilməsidir.
İradə SARIYEVA
