Arzuxan Əlizadə: "Bu ölkə xarici yardımlardan çox asılıdır"
Ermənistan mətbuatının yazdığına görə, son 3 ildə Rusiyadan Ermənistana pul köçürmələri 38-40 faiz azalıb. 2016-cı ildə Ermənistana bankla fərdi pul köçürmələrinin həcmi 1,5 milyard dollar olub. Bu, əvvəlki illə müqayisədə 6 % azalma deməkdir. Ermənistandan isə xaricə ümumilikdə 816,9 milyon dollar pul köçürülüb. Bu isə 7,3 % artım deməkdir.
Ermənistan Mərkəzi Bankının hesabatına görə, pul köçürmələrinin 58,5 %-i Rusiyanın payına düşür. Bununla belə, Rusiyadan Ermənistana bankla fərdi pul köçürmələri ötən il 2015-ci illə müqayisədə 11 % azalıb. Ermənistandan Rusiyaya pul köçürmələri isə 16,4 % çoxalıb. 2016-cı ildə Rusiyadan Ermənistana pul daxilolmalarının təmiz həcmində 22 faiz azalma qeydə alınıb.
Onu da qeyd edək ki, xaricdən Ermənistana daxil olan fərdi transferlərin böyük hissəsi Rusiyada mövsüm işlərində olan Ermənistan vətəndaşları tərəfindən göndərilir. 2014-cü ilin yanvarında tək bank sistemi vasitəsilə 87 milyon 243 min, düz bir ildən sonra isə 38 milyon 371 min dollar məbləğində pul göndərilib.
Fərdi transferlər kimi ölkəyə daxil olan xarici valyutanın həcmi Ermənistan dövlət büdcəsi ilə müqayisə edilə bilər. Çünki əvvəlki illərdə Ermənistana xaricdən ildə 3 milyard dollara yaxın pul göndərilirdi. Məsələn, 2013-cü ildə fərdi pul köçürmələri xəttilə Ermənistana təxminən 2,1 milyard dollar göndərilib, bir ildən sonra isə bu göstərici 7,7 faiz azalıb.
Bütövlükdə, Ermənistana Rusiyadan edilən pul köçürmələrinin azalması ölkə iqtisadiyyatına nə kimi mənfi təsir göstərir? Məsələyə münasibət bildirən AMİP-in baş katibi Arzuxan Əlizadənin sözlərinə görə, bu, Ermənistanda aşağı səviyyədə olan iqtisadi-sosial vəziyyəti daha da pisləşdirir: "Zatən, Ermənistan iqtisadiyyatı xarici yardımlardan çox asılıdır. Onlardan biri də Rusiyada çalışın ermənilərin Ermənistana pul göndərməsidir. Ancaq Ukrayna hadisələri ilə bağlı Qərbin sanksiyaları nəticəsində Rusiyada iqtisadi durumun pisləşməsi, rublun məzənnəsinin düşməsi orada işləyən əmək mühacirlərinin gəlirini azaldıb. Neftin qiymətinin dünya bazarında ucuzlaşması əsas gəlirləri bunun hesabına formalaşan Rusiya iqtisadiyyatına ciddi mənfi təsir göstərib. O üzdən, bu ölkədə bir sıra tikinti layihələri yarımçıq qalıb. Nəticədə mövsüm işlərindən qayıdanların bir hissəsi Rusiyaya qayıtmır. Bu hal, istər-istəməz, Ermənistan əhalisinin alıcılıq qabiliyyətinin kəskin şəkildə düşməsinə, yaşayış səviyyəsinin pisləşməsinə gətirib çıxarır. Ona görə də vəziyyətin bu cür davam etməsi Ermənistan iqtisadiyyatına yaxşı heç nə vəd etmir. Bu, ölkədə sosial vəziyyəti daha da pisləşdirəcək".
Vidadi ORDAHALLI