çərşənbə günü, 18 noyabr 2026
     

Ya­xın Şərqdə ABŞ-a mey­dan oxu­yan Su­ri­ya üç­bu­ca­ğı - Ru­si­ya, Tür­ki­yə, İran...

Image


Dün­ya­nın si­ya­si gün­də­mi­nin əsas diq­qət mər­kə­zin­də olan Ya­xın Şərqdə ta­ma­mi­lə ye­ni ge­o­si­ya­si mən­zə­rə ya­ran­maq­da­dır. Be­lə gö­rü­nür ki, bu­ra­da ha­di­sə­lə­rin in­ki­şaf axa­rı­nı mü­əy­yən edən əsas döv­lət­lər qis­min­də Ru­si­ya, Tür­ki­yə və İran çı­xış edə­cək. Ha­zır­da Ya­xın Şərqdə, ilk ola­raq Su­ri­ya­da hər­bi cə­hət­dən ha­kim möv­qe məhz bu döv­lət­lə­rin əlin­də­dir.

Elə As­ta­na­da Su­ri­ya mü­na­qi­şə­si üz­rə ke­çi­ri­lən gö­rüş­də də əl­də olu­nan ra­zı­lıq­la­rın tə­mi­nat­çı­sı qis­min­də bu öl­kə­lər çı­xış edir. Tə­rəf­lər ar­tıq qeyd olu­nan is­ti­qa­mət­də fə­a­liy­yət­lə­ri­ni da­ha da ge­niş­lən­dir­mə­yi, gə­lən ay ər­zin­də isə mə­sə­lə ilə bağ­lı bir­gə əmə­liy­yat qru­pu­nun ya­ra­dıl­ma­sı­nı da ra­zı­laş­dı­rıb. Ru­si­ya pre­zi­den­ti­nin Su­ri­ya üz­rə xü­su­si nü­ma­yən­də­si Alek­sandr Lav­rentyev bil­di­rib ki, bu qru­pun və­zi­fə­si atəş­kəs re­ji­mi­nə əməl olun­ma­sı­na nə­za­rət və hər han­sı po­zun­tu­ya yol ve­ril­mə­mə­si ki­mi mə­sə­lə­lə­ri əha­tə edə­cək: "Zə­ru­rət ya­ran­dıq­da, əmə­liy­yat qru­pu­nun işi­nə həm Su­ri­ya Si­lah­lı Qüv­və­lə­ri­nin, həm də si­lah­lı mü­xa­li­fə­tin nü­ma­yən­də­lə­ri cəlb olu­na­caq".

Onu da qeyd edək ki, Su­ri­ya ilə bağ­lı pro­ses­lə­rin in­ki­şaf axa­rı­nı mü­əy­yən edən üç öl­kə­nin ye­ni əmək­daş­lıq for­ma­tı Qərbdə cid­di na­ra­hat­lıq ya­ra­dır. Ekspertlər he­sab edir ki, Ru­si­ya-Tür­ki­yə-İran üç­lü­yü Ya­xın Şərqdə qüv­və­lər nis­bə­ti­ni də­yi­şə bi­lər. Bu­ra­da ən çox diq­qət ye­ti­ri­lən mə­qam­lar­dan bi­ri NA­TO öl­kə­si olan Tür­ki­yə­nin Ru­si­ya, elə­cə də İran­la ya­xın­laş­ma­sı­dır. Son dövrlər­də Ru­si­ya və Tür­ki­yə ara­sın­da hər­bi əla­qə­lə­rin in­ten­siv­ləş­mə­si də Qər­bin na­ra­hat­lıq­la iz­lə­di­yi mə­qam­lar­dan bi­ri­dir. Hət­ta bu gün­lər­də Su­ri­ya­nın Hə­ləb əya­lə­tin­də Ru­si­ya və Tür­ki­yə Hər­bi-Ha­va Qüv­və­lə­ri İŞİD-ə qar­şı bir­gə əmə­liy­yat da ke­çi­rib. Mə­lu­ma­ta gö­rə, Ru­si­ya və Tür­ki­yə­yə məx­sus hər­bi təy­ya­rə­lər Hə­ləb əya­lə­ti­nin Əl-Bab ya­şa­yış mən­tə­qə­si is­ti­qa­mə­tin­də İŞİD ter­ror­çu qrup­laş­ma­sı­nın möv­qe­lə­ri­nə ha­va zər­bə­lə­ri en­di­rib. Əmə­liy­ya­ta Ru­si­ya tə­rə­fin­dən 3, Tür­ki­yə tə­rə­fin­dən 4 təy­ya­rə cəlb edi­lib. Ümu­mi­lik­də 22 hə­də­fin vu­rul­du­ğu bil­di­ri­lir. Am­ma be­lə gö­rü­nür ki, öl­kə­lər hər­bi-tex­ni­ki sa­hə­də əmək­daş­lıq­la­rı­nı da­ha da ge­niş­lən­dir­mə­yi dü­şü­nür. Hət­ta mə­lu­mat­la­ra gö­rə, An­ka­ra Tür­ki­yə pre­zi­den­ti Rə­cəb Tay­yib Ər­do­ğan­la Ru­si­ya döv­lət baş­çı­sı Vla­di­mir Pu­tin ara­sın­da ke­çi­ri­lən Sankt-Pe­ter­burq gö­rü­şün­də gün­də­mə gə­lən S-400 ze­nit-ra­ket komplek­si üçün hə­rə­kə­tə ke­çib. Be­lə ki, ze­nit-ra­ket komplek­si­nin alın­ma­sı üçün da­nı­şıq­lar baş­la­yıb. Mə­sə­lə­yə, bun­dan əv­vəl ol­du­ğu ki­mi, NA­TO-nun han­sı­sa for­ma­da tə­sir gös­tə­rə bi­lə­cə­yi də ar­tıq inan­dı­rı­cı sa­yıl­mır.

Xa­tır­la­daq ki, 2015-ci il­də Tür­ki­yə Si­lah­lı Qüv­və­lə­ri­nə ra­ket əley­hi­nə mü­da­fiə sis­te­mi­nin alın­ma­sı ilə bağ­lı ten­der ke­çi­ri­lib. Ten­der­də bi­rin­ci ye­ri Çi­nin CPMI­EC, ikin­ci ye­ri ABŞ-ın "Raythe­on", üçün­cü ye­ri Av­ro­pa kon­ser­ni "Eu­ro­SAM", dör­dün­cü ye­ri isə Ru­si­ya­nın "Ro­so­bo­ro­nex­port" şir­kə­ti tut­muş­du. Bu mər­hə­lə­də Ru­si­ya şir­kə­ti ilə da­nı­şıq­lar ta­ma­mi­lə kə­sil­miş­di. ABŞ, Av­ro­pa və Çin­lə da­nı­şıq­lar da­vam et­di­ril­miş­di. Tür­ki­yə son mər­hə­lə­də Çin şir­kə­ti ilə mü­qa­vi­lə­nin im­za­lan­ma­sı üçün ma­sa­ya otur­muş­du. Am­ma Çin­lə apa­rı­lan da­nı­şıq­lar NA­TO öl­kə­lə­ri­nin tə­si­ri ilə nə­ti­cə­siz qal­dı. 2016-cı ilin av­qus­tun­da isə Ru­si­ya və Tür­ki­yə ara­sın­da mü­na­si­bət­lə­rin nor­mal­laş­ma­sı iki öl­kə­nin hər­bi əmək­daş­lı­ğı­nı gün­də­mə gə­ti­rib. Gö­rüş­dən bir ne­çə gün son­ra Tür­ki­yə­nin xa­ri­ci iş­lər na­zi­ri Möv­lud Ça­vu­şoğ­lu bil­di­rib ki, Rə­cəb Tay­yib Ər­do­ğa­nın Vla­di­mir Pu­tin­lə gö­rü­şün­də mü­da­fiə sə­na­ye­si sa­hə­sin­də əmək­daş­lıq mü­za­ki­rə olu­nub. Onun söz­lə­ri­nə gö­rə, da­ha əv­vəl Çin­lə mü­za­ki­rə edi­lən ra­ket­dən mü­da­fiə sis­te­mi la­yi­hə­si­ni Ru­si­ya is­tə­yir. Tür­ki­yə­nin xa­ri­ci iş­lər na­zi­ri ABŞ və Av­ro­pa­nın tex­no­lo­gi­ya transfe­ri­nə müs­bət ya­naş­ma­dı­ğı üçün NA­TO-dan kə­nar is­teh­sal­çı öl­kə­lər­lə da­nı­şıq­la­rın apa­rıl­ma­sı­nın tə­bii ol­du­ğu­nu söy­lə­yib. No­yabr ayın­da isə Tür­ki­yə­nin mü­da­fiə na­zi­ri Fik­ri İşık Tür­ki­yə­nin S-400 bö­yük və or­ta mən­zil­li ze­nit-ra­ket sis­tem­lə­ri­nin alın­ma­sı haq­qın­da niy­yə­ti­ni di­lə gə­ti­rib. Tür­ki­yə­li sə­la­hiy­yət­li­lər bil­di­rir ki, in­di­ki mər­hə­lə­də NA­TO-nun təz­yiq­lə­ri nə­zə­rə alın­ma­ya­caq. Qeyd edək ki, "Tri­umf" S-400 ra­ket­dən mü­da­fiə sis­te­mi S-300-ün tək­mil­ləş­di­ril­miş ver­si­ya­sı he­sab olu­nur. Ze­nit-ra­ket komplekslə­ri­nin dün­ya­da ana­lo­qu yox­dur və bu ra­ket­lər is­tə­ni­lən ha­va hə­dəf­lə­ri­ni, o cüm­lə­dən bal­lis­tik ra­ket­lə­ri məhv edə bi­lir. Bir S-400 komplek­si ey­ni an­da 36 ha­va hə­də­fi­nə atəş aç­maq qa­bi­liy­yə­tin­də­dir və bu hə­dəf­lə­rə 72 ra­ket tuş­la­yır. Komplekslər, ha­va hə­dəf­lə­ri ilə ya­na­şı, ye­rüs­tü hə­dəf­lə­ri də vur­maq im­ka­nın­da­dır. Ra­ket­lər hət­ta Yer sət­hin­dən cə­mi 5 metr yük­sək­lik­də uçan hə­dəf­lə­ri də vu­rur. Bu si­lah­la­rın Tür­ki­yə or­du­sun­da pey­da ol­ma­sı An­ka­ra­nın böl­gə­də möv­qe­lə­ri­ni güc­lən­dir­mək­lə ya­na­şı, onun Ru­si­ya ilə hər­bi əla­qə­lə­ri­ni da­ha tək­mil ha­la gə­ti­rə­cək. Ey­ni za­man­da bu, Tür­ki­yə -Ru­si­ya mü­na­si­bət­lə­ri­ni da­ha da sıx­laş­dı­ra­caq. İra­nın bu iki­lik­lə ya­xın­laş­ma­sı isə böl­gə­də qüv­və­lər nis­bə­ti­ni on­la­rın le­hi­nə da­ha bö­yük miq­yas­da də­yi­şə­cək.

Na­hid SA­LA­YEV



VİDEO

Aydın Quliyev Mətbuat Şurasında seçkilərə qatılmamasının səbəblərini qurultayda açdı... - VİDEO

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

Azərbaycan üzərindən Ermənistanla ticarət dayan(dırıl)ıb - İrəvan adekvat ola bilmir...

İrəvanda Göy məscid murdarlandı, Azərbaycandan başqa heç bir qonşu müsəlman ölkə səsini çıxarmadı...

Saatlıq maaş sisteminə keçirik, pullar yeni qaydada hesablanacaq...

SON XƏBƏRLƏR

17.11.2026 / 22:45
İran Vaşinqtonda “çirkli bomba” və kimyəvi silahlarla hücum planlaşdırır - ABŞ kəşfiyyatından ŞOK İDDİA...

17.11.2026 / 22:21
İran ABŞ bazaları yaxınlığındakı bəndləri, limanları və elektrik stansiyalarını vuracaq - sizin etdiyinizi edəcəyik...

17.11.2026 / 22:03
Xəzər dənizini zəbt edənlərin axırı çatdı - Fərman istisnasız icra olunsa...

17.11.2026 / 21:52
Peruda dindarın atdığı təsbeh Roma Papasını gözündən yaraladı

17.11.2026 / 21:47
İstanbul-İrəvan hava yükdaşımaçılığı başladı - həm də intensiv...

17.11.2026 / 21:38
Putinlə rəqs etmiş keçmiş naziri vətəndaşlıqdan çıxardırlar

17.11.2026 / 21:25
Tramp Putinlə ayrıca ikitərəfli görüş keçirmək istəyir...

17.11.2026 / 21:17
Rusiyada hərbi təyyarə qəzaya uğradı - ölənlərin sayı 17-yə çatdı...

17.11.2026 / 21:10
Pekinin Ukrayna ilə bağlı siyasəti kəskin dəyişildi...

17.11.2026 / 20:49
İran Zəngəzur dəhlizi ilə bağlı sərt mövqeyə keçdi - İmkan vermərik...

17.11.2026 / 20:32
Tiflislə Moskva inanılmaz danışıqlara başlayır - bölgə üçün yeni təhlükə yetişir...

17.11.2026 / 20:17
Ukraynanın hücumundan sonra Krım körpüsünün bir hissəsi dənizə çökdü - hərəkət dayandırıldı...

17.11.2026 / 20:06
İran Bəhreynin hava hücumundan müdafiə qüvvələrini məhv etdi...

17.11.2026 / 19:48
Azərbaycan MDB-də Britaniya üçün 3-cü dövlət oldu - hərbi əməkdaşlıq...

17.11.2026 / 19:33
Avropa Rusiya qarşısında vahid tələb qoyur - Ordunuzu bütün ölkələrdən çıxarın...

17.11.2026 / 19:14
Ölkədə vergi borcları sürətlə artır - 28 faiz...

17.11.2026 / 19:02
Feldşer vəzifələri üzrə hərbi xidmətə qəbulla əlaqədar müsabiqə elan edilib

17.11.2026 / 18:42
Rumıniya Bakı və İrəvanın da daxil olduğu təzə format yaradır...

17.11.2026 / 18:23
Prezident İlham Əliyevin sosial media hesablarında Gürcüstanın Baş nazirinin müavininin qəbulu ilə bağlı videoçarx paylaşılıb

17.11.2026 / 18:14
Prezidentin sosial media hesablarında Almaniyanın xarici işlər nazirinin qəbulu ilə bağlı videoçarx paylaşılıb

17.11.2026 / 18:10
Bakcell gənclər üçün növbəti süni intellekt hakatonunu keçirib - FOTO

17.11.2026 / 17:58
Ermənistanda Azərbaycanı nümunə göstərirlər...

17.11.2026 / 17:47
Rusiya Krım körpüsünə hücumdan sonra ballistik raketlərlə Kiyevdə körpüləri vurdu...

17.11.2026 / 17:42
Tural Turan beynəlxalq mükafata layiq görülüb

17.11.2026 / 17:36
Prezident İlham Əliyev Gürcüstanın Baş nazirinin müavinini qəbul etdi - FOTO

17.11.2026 / 17:32
Prezident İlham Əliyev Almaniyanın xarici işlər nazirini qəbul edib - FOTO

17.11.2026 / 17:03
ABŞ-İran savaşının təsirləri Amerika torpaqlarına çatdı...

17.11.2026 / 16:53
Ermənistan Rusiyaya münasibətdə Estoniya təcrübəsini tətbiq ermək eşqinə düşdü...

17.11.2026 / 16:37
Zakir Həsənov Gürcüstan Müdafiə Qüvvələri komandanını qəbul etdi

17.11.2026 / 16:20
Pensiyalara 8,67 milyard manat ayrılacaq – orta aylıq pensiya 639 manata çatacaq...

17.11.2026 / 16:04
Saxta sənədlərlə Azərbaycandan yük çıxarmaq istəyən sürücülər yaxalandı

17.11.2026 / 15:29
“Jalə xanım ikinci oldu, mən 44-cü, heç cür anlaya bilmirəm” – Deputat təəccübləndi...

17.11.2026 / 15:12
Avropa nümayəndələri Ukrayna danışıqlarına rəsmən qatıldı - Rusiya təkzib edir…

17.11.2026 / 14:48
Dünyada süni intellektə qarşı üsyan başlayıb...

17.11.2026 / 14:36
Üç liderin Çin sammiti iflasa uğradı - Ukrayna mövzusu masaya çıxmadı...

17.11.2026 / 14:16
"Dövlət qulluğunda din xadimləri ilə bağlı məhdudiyyətlərə dair məlumatlar manipulyasiya xarakteri daşıyır" - Media və Yayım Şurası

17.11.2026 / 14:05
Avropa əsl simasını göstərir - beş ölkədən insanlar Afrikaya qovulur...

17.11.2026 / 13:52
Səfir: “Bu səfərlər Strateji Tərəfdaşlıq sazişinin tamamlanmasına zəmin yaratdı”

17.11.2026 / 13:50
Dankan Norman: “Böyük Britaniya ilə Azərbaycan arasında təhsil əlaqələri güclüdür və inkişaf etməkdədir”

17.11.2026 / 13:47
Səfir Norman: “Azərbaycan Böyük Britaniya üçün dəyərli müdafiə və təhlükəsizlik tərəfdaşıdır”

17.11.2026 / 13:45
Səfir: “Böyük Britaniya və Azərbaycan arasındakı tərəfdaşlıq hər zamankından daha böyük əhəmiyyət daşıyır”

17.11.2026 / 13:35
Bura "danışmaqxana" deyil! – deputatla spiker arasında GƏRGİNLİK yarandı

17.11.2026 / 13:21
Parlament 2027-cı ilin dövlət büdcəsi layihəsini birinci oxunuşda təsdiqlədi

17.11.2026 / 13:15
Cızma-qara yazıb dərsliklərə salırlar – Komitə sədridən SƏRT İTTİHAM...

17.11.2026 / 13:02
Yol polisləri səhhəti pisləşən əcnəbi sürücünü xilas etdilər... - VİDEO

17.11.2026 / 12:42
Paşinyan Türkiyədən “oğurladığı” bananı cibinə qoyub üç ölkəni gəzdirdi...

17.11.2026 / 12:27
“Ermənistanda seçki prosesləri beynəlxalq qarşıdurma meydanına çevrilib” - Medvedev

17.11.2026 / 12:16
Naxçıvanda deputat qəzaya düşdü - FOTO

17.11.2026 / 12:04
Irandan Azərbaycana 50 kq narkotik keçirilməsinin qarşısı alındı

17.11.2026 / 11:52
Avropanın Azərbaycan və ABŞ-dan asılılığı artır

17.11.2026 / 11:39
Dankan Norman: ""Birgə Bəyannamə” ölkələrimiz arasında iqtisadi əməkdaşlıqda yeni mərhələnin əsasını qoyur"

17.11.2026 / 11:35
Britaniya şirkəti Naxçıvan şəhəri üçün 20 illik baş plan hazırlayır

17.11.2026 / 11:33
Səfir: Azərbaycan-Böyük Britaniya strateji tərəfdaşlığı iqtisadi artıma və təhlükəsizliyə töhfə verəcək

17.11.2026 / 11:21
Ukrayna Rusiyanın Başqırdıstandakı ən böyük neft-kimya komplekslərindən birini vurdu...

17.11.2026 / 11:05
Dərsliklərdəki məzmun necə yoxlanılır? – Nazirlikdən AÇIQLAMA

17.11.2026 / 10:48
Türkiyədə daha bir müxalif media qurumuna qarşı əməliyyat - həbslər aparıldı, “Sözcü TV”yə qəyyum təyin edildi...

17.11.2026 / 10:37
Akademik Əhliman Əmiraslanovun doğum günüdür

17.11.2026 / 10:24
Gürcüstandan Azərbaycana avtomobil gətirənlərə PİS XƏBƏR – Yeni rüsum tətbiq edildi

17.11.2026 / 10:12
Zakir Həsənov hərbi qulluqçulara ali hərbi rütbələri təqdim edib

17.11.2026 / 10:05
Bakıda qarlı havalara hazırlıqla bağlı müşavirələr keçirildi

17.11.2026 / 09:37
Azərbaycan və Aİ ikitərəfli əməkdaşlığın yeni istiqamətlərini müzakirə ediblər

17.11.2026 / 09:33
Hikmət Hacıyev Aİ nümayəndələri ilə Azərbaycanla əməkdaşlığı müzakirə edib

17.11.2026 / 09:10
Siqaret bahalaşacaq...

17.11.2026 / 08:49
Mehriban Əliyeva Milli Dirçəliş Günü ilə bağlı paylaşım edib

17.11.2026 / 08:35
Xocavənd, Cəbrayıl və Zəngilana növbəti köç karvanı yola salındı - 83 ailə...

17.11.2026 / 07:02
ABŞ banklarında genişmiqyaslı elektron sistem nasazlığı baş verib - yetkililər kibercinayətkarlığı istisna edir

16.11.2026 / 23:42
Mossadın 2006-cı ildə İstanbulda bir İran generalını qaçıraraq öldürdüyü ortaya çıxdı – ƏMƏLİYYATIN DEATALLARI açıldı...

16.11.2026 / 23:33
Hikmət Hacıyev və Aİ-nin xüsusi nümayəndəsi Azərbaycan-Aİ tərəfdaşlığını müzakirə ediblər

16.11.2026 / 22:47
Leyla Əliyeva Qaraçuxur İdman Zalının açılışında iştirak edib

16.11.2026 / 22:35
Kremldən hakim partiya deputatlarına tapşırıq gəldi - qələbəyə hazırlaşın...

16.11.2026 / 22:20
Trampın kürəkəninin Serbiyadakı biznesi ləğv edildi

16.11.2026 / 22:14
Rusiyanın Gürcüstan və Ukraynaya hücumlarından əvvəlki vəziyyət yaranır - Avropaya yeni müharibə xəbərdarlığı...

16.11.2026 / 22:11
Fatma Betülün ardından İstanbul Fond Birjasının keçmiş rəhbəri də saxlandı

16.11.2026 / 21:58
Trampın oğullarının Qazaxlstanda 1.2 milyard dollarlıq investisiya layihəsi var...

16.11.2026 / 21:50
Ukrayna üzrə növbəti danışıqlar Avropada keçirilə bilər - Aİ ölkələri yeni təkliflər irəli sürdü...

16.11.2026 / 21:32
Polşa Ukrayna danışıqlarında rol aldı - PURL boykotu bitəcək?

16.11.2026 / 21:14
Qaraqoyunlu Cahanşahın ermənilərə simpatiyasının sirləri - Eçmiədzini ermənələrə hədiyyə edənlər...

16.11.2026 / 20:57
İran müharibəsi artıq bitdi...Əsas yekunlar...

16.11.2026 / 20:40
ASB-nin Dublin Zirvəsində Naxçıvanın mühüm bir məsələsi həll edildi...

16.11.2026 / 20:24
Universitet tələbələri ilə görüşən Şərurlu İsfəndiyar hansı qəbahətlərə yol verdi?!...

16.11.2026 / 20:09
Azərbaycanın Strateji tərəfdaşlıq bəyannamələrində tək riskli məqam - analitiklər razılaşmır...

İki ildən çoxdur azad sahibkarlıq yeni Rəqabət Məcəlləsi ilə tənzimlənir...

XƏBƏR ARXİVİ