Ermənistanın statistika komitəsinin açıqladığı son məlumatlara görə, ümumi sərnişindaşıma ilin əvvəlindən iyun ayına qədər İrəvan hava limanından 185 736 nəfər, Şirak hava limanından isə 14 798 nəfər təşkil edib.
Hesablamalara görə, hava nəqliyyatı ilə ölkəyə gələnlərin ümumi sayı 355 952 nəfər təşkil edib. Statistika komitəsi xəbər verir ki, 2021-ci ilin əvvəlindən iyun ayınadək Ermənistana 246 727 nəfər gəlib, 324 731 nəfər ölkədən gedib. Aradakı fərq bundan ibarətdir ki, 2021-ci ilin ilk 6 ayı ərzində Ermənistanı 138 106 nəfər tərk edib.
Hesablamalar bütün illərin ən böyük miqrasiya axınını üzə çıxarıb. Müstəqil ekspertlərin fikrincə, bu rəqəm ilin sonuna qədər ən yaxşı halda 2 dəfə, ən pis halda isə 3 dəfə arta bilər. Demoqraflar İkinci Qarabağ müharibəsindən sonra Ermənistanı tərk etmək istəyənlərin sayında kəskin artım müşahidə ediləcəyini proqnozlaşdırır və bu da təbiidir. Hələlik miqrasiyanın qarşısını alan əsas amil pandemiyadır. Mütəxəssislər yumşalma ilə birlikdə Ermənistandan qaçanların artacağını bildirir.
Dağlıq Qarabağın Rusiyanın nəzarətində qalan hissəsində də vəziyyətin acınacaqlı olduğu bildirilir. Cari ilin əvvəlindən rəsmi məlumatlarda Qarabağa qayıdan ermənilərin sayının az qala 100 mini keçdiyi haqda informasiyanın həqiqəti əks etdirmədiyi bildirilir. İrəvandakı müstəqil hüquq müdafiə təşkilatlarının verdiyi məlumata görə, bu ilin ilk 6 ayı ərzində Ermənistandan qaçan 138 106 nəfərin azı 30%-i məhz Qarabağ ermənisidir.
Ermənistanda yaşanan ağır demoqrafik vəziyyətin başlıca səbəbi nə ilə bağlıdır?
Politoloq Rəşad Bayramov “Bakı-Xəbər”ə bildirdi ki, Ermənistanda davam edən siyasi böhran, ağır sosial-iqtisadi vəziyyət fonunda bu ölkədə demoqrafik problemin kəskinləşməsi müşahidə edilir: “Onların öz mətbuatı yazır ki, Ermənistanın “Zvartnos” və “Şirak” hava limanlarından uçan təyyarələrlə əhali ölkəni kütləvi şəkildə tərk edir.
Ölkədən köç edənlər yenə əsas etibarilə Rusiyaya üz tutur. Ermənistanda real vəziyyət bu ölkədən Rusiyaya yeni emiqrasiya fonunda demoqrafik problemin daha da kəskinləşəcəyini göstərir.
Bu ölkədə əhalinin sayı rəsmi rəqəmlərdə 3 milyona yaxın göstərilsə də, reallıqda 1,5 milyona belə çatmır. Qalan əhalinin də böyük əksəriyyətinin ölkəni tərk etməyə hazırlaşması demoqrafik baxımdan Ermənistanı yeni fəlakətə sürükləyir. Hazırda Ermənistanı tərk edənlərin mütləq əksəriyyəti əmək qabiliyyətli kişilər, nəsilartırma yaşına çatan gənclərdir. Ümumiyyətlə, ölkəni tərk edən kişilərin 80 faizi reproduktiv yaşdadır. Bu da ölkədə demoqrafik durumu pisləşdirən əsas səbəblər sırasında yer alır. 44 günlük müharibə zamanı xeyli sayda gəncin qurban verilməsi isə vəziyyəti bir qədər də pisləşdirib”.
Politoloqun sözlərinə görə, Qarabağ ermənilərinin Ermənistan vasitəsilə qaçması təbiidir: “Çünki onların xaricə çıxışı üçün yeganə yol oradır. Qarabağ erməniləri görür ki, separatçıların qalıqları bölgədə dayanıqlı sülhün olmasında maraqlı deyillər. İmkan vermirlər ki, onlar Azərbaycanın yurisdiksiyasını təmin etsinlər. Perspektiv görmədikləri üçün kütləvi şəkildə qaçırlar. Qarabağ erməniləri Azərbaycanın 7 rayonu və Dağlıq Qarabağdan etnik təmizləmə nəticəsində qovulmuş azərbaycanlıların mal-mülkünü talayaraq, onların bağ-bağçasının məhsulunu yığaraq yaşayıblar. Son müharibədən sonra isə ermənilərə qalan ərazilərdə ümumiyyətlə heç bir iqtisadi əhəmiyyətli müəssisə yoxdur. Ya ermənilər tam olaraq Azərbaycanın şərtlərinə əməl edib, bu ölkənin qanunları ilə və bu ölkənin vətəndaşı kimi yaşamalıdırlar, ya da ərazini tərk etməlidirlər”.
Məhəmmədəli QƏRİBLİ
