Azərbaycan və Türkiyə daim bir-birinə dəstək verən iki qardaş ölkə olduğunu 44 günlük Vətən müharibəsinin gedişində bir daha təsdiq etdi. Elə bundan sonra da ölkələrimiz bir-birinin yanında yer alacaqlarını hər addımda açıq nümayiş etdirir. Bura birgə hərbi təlimlər də daxildir.
Artıq bəlli olduğu kimi, Azərbaycanın Əlahiddə Ümumqoşun Ordunun hərbi qulluqçuları “Qış təlimi-2021”də iştirak edəcək. Türkiyənin Qars şəhərində keçiriləcək “Qış təlimi-2021”də Əlahiddə Ümumqoşun Ordunun hərbi qulluqçuları da iştirak edəcək. Təlimə cəlb edilmiş şəxsi heyət və hərbi texnikaların təlim yerinə yola salınması münasibətilə Naxçıvanda artıq müvafiq mərasim də keçirilib. Təlimlər fevralın 1-dən 12-dək keçirilməlidir.
Bundan əvvəlki illərdə də Azərbaycan və Türkiyə belə birgə təlimlər keçiriblər. Amma indiki təlimlərə beynəlxalq mediada xüsusi diqqət ayrılır. "Moskovskiy komsomolets" qəzeti bu xüsusda yazır: “Türkiyə və Azərbaycan qoşunlarının birləşmiş qruplaşmasının genişmiqyaslı “Qış təlimi-2021” manevri fevral ayında Ermənistan sərhədləri yaxınlığında Türkiyədə keçiriləcək. Təlimin təşəbbüskarı Türkiyədir. Azərbaycan hissələri Türkiyəyə yanvarın 17-də gəlib. Təlim proqramı da məlumdur. Türkiyə-Azərbaycan qrupları hava hücumları ilə yanaşı, taktiki hava hücumu qüvvələrinin enməsini də tətbiq edəcəklər. Kulminasiya nöqtəsi xüsusi qüvvələr, tanklar və topçularla genişmiqyaslı təlim döyüşüdür. Bütün bunlar havadan vertolyotlarla dəstəklənəcək. Bu günlərdə isə internetdə türk komandanlığı nümayəndələrinin Azərbaycan ordusunun bölmələrini salamladığı bir video yerləşdirildi. Videoda Azərbaycan hərbçilərinə “Qarabağda Ermənistan üzərində böyük qələbə qazanan qardaşlar” deyə səslənilir və “Bir ürək, bir yumruq kimi çalışmağa davam edəcəyik”, – deyə türk komandanlığı pafosla çağırış edir.
Birləşmiş türk qoşunlarının Qars istiqamətində hərəkət etməsinin fotoları İnternetdə də yayılıb. Fotolarda topçu, zirehli texnika və yük maşınları olan traktorlar aydın görünür. Bəs, mütəxəssislər bu təlimi necə qiymətləndirirlər? “Bu tipik bir güc nümayişidir”, – deyə hərbi ekspert Oleq Jeltonojko “MK”-ya “Qış təlimi-2021” təlimlərinin mənasını izah edərkən bildirib. O vurğulayıb: “Təlimlərin Ermənistan sərhədlərinə bu qədər yaxında keçirilməsi təəccüblü deyil. Hesablamalara görə, Ermənistan radarlarında və ya rabitə vasitələrində atışlar və partlayışlar aydın şəkildə eşidiləcək. Başqa sözlə, türklər öz qabiliyyətlərini, bölgədəki iştiraklarını və varlıqlarını nümayiş etdirməyə davam edirlər. Və bu güc nümayişi ilk deyil, son da olmayacaq. Eyni zamanda, təsadüfən uçan mərmilər şəklində bir təxribat olmayacağına əminəm”. Dağlıq Qarabağdakı rus sülhməramlılarına gəlincə, mütəxəssisin fikrincə, bu təlimlər onlara təsir etmir. “Sülhməramlıların buna reaksiya göstərməsi mənasızdır”, – deyə ekspert qeyd edir: “Ən azı ona görə ki, hər iki tərəfin – Ermənistan və Azərbaycanın dəvəti ilə Dağlıq Qarabağdayıq. Və biz o bölgədəki heç kimə dost olmayan bir qüvvə deyilik. Oradakı vəzifələrimiz də fərqlidir: Dağlıq Qarabağda sülhü qorumaq, yerli əhali ilə qarşılıqlı əlaqə qurmaq, ağırlaşmanın qarşısını almaq”. Xatırladaq ki, bölgədə 2 min rus hərbçidən ibarət sülhməramlı kontingenti fəaliyyət göstərir. Əsas hava-desant qüvvələrinin Ulyanovsk hava-desant hücum briqadasıdır. Bölgəyə Azərbaycan, Ermənistan və Rusiya liderləri tərəfindən 10 noyabrda imzalanmış üçtərəfli sülh müqaviləsinə uyğun olaraq gəldilər. Sülhməramlı missiyanın qərargahı Xankəndidə yerləşir. Həmçinin, qüvvələrin bir hissəsi Ermənistan və Dağlıq Qarabağı birləşdirən Laçın dəhlizinin ərazisində cəmləşib. Bu yol Azərbaycan ərazisindən keçir. Rusiya kontingentinin sərəncamında yeni BMD-4M hücum vasitələri, zirehli personal daşıyıcıları BTR-MDM “Shell”, elektron müharibə avadanlığı, pilotsuz təyyarələr “Orlan-10” və digər avadanlıqlar var.
Yeri gəlmişkən, Ermənistan rəhbərliyi hələ “Qış təlimi-2021” təlimlərinə heç bir şəkildə reaksiya verməyib. Oleq Jeltonojko qeyd edir: “Düşünürəm ki, İrəvan hələ reaksiya verməyəcək. Çünki ölkədə dərin böhran hökm sürür. Böhran siyasi, mənəvi, hərbi və digər sahələri əhatə edir. Məğlubiyyət mənəvi baxımdan Ermənistana çox ağır zərbə vurub. Və bu vəziyyətə, hələ ki, xarici dövlətlər reaksiya vermir. Allah qorusun, daxili problemlərinin öhdəsindən gələ bilməsələr, Ermənistan üçün heç nə yaxşı olmayacaq”. Xatırladaq ki, hələ 2020-ci ilin sentyabrında Ankara ilə Bakı artıq Naxçıvanda birgə təlimlər təşkil etmişdi. Bu, Türkiyə ilə Azərbaycan arasında hərbi əməkdaşlıq müqaviləsinə uyğun olaraq baş tutmuşdu. Göründüyü kimi, o təlim ilk mərhələ idi”.
Nahid SALAYEV
