Ermənistan ordusunun Azərbaycanla sərhəddə iyulun 12-dən başlamış və dörd gün davam edən təxribat əməli ilə bağlı yeni sensasion faktlar üzə çıxıb. Məlum olub ki, həmin təcavüz əməliyyatından bir neçə gün əvvəl Serbiyadan Ermənistana iri partiyada müxtəlif çaplı minaatan mərmiləri çatdırılıb.
Həmin sursat quru yolu ilə Gürcüstan üzərindən Ermənistana keçirilib. Yayılan məlumatlarla bağlı Gürcüstan və Serbiyanın ilkin reaksiyası özünü çox gözlətməli olub. Yalnız mövzu böyük rezonansa səbəb olandan sonra Gürcüstan XİN-i faktı təkzib etməyə çalışıb və bu tip məlumatları “dezinformasiya” adlandırıb. Serbiya Respublikasının Azərbaycandakı müvəqqəti işlər vəkili Danitsa Veinoviç Azərbaycan Xarici İşlər Nazirliyinə çağırılıb və Xarici işlər nazirinin müavini Xələf Xələfovla görüş keçirilib.
Azərbaycan Respublikası Xarici İşlər Nazirliyinin Mətbuat xidməti idarəsindən verilən məlumata görə, görüşdə X.Xələfov əldə edilmiş etibarlı və təsdiqlənmiş məlumata əsasən Serbiyadan Ermənistana minomyotlar və müxtəlif kalibrli hərbi sursat da daxil olmaqla böyük həcmdə silah-sursatın göndərildiyini qarşı tərəfə bildirib.
O, Ermənistan hərbi qüvvələrinin Azərbaycan-Ermənistan sərhədinin Tovuz istiqamətində hücum əməliyyatları zamanı əsasən müxtəlif kalibrli minomyotlardan istifadə edildiyini, sərhədyanı yaşayış məntəqələri və mülki əhalinin təhlükəsizliyini təmin edən Azərbaycanın hərbi qüvvələrinin mövqelərinin artilleriya və minomyot atəşlərinə məruz qaldığını, Ermənistan hərbi qüvvələrinin xain hücumlarının qarşısının alınması zamanı Azərbaycan hərbi qüvvələrinin bir generalı və 10 hərbi qulluqçusunun, o cümlədən bir nəfər sərhəd kəndinin sakininin həlak olduğunu qeyd edib. Bütün bunların fonunda Serbiya rəsmi dairələri hələ ki, bu məsələyə münasibət bildirməyib. Aydındır ki, Azərbaycan rəsmi dairələrinin əlində olan təkziedilməz faktlar qarşısında deməyə söz tapa bilmirlər. Bu məsələdə susmağı həm də deyilənlərlə razılıq əlaməti kimi qəbul edə bilərik. Serbiya Ermənistana silah satdığını təkzib etmirsə, Gürcüstanın həmin hərbi yükü öz ərazisindən tranzit kimi Ermənistana ötürməsi faktını təkzib etməsi maraqlı görünür. Bunu yalnız ittihamlardan və faktdan yayınmaq cəhdi kimi dəyərləndirmək olar. Çünki Serbiyadan silahın Ermənistana ötürülməsi üçün yeganə tranzit ölkə Gürcüstan ola bilər. Bu məsələ Gürcüstanın daxili siyasi həyatında da gərginlik yaradıb. Gürcüstanın müxalif Vahid Milli Birlik Hərəkatı Partiyası ölkənin Xarici İşlər Nazirliyindən Azərbaycan mətbuatının yaydığı məlumatla bağlı izahat tələb edib. Partiya üzvü Salome Samadaşvili XİN-i məsələyə münasibət bildirməyə çağırıb. Deputatın sözlərinə görə, yayılan informasiyalar həqiqətə uyğundursa, o zaman Gürcüstan beynəlxalq öhdəlikləri pozub:“Azərbaycan KİV-nin silahların Gürcüstan ərazisi vasitəsilə Ermənistana çatdırılması barədə yaydığı məlumatlar çox narahatedicidir. Gürcüstanın beynəlxalq öhdəliklərinə əsasən, hərbi yük ölkə ərazisi vasitəsilə çatdırıla bilməz. Xarici İşlər Nazirliyini ictimaiyyət qarşısında bu məsələyə aydınlıq gətirməyə çağırırıq”.
S.Samadaşvili qeyd edib ki, Gürcüstan beynəlxalq öhdəliyi pozubsa, o zaman bu, streteji tərəfdaş və müttəfiq olan Azərbaycanla münasibətlərə ciddi xələl gətirəcək.
Serbiya susursa, Gürcüstan təkzib edirsə, onda silahlar Ermənistana hansı başqa yolla göndərilə bilərdi?
AMİP Siyasi Şurasının üzvü, politoloq Rəşad Bayramov “Bakı-Xəbər”ə açıqlamasında bildirdi ki, rəsmi Bakı bu “dost” xəyanətinə laqeyd qalmamalı, istər Serbiya, istərsə də Gürcüstan sərt şəkildə cəzalandırılmalıdır:“Alman rusun, rus fransızın, fransız ingilisin dilini başa düşməyə bilər, amma gücün dilini, içi onlar qarışıq, bütün dünya dövlətləri başa düşür. Əgər gücünü göstərib haqqını tələb edəcəksənsə, o zaman səninlə hesablaşacaqlar, yox, sənə arxadan zərbə vurana qarşı qəti addımlar atmayacaqsansa, o zaman başqalarına da səni əzib keçməsi üçün imkan yaratmış olacaqsan. Odur ki, bu məsələdə hökumətdən Prezidentin hücum diplomatiyası göstərişlərinə adekvat addımlar atmasıni istəyirik. Serbiyanın susqunluğu razılıq əlamətidir. Gürcüstanın “təkzibi” isə əlində tutulan “oğurluqdan” yayınma cəhdidir. Bu səbəbdən də, həm Serbiyanın, həm də Gürcüstanın rəsmi şəkildə üzr istəməsinə nail olmaq lazımdır. Hər iki ölkənin belə bir mövqe sərgiləməsi təbii olaraq hiddət doğurur. Söhbət uzun illərdir əməkdaşlıq etdiyimiz, yardımlar etdiyimiz dövlətlərin xəyanətindən gedir.
Gürcüstanla bağlı vəziyyət isə ümumiyyətlə heyrət doğurur. Gürcüstanın bütün tarixi ərzində Azərbaycan qədər bu ölkəyə pul qazandıran ikinci bir ölkə olmayıb. Gürcüstanla Azərbaycanı hər şeydən əvvəl Bakı-Supsa, Bakı-Tiflis-Ceyhan, Bakı-Tiflis-Ərzurum və TRASEKA kimi qlobal enerji, nəqliyyat-kommunikasiya layihələri birləşdirir. Bununla paralel olaraq, GUAM, Qara Dəniz İqtisadi Əməkdaşlıq Təşkilatı və digər qurumlar daxilində də əməkdaşlığımız mövcuddur. Regionda Türkiyədən sonra ən yaxın müttəfiq hesab etdiyimiz, qazla, yanacaqla, elektrik enerjisi ilə təchis etdiyimiz, iqtisadiyyatına 3,2 mlrd. ABŞ dolları investisiya yatırdığımız bir dövlətin bütün bunlara baxmayaraq xəyanət yolu tutmasının hesabı mütləq və ciddi şəkildə sorulmalıdır. Azərbaycanın müvafiq dövlət qurumları anlamalıdırlar ki, bu gün Serbiya və Gürcüstan kimi dövlətlərə hər şeyə rəğmən üzüyola siyasət sərgiləyəcəksənsə, sabah digər ölkələrin növbəti zərbələri ilə üzləşmiş olcaqsan”.
Doğrudan da özünü bizə dost kimi qəbul etdirən, dar gündə isə kürəyimizə xəncər sancan bu kimi ölkələrin əməlinə lazımi reaksiya mütləq verilməlidir.
Məhəmmədəli QƏRİBLİ