Ramil Osmanlı: “Bu ilin sonuna qədər avtomobil idxalı ötən ilkini 2 dəfə üstələyərsə, bu yaxşı göstərici hesab oluna bilər”
2017-ci ilin yanvar-sentyabr ayları ərzində Azərbaycana 6 643 ədəd avtomobil (nəqliyyat vasitəsi) gətirilib. Bu, 2016-cı ilin eyni dövrü ilə müqayisədə 70 % çoxdur. Müqayisə üçün qeyd edək ki, 2016-cı ilin 9 ayında Azərbaycana 3 906 ədəd nəqiliyyat vasitəsi idxal olunub. Dövlət Gömrük Komitəsindən verilən məlumata görə, cari ilin yanvar-sentyabr aylarında 138 ədəd avtobus, 5 783 ədəd minik avtomobili, 670 ədəd yük avtomobili, 52 ədəd xüsusi təyinatlı avtomobil idxal olunub.
Ancaq bundan fərqli olaraq, 2016-cı ilin yanvar-sentyabr aylarında 61 avtobus, 3389 ədəd minik avtomobili, 379 ədəd yük avtomobili, 77 ədəd xüsusi texnika idxal olunmuşdu. İllik müqayisədə minik avtomobilərinin idxalı 70,6 faiz artıb. Təkcə bu ilin sentyabrında Azərbaycana 981 ədəd nəqliyyat vasitəsi, o cümlədən 909 ədəd minik avtomobili gətirilib.
Onu da qeyd edək ki, 2015-ci ildə baş verən devalvasiyalardan sonra Azərbaycanda nəqliyyat vasitələrinin idxalı 2014-2016-cı illərin göstəriciləri ilə müqayisədə 12 dəfədən də çox aşağı düşüb. Nəqliyyat vasitələrinin ölkəyə gətirilməsinin dərhal azaldılması dövlət strukturlarının dövlət xərclərini azaltması çərçivəsində, eləcə də milli valyutanın məzənnəsinin xarici valyuta qarşısında ikiqat ucuzlaşması fonunda əhalinin alıcılıq qabiliyyətinin aşağı düşməsi ilə əlaqədar baş verib. Hazırda isə milli valyutanın bir qədər möhkəmlənməsi, həmçinin, ölkədə orta əməkhaqqının yüksəlməsi nəqliyyat bazarında da canlanma yaradıb. Bunun nəticəsidir ki, 2017-ci ilin 9 ayında minik avtomobillərinin idxalı ötən ilin analoji dövrü ilə müqayisədə 70 faiz artıb.
Maraqlıdır, bəs ekspertlər avtomobil idxalının artmasını nə ilə əlaqələndirirlər? Bu nəyin göstəricisidir?
Məsələyə münasibət bildirən əmlak məsələləri üzrə ekspert Ramil Osmanlının sözlərinə görə, bu, iqtisadiyyatda özünü göstərən müsbət meyllərlə bağlıdır: “Bu da avtomobil idxalının artmasına bu və ya digər dərəcədə öz təsirini göstərir. Faiz etibarilə bu yetərincə böyük rəqəm hesab olunmalıdır. Ancaq nəzərə almaq lazımdır ki, ötən il çox az avtomobil idxal olunub. O baxımdan 70 faiz göstərici kəmiyyət etibarilə elə də böyük rəqəm deyil. Məsələ ondadır ki, 2010-2014-cü illərdə avtomobil idxalı ilə müqayisədə hazırkı artım çox azdır. Həmin dövrlərdə il ərzində ölkəyə 100 mindən artıq avtomobil idxal olunurdu. Nəzərə almaq lazımdır ki, İran və Çindən müəyyən qədər ucuz avtomobillərin idxalı artıb. Hesab edirəm ki, avtomobil idxalında vəziyyəti ilin sonunda təhlil etmək daha məqsədəuyğun olar. Müəyyən göstəricilərə baxıb təhlillər aparmaq olar ki, avtomobil idxalı hansı səviyyədə olub. Ötən ilin statistikasına əsasən, Azərbaycana 17 minə yaxın nəqliyyat vasitəsi idxal olunub. Bu ilin sonuna qədər avtomobil idxalı ötən ilkini 2 dəfə üstələyərsə, bu yaxşı göstərici hesab oluna bilər. Yox, 20-23 min avtomobillə məhdudlaşacaqsa, bu elə də böyük göstərici hesab oluna bilməz. Bütün hallarda, avtomobil idxalında artım tendensiyası varsa, bu, iqtisadiyyatda müsbət meyllərdən xəbər verir”.
Vidadi ORDAHALLI
