2021-ci ilin yanvar-iyun aylarında azərbaycanlılar Türkiyədə 593 mənzil alıb. 2020-cu ilin eyni dövründə isə həmvətənlərimiz Türkiyədə 431 mənzil almışdı – artım 162 mənzil təşkil edib.
Türkiyənin Statistika Komitəsinin yaydığı məlumata görə, azərbaycanlılar Türkiyədə 2021-ci ilin yanvar ayında 68 mənzil, fevral ayında 77 mənzil, mart ayında 106 mənzil, aprel ayında 131 mənzil, may ayında 47 mənzil, iyun ayında isə 164 mənzil alıblar. Ötən ilin eyni aylarında say müvafiq olaraq 99, 90, 95,35, 42 və 70 mənzil olub. Azərbaycanlılar Türkiyədə mənzil alan xaricilər arasında 8-ci yerdədir. Ümumilikdə, azərbaycanlılar Türkiyədə 2016-da 610 mənzil, 2017-ci ildə 942 mənzil, 2018-ci ildə 1250 mənzil, 2019-cu ildə 1191 mənzil, 2020-ci ildə 1279 mənzil alıblar.
Türkiyədə mənzillərin ortalama qiymətinin 150 min dollar olduğunu nəzərə alsaq, bizimkilər qardaş ölkədə, təqribən, 90 milyon dollarlıq daşınmaz əmlak alıblar. Bu, Azərbaycan üçün kiçik rəqəm deyil. Maraqlıdır, bir belə sərbəst vəsait niyə ölkə daxilində iş qurmağa, investisiya qoymağa yatırılmır? Niyə ölkədən milyonlarla vəsaitin çıxarılması ölkə daxilində bu işləri görməkdən daha üstün tutulur?
“Ən azından, həmin vəsaitlər ölkədə iş yerlərinin açılmasına yönəldilsəydi, bunun faydası daha çox olardı”
Sözügedən məsələyə aydınlıq gətirən sabiq maliyyə naziri, professor Fikrət Yusifov bunu bir sıra amillərlə əlaqələndirdi: “İlbəil Türkiyədə mənzil alan azərbaycanlıların sayının artması o deməkdir ki, Azərbaycandan ötən ilin eyni dövrü ilə müqayisədə daha çox kapital axını baş verib. Türkiyə qardaş ölkədir. Ancaq buna baxmayaraq, bu şəkildə kapitalın Türkiyəyə axması bizim üçün müsbət hal sayıla bilməz. Prosesin bu cür inkişaf etməsi bizim üçün yaxşı hal deyil. Çünki bu halda milyonlarla vəsait Azərbaycandan çıxır. Hesab edirəm ki, kapitalın bu şəkildə Azərbaycandan çıxarılmasının səbəblərini araşdırmaq lazımdır. Araşdırmaq lazımdır ki, bu mənzilləri alan kimlərdir. Təbii ki, sıradan vətəndaşlar Türkiyədə mənzil ala bilməz. Fikrimcə, daha çox əyri yollarla pul qazanan, büdcə pullarını oğurlayan məmurlar Türkiyədə mənzil alır. Hesab edirəm ki, dərin araşdırma aparılsa, mənzillərin əsasən həmin məmurlar tərəfindən alındığı ortaya çıxacaq. Bu da, təbii ki, təəssüf doğurur. Azərbaycanın xəzinəsindən oğurlanmış pullar bu şəkildə ölkədən çıxarılır. Ən azından, həmin vəsaitlər ölkədə iş yerlərinin açılmasına yönəldilsəydi, bunun faydası daha çox olardı. Ona görə də hesab edirəm ki, bütün hallarda, məsələnin kökünü araşdırmaq lazımdır. Ondan sonra bu vəziyyətin aradan qaldırılması üçün gerçək işlər görmək gərəkdir. Söhbət ondan gedir ki, ölkədə hərtərəfli sərmayə mühiti yaradılsa, ölkədən kapital axını bu səviyyədə olmaz”.
Professor onu da qeyd etdi ki, bu məsələ ilə bağlı ciddi düşünmək lazımdır.
Vidadi ORDAHALLI
