çərşənbə axşamı günü, 23 iyun 2026
     

Dünyada Rusiyanın daha dərin böhranı barədə söz-söhbətlər başlayıb

  • Tarix: 30.07.2015 / 03:37
  • Bölmə: Gündəm
Image


Şimaldan yeni böhran təhlükəsi gəlir

Qərb və Rusiya arasında davam edən iqtisadi savaş şimal qonşumuzun maliyyə durumunu getdikcə pisləşdirir. Belə bir vaxtda Rusiyada iqtisadi durumun necə olacağı barədə çox bədbin fikirlər səslənir. Hadisələr bu qənaətə gəlməyə əsas verir ki, Rusiyada böhran dərinləşməkdə davam edəcək. Bunun, Azərbaycan da daxil olmaqla, digər MDB ölkələrinə təsiri isə xüsusi maraq doğurur.
Hazırda əsas diqqət Rusiyada mümkün böhranın hansı həddə qədər genişlənəcəyidir. "Unicredit" bankının iqtisadi analitikləri bildirir ki, yaxın iki il ərzində Rusiyanın maliyyə vəziyyəti daha da çətinləşəcək. Onların fikrincə, Rusiyanın Ehtiyat Fondunda 2017-ci ilə qədər sərbəst vəsait qalmayacaq. Dünya bazarında neft və qazın qiymətlərinin azalması Rusiyaya fiskal böhran vəd edir. Belə ki, ümumi daxili məhsulun (ÜDM) 10%-i və büdcə transfertlərinin 20%-nə nəzarət edən "Qazprom" ASC-nin qaz hasilatı Avropada tələbatın azalması fonunda 19% geriləyib. Şirkətin gəlirlərinin bu il 2014-cü illə müqayisədə 40 milyard dollar və ya 27,4% azalaraq 106 milyard dollara düşməsi proqnozlaşdırılır. Keçmiş maliyyə naziri Aleksey Kudrin Rusiyanın dərin böhran içində olduğunu deyib. Onun sözlərinə görə, üçüncü rübdə rusiyalılar iqtisadiyyatda eniş müşahidə edəcək, lakin dördüncü rübdə geriləmə azalacaq. Kudrin böhranın əsas xoşagəlməz xüsusiyyətlərindən biri kimi rublun devalvasiyasını göstərir. O xatırladıb ki, rusiyalıların əmək haqqı 10%, real gəlirlər isə 4%-dən çox azalıb. Keçmiş nazir qeyd edib ki, ilin sonunda daha pis göstəricilərin olacağı gözləni. "Nomura" bankının hesabatına əsasən, Rusiyanın 83 əyalətindən 21-i defolt ərəfəsindədir və burada əmək haqqı və pensiya artımını həyata keçirə bilmirlər. Bununla yanaşı bildirilir ki, Rusiya şirkətləri ilin ikinci yarısında 86 milyard dollar borc ödəməlidir. Amma onların bu borcu ödəmək qabiliyyəti aşağıdır və borcun yenidən maliyyələşdirilməsi üçün kapital bazarlarına çıxışı sanksiyalar tətbiq ediləndən bəri imkansızlaşıb. Nəticədə, bu vəzifə yenidən dövlətin üzərinə düşür. Dövlətin ehtiyatları isə sadəcə Ukrayna qarşıdurmasından bu tərəfə 524 milyard dollardan 316 milyard dollara enib. Rusiyada rubl ekvivalentində ərzaq və digər növ məhsullar durmadan bahalaşır. Bu da rublun kursunun dollarla və digər valyutalarla müqayisədə kəskin aşağı düşməsilə bağlıdır. Dünya bazarında dövlət büdcəsinin əsas donoru olan neftin ucuzlaşması və bu ucuzlaşmanın yaxın dövrdə davam etməsi proqnozları ölkə iqtisadiyyatı üçün çətin dövrün başlanacağını vəd edir. Rusiya hakimiyyəti nə qədər gizlətməyə çalışsa da, sanksiyalara görə ölkə iqtisadiyyatının tənəzzülə getdiyi göz qabağındadır. Yenə də milyardlarla dollar həcmində kapital ölkədən çıxarılır. Kreditlər bahalaşır, vergi dərəcələri artırılır və hətta yenisi tətbiq edilir, səhmlər ucuzlaşır.
Beynəlxalq Valyuta Fondunun (BVF) məlumatına görə, Rusiyada iqtisadi artım tempinin azalması Qafqaz və Mərkəzi Asiya ölkələrinə təsir edəcək. Bununla da, BVF hesab edir ki, Qərbin sanksiyaları nəticəsində Rusiyada yaranmış iqtisadi problemlər regionda bu ölkənin ticari-iqtisadi tərəfdaşlarına da təsir etməlidir. Lakin bu iddianı, ilk növbədə, Rusiyanın strateji iqtisadi müttəfiqlərinə - onunla daha sıx ticarət əlaqələri olan Ermənistan, Qazaxıstan və Mərkəzi Asiya dövlətlərinə şamil etmək mümkündür. Bu ölkələrin Rusiya ilə ticarət, pul köçürmələri vasitəsilə sıx əlaqələri mövcuddur, bundan başqa, həmin ölkələr məhdud büdcə ehtiyatlarına malikdir, onlar bu regiondakı neft ixrac edən ölkələrlə müqayisədə Rusiyadakı artımın yubanması üzündən daha çox təsirə məruz qalır. Azərbaycana isə bu təsirin daha az olacağı proqnozlaşdırılır. Amma istənilən halda, Rusiyada böhran ölkəmizin iqtisadi maraqları səbəbindən arzuedilən deyil.
Bununla belə, "Unicredit"dən qeyd ediblər ki, Rusiyanın yeni neft-qaz yataqlarının kəşfiyyatına vəsait ayıra bilməməsi və köhnə yataqlara investisiya qoyulmaması neft hasilatını 2018-ci ilə qədər 5-10% azaldacaq. "LUKoil"un vitse-prezidenti Leonid Fedun qeyd edib ki, Rusiyada neft hasilatı 2016-cı ilin sonuna qədər 8% azala bilər. Neft qiymətlərinin azalması, 2015-ci ilin yanvar ayında gözlənildiyi kimi, Səudiyyə Ərəbistanının qısamüddətli planı deyil, ən azı 2-3 ili əhatə edəcək və neft kontraktları bunu deməyə əsas verir. Yanvarda Rusiya hökuməti nəzarəti ələ ala bilib. Çünki Fondun "təhlükəsizlik yastığı" büdcə kəsiri və neft-qaz sahəsində yaranan böhranı aradan qaldırmağa imkan verirdi. Rusiya xammal qiymətlərinin artdığı dövrdə neft, qaz və digər təbii ehtiyatlara investisiya edərək rublu möhkəmləndirməklə sənaye sektorunun çökməsinə şərait yaradıb. Hazırkı vəziyyət davam edərsə, Rusiyanı hansı nəticələr gözlədiyini proqnozlaşdırmaq çətin deyil. Bu fonda hər hansı mənfi nəticə isə qonşu ölkələrə də öz təsirini göstərəcək. Elə bu səbəbdən MDB ölkələrinin Rusiyadan gələcək yeni böhrana qarşı indidən tədbirlər görməsinin vacibliyi vurğulanır.
Nahid SALAYEV






DİGƏR XƏBƏRLƏR

  • Tarix: 22.06.2026 / 19:27

Özəlin quracağı yeni partiyanın adı bəlli oldu - Yürüyüş…

  • Tarix: 21.06.2026 / 22:58

Kılıçdaroğlunun məlum müsahibəsinə daha bir baxış - “…sualların ağırlığı altında əzilən bir siyasətçi gördüm”…

  • Tarix: 20.06.2026 / 08:02

Kılıçdaroğlu canlı yayımda təqdimatına etiraz etdi, studiyada gərginlik yaşandı

  • Tarix: 19.06.2026 / 18:01

Kılıçdaroğlu Dəniz Baykala qarşı intim video komplosu ilə necə CHP başqanı oldu? – Vikiliks açır...

  • Tarix: 19.06.2026 / 11:24

Özəl yeni partiya yaratmaq istəmədiyini dedi - amma qurultay tələbi keçməzsə...

  • Tarix: 19.06.2026 / 08:45

Sənətçi etiraz etdi - “Xəbərim yoxdu…”

  • Tarix: 18.06.2026 / 14:23

Kılıçdaroğlu öz oğlunun da dəstəyini ala bilmir...

  • Tarix: 17.06.2026 / 22:11

Tramp İran məsələsində “günah keçisi”ni tapdı - Vens “gedəcək”…

  • Tarix: 16.06.2026 / 18:39

Cənubi Koreya millisi medianı boykot qərarı verdi - Dünya Kuboku bitənə kimi…

  • Tarix: 16.06.2026 / 17:47

Köçəryanın ölkədən çıxışına imkan verilmədi, hava limanında sənəd yoxlanışı görüntüləri mediaya sız(dırıl)dı

  • Tarix: 16.06.2026 / 06:15

ABŞ-nin Ermənistana marağının uzun bir tarixi varmış - ekspert sonu TRİPP-ə bağladı

  • Tarix: 09.06.2026 / 12:34

Özgür Özelin təklifi Kılıçdaroğlunu çaşdırdı...

VİDEO

  • Tarix: 27.11.2025 / 11:10

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

  • Tarix: 12.11.2025 / 11:05

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

  • Tarix: 21.06.2025 / 08:15

Dünyada xaos böyüyür, Azərbaycana təhlükə də artır... - VİDEO

  • Tarix: 22.06.2026 / 20:53

Əliyev bütün dövlətin strategiyasını açdı - “...balansı mütləq dəyişdirməliyik”...

  • Tarix: 22.06.2026 / 19:33

Avropa Şurasının Bakı ofisinin rəhbəri XİN-ə çağırıldı...

  • Tarix: 18.06.2026 / 17:57

Müəllimlərin geyim forması ilə bağlı yeni standartlar bəzən yanlış başa düşülür...

SON XƏBƏRLƏR

22.06.2026 / 22:58
Kremldən Starmerin istefasına maraqlı reaksiya - bunu birlikdə bacardıq… növbə Almaniyaya kanslerinindir…
22.06.2026 / 22:43
21 il Sovet "KQB" sinin, 5 il Rusiya Xarici Kəşfiyyat Xidmətinin əməkdaşı - 12 il müstəqil Azərbaycanın səfiri...(????)
22.06.2026 / 22:32
Avropanın Ukrayna üzrə yeni “E-5 məsləhət” formatı başlayır...
22.06.2026 / 21:53
Türkiyə millisi niyə bu günə qaldı - ilk 64 saniyədə qol buraxdı, heç bir qol vurmadan yarışı tərk etdi...
22.06.2026 / 21:37
44 günlük müharibənin niyə məhz 27 sentyabrda başladılmasının səbəbini hamı dəqiq bilsin...
22.06.2026 / 21:26
Tələbə sayı azaldılır: Problemə həll, yoxsa yeni suallar? - Vüsalə AĞABƏYLİ yazır...
22.06.2026 / 20:53
Əliyev bütün dövlətin strategiyasını açdı - “...balansı mütləq dəyişdirməliyik”...
22.06.2026 / 20:42
Ukrayna Moskvada strateji kosmik rabitə mərkəzini vurdu…
22.06.2026 / 20:33
Şagirdlərin monitorinq imtahanında sual kitabçaları niyə yığılır? - Nazir səbəbini açıqladı...
22.06.2026 / 20:10
"Repititorluğu ləğv etmək mümkün deyil" - Nazir
22.06.2026 / 19:55
Ağdamda insan skeletinə bənzər qalıqlar aşkarlandı
22.06.2026 / 19:41
Tramp SEPAH-ı İranda 1 saylı güc halına gətirdi...
22.06.2026 / 19:39
Prezident İlham Əliyevin adından Türkmənistan Prezidentinin şərəfinə dövlət ziyafəti verilib - FOTO
22.06.2026 / 19:33
Avropa Şurasının Bakı ofisinin rəhbəri XİN-ə çağırıldı...
22.06.2026 / 19:27
Özəlin quracağı yeni partiyanın adı bəlli oldu - Yürüyüş…
22.06.2026 / 19:26
"Ermənistanda parlament seçkilərinin nəticələrini Azərbaycan müəyyən edib"- İddia…
22.06.2026 / 19:09
Rusiya ilə Ermənistanın arasında ən qorxulu ssenari - tarix təkrarlana bilər...
22.06.2026 / 18:53
“İbrahim Sazişləri”nin Cənubi Qafqaza və Orta Asiyaya nə dəxli?..
22.06.2026 / 18:41
İran İsraili 2000-ci ildə Livanda baş verən hadisələrin təkrarlanması ilə hədələdi...
22.06.2026 / 18:27
Azərbaycanla Türkmənistanın arasında "sıçrayış başlayır"...
22.06.2026 / 18:24
Bir qəpiklik yumurta ilə bağlı daha bir açıqlama AQTA-dan gəldi...
22.06.2026 / 18:16
Bakı İƏT Parlament İttifaqı Konfransının 20-ci Sessiyasına ev sahibliyi edir
22.06.2026 / 17:53
11500 nikahın 6500-ü pozulub -son 5 ayın göstəriciləri dəhşət saçır...
22.06.2026 / 17:23
Mərdəkanda 4 nəfər dənizdə batdı...
22.06.2026 / 17:15
Bakıdakı universitetlərlə bağlı qərar verildi - köçürülməyəcək, tələbə sayı azaldılacaq....
22.06.2026 / 17:10
"Teatrın rəhbərliyi tərəfindən bildirildi ki, aktrisa ştatı yoxdur" - Mehriban Xanlarova
22.06.2026 / 16:53
Qayıdan məcburi köçkünlər ata-baba qəbirstanlıqlarının bərpasına başlayıblar...
22.06.2026 / 16:50
"Türkmənistanla Azərbaycan arasında əməkdaşlıq ölkələrimizin uzunmüddətli maraqlarına cavab verir" - Berdiməhəmmədov
22.06.2026 / 16:48
Prezident: "Türkmənistanın neytrallıq siyasətini həmişə dəstəkləmişik və dəstəkləməyə davam edəcəyik"
22.06.2026 / 16:44
"Azərbaycanla Türkmənistan arasında nəqliyyat-logistika sahəsində əməkdaşlıq uzunmüddətli xarakter daşıyır" Prezident
22.06.2026 / 16:37
İraq Kürdüstanın Baş naziri Prezident İlham Əliyevi təbrik edib
22.06.2026 / 16:35
Vyetnam Prezidenti Prezident İlham Əliyevə təbrik məktubu ünvanlayıb
22.06.2026 / 16:19
Zelenski görünməmiş hərbi texnikanı ortaya çıxardı - Sibirə kimi uçan PUA, G-7 yekdil qərar verdi...
22.06.2026 / 15:43
İranın 100 milyardını donduranların arasında Çin kimi dost, İraq kimi qonşu da var...
22.06.2026 / 15:30
Hüseyn Quliyev 1-ci dərəcəli “Vətənə xidmətə görə” ordeni ilə təltif edildi
22.06.2026 / 15:28
Alman nazir Türkiyədə şərt qoydu - yanvara kimi Rusiya qazından imtina olunmalıdır...
22.06.2026 / 15:10
Milli Məclisin deputatı Vüqar Rəhimzadə Culfada seçiciləri ilə növbəti görüşlərini keçirib
22.06.2026 / 15:05
Bərdənin deputatının 21 milyonluq biznes müqaviləsi qanunidir?
22.06.2026 / 14:53
ABŞ İran üçün 300 milyard dolların yarısını topladı -pul kimlərdən yığıldı, şok adlar var...
22.06.2026 / 14:22
Prezident İlham Əliyevin bu qədər əmin danışması səbəbsiz deyil...
22.06.2026 / 14:17
BMT-nin Proqram rəhbəri Prezident İlham Əliyevə təşəkkür etdi...
22.06.2026 / 14:10
Azərbaycan üzərindən Ermənistana internet veriləcək - sənəd imzalandı...
22.06.2026 / 14:00
İran uçurumu dərinləşir – İsraildən ABŞ-a 11 sentyabr təhdidi…
22.06.2026 / 13:28
Şəhid ailələrinə yararsız qurban əti göndərən vəzifəli şəxsə töhmət verildi...
22.06.2026 / 13:13
Bu həftə 3 gün iş olmayacaq...
22.06.2026 / 13:09
Azərbaycan və Türkmənistan prezidentləri mətbuata bəyanatlarla çıxış ediblər - FOTO/YENİLƏNDİ
22.06.2026 / 13:05
Bakıda bir qəpiyə satılan yumurtalar SAXTAdır? - RƏSMİ AÇIQLAMA...
22.06.2026 / 12:53
Azərbaycan-Türkmənistan sənədləri mübadilə olunub - FOTO
22.06.2026 / 12:40
Trampın dediyi oldu - Britaniyanın Baş naziri Starmer istefa verdi…
22.06.2026 / 12:23
“Valideyn himayəsindən məhrum qalmış uşaqlarla iş” layihəsinin ikinci təlimi
22.06.2026 / 12:16
Sahibə Qafarova Xameneinin vida mərasimində iştirak edəcək
22.06.2026 / 11:47
Prezidentlərin iştirakı ilə “Dostlug” tankerinin onlayn formatda hədiyyə olunması mərasimi keçirildi - FOTO
22.06.2026 / 11:27
Prezident İlham Əliyevin Türkmənistan Prezidenti ilə geniş tərkibdə görüşü olub - FOTO/YENİLƏNDİ
22.06.2026 / 11:09
Prezident İlham Əliyevin Türkmənistan Prezidenti ilə təkbətək görüşü olub
22.06.2026 / 11:03
Tramp öz şərtlərini diqtə edir - yumruqlu təhdid sülh deyil..
22.06.2026 / 11:02
Bakıda Türkmənistan Prezidentinin rəsmi qarşılanma mərasimi olub - FOTO
22.06.2026 / 10:35
Tarixi abidənin iaşə obyekti kimi istifadəyə verilməsinin fəsadları - Səngəçal karvansarasına ziyan vuruldu
22.06.2026 / 10:08
Kəlbəcərdə Bərpa, Tikinti və İdarəetmə Xidmətində yeni təyinat...
22.06.2026 / 09:49
Sərdar Berdiməhəmmədov Azərbaycana səfərə gəlib - FOTO
22.06.2026 / 09:11
Qadınların pensiya yaşı artırılır...
22.06.2026 / 08:16
Qarabağın dağıdılmış məzarlıqlarının bərpasına yeni konseptual yanaşma: Anıt-türbə modeli
22.06.2026 / 08:03
İran İsveçrə razılaşmasının təfərrüatlarını açdı
22.06.2026 / 07:01
Netanyahu müharibənin nəticəsindən məmnundur - “…rejim dəyişikliyi üçün şərait yaratmışıq”…
22.06.2026 / 06:17
Kerç boğazının bombalanması Krımı çətin duruma saldı - yarımada blokada vəziyyətində…
21.06.2026 / 22:58
Kılıçdaroğlunun məlum müsahibəsinə daha bir baxış - “…sualların ağırlığı altında əzilən bir siyasətçi gördüm”…
21.06.2026 / 22:13
İran nümayəndə heyəti Trampın təhdidləri üzündən danışıqları yarımçıq tərk etdi
21.06.2026 / 21:25
Ünlü rəssam CHP qərargahına bağışladığı Atatürk rəsmlərini geri aldı -Klıcdaroğlunun yanında dura bilmərəm...
21.06.2026 / 20:38
Starmer istefa verir? – Trampdan ŞOK İDDİA…
21.06.2026 / 20:10
ABŞ-İran danışıqlarının 80 dəqiqəlik ilk mərhələsi başa çatdı – DETALLR ORTAYA ÇIXDI…
21.06.2026 / 19:25
Masazırda motosiklet sürücülərinə qarşı reyd - 45 nəfər saxlandı....
21.06.2026 / 18:59
Tramp Pezeşkianı təhdid etdi - danışığına fikir versə yaxşı olar, yoxsa…
21.06.2026 / 18:30
İran heyəti İsveçrədə ABŞ nümayəndələri ilə şəkil çəkdirməkdən imtina etdi…
21.06.2026 / 18:09
Milli dəyərləri rəmzləşdirən orden-medalları əcnəbi dövlət xadimlərinə verəndə, axırı elə bu cür urvatsız olur...
21.06.2026 / 17:46
Dübəndi sahilində neft sızması aşkarlandı - sualtı kəmərlə neft nəqli dayandırıldı...
21.06.2026 / 17:13
Məşhur yazar Səbahəddin Onkibar Kılıçdaroğlunun 2,5 saatlıq çıxışını yerlə bir etdi
21.06.2026 / 16:26
İsveçrədə ABŞ-İran anışıqları başladı – Tehrandan Vaşinqtona Hörmüz şərti...
21.06.2026 / 16:06
İranın Qətərdə saxlanılan 6 milyardı geri qaytarılır...
21.06.2026 / 16:05
Yaponyada “Azərbaycan adlı strategiya” kitabının təqdimatı keçirilib
21.06.2026 / 15:45
"Məbədlərin divarlarındakı qədim alban dilində olan kitabələr və relyeflər qaşınaraq məhv edilib" -Rizvan Qarabağlı
21.06.2026 / 15:31
"Azərbaycanda istənilən alimlə Urartu mövzusunu müzakirə etməyə hazıram..." -Ramin Əlizadə
21.06.2026 / 15:17
Birbank ödəniş sistemi bu gün sübh tezdən çöküb...
BÜTÜN XƏBƏRLƏR

Prezidentin aqrar müşavirəsi liberal iqtisadiyyat yolunda yeni mərhələ açır...

Populyar xəbərlər

XƏBƏR ARXİVİ