Kamran Əsədov: "Digər imtahanda da həmin şagirdlər 700 bal toplasalar, bu o deməkdir ki, onların başqalarına nisbətən mənimsəmə qabiliyyəti yüksəkdir"
Bu il keçirilən qəbul imtahanlarının ilk mərhələsində bütün qruplar üzrə 10 abituriyent yüksək nəticə göstərərək 700 bal toplayıb. Görünən odur ki, 700 bal toplayanların sayı əvvəlki illərlə müqayisədə artıb. Bu həm də o deməkdir ki, 500-dən çox bal toplayanlar artıb. Müqayisə üçün qeyd edək ki, 2013-2014-cü tədris ilində III və IV qrup üzrə 6 abituriyent maksimal nəticə göstərərək 700 bal toplayıb, I ixtisas qrupu üzrə ən yüksək nəticə 695 bal, II ixtisas qrupu üzrə isə 690 bal olub. Qəbul imtahanında 96720 abituriyent iştirak edib.
2014-2015-ci tədris ilində I ixtisas qrupu üzrə 5 nəfər, IV ixtisas qrupu üzrə 2 nəfər maksimum nəticə - 700 bal toplayıb. II ixtisas qrupu üzrə 2 nəfər ən yüksək nəticə - 700 bal toplayıb. III qrupda maksimum nəticə olmayıb. Qəbul imtahanında 92641 abituriyent iştirak edib.
2015-2016-cı tədris ilində imtahanda I ixtisas qrupu üzrə 7, IV ixtisas qrupu üzrə isə 2 abituriyent ona təqdim olunmuş bütün test tapşırıqlarına düzgün cavab verib və maksimum nəticə - 700 bal toplayıb. İmtahanda II ixtisas qrupu üzrə 3, III ixtisas qrupu üzrə isə 3 abituriyent ona təqdim olunmuş bütün test tapşırıqlarına düzgün cavab verib və maksimum nəticə - 700 bal toplayıb. Qəbul imtahanında 82925 abituriyent iştirak edib.
2016-2017-ci tədris ilində imtahanda I ixtisas qrupu üzrə 3 oğlan abituriyent, IV ixtisas qrupu üzrə isə 2 oğlan, 1 qız olmaqla ümumilikdə 6 abituriyent ona təqdim olunmuş bütün test tapşırıqlarına düzgün cavab verib və maksimum nəticə - 700 bal toplayıb. II ixtisas qrupu üzrə 2 abituriyent, III ixtisas qrupu üzrə də 2 abituriyent maksimum nəticə - 700 bal toplayıb. Qəbul imtahanında 78545 abituriyent iştirak edib. Statistikadan belə nəticəyə gəlmək mümkündür ki, son 5 ildə 400 minə yaxın abituriyentin cəmi 50 nəfəri qəbul imtahanında maksimum nəticə əldə edib.
Bütövlükdə, yüksək bal toplayanların sayının artmasına ekspertlərin yanaşması necədir? Sözügedən məsələni dəyərləndirən təhsil eksperti Kamran Əsədov buna bir neçə prizmadan yanaşır: "Test, sadəcə, seçim üsuludur. Kiminsə 700 bal toplaması onun maksimum biliyə, savada malik olması demək deyil. Yəni imtahanda iştirak edən daha hazırlıqlı, daha diqqətli tələbələr 700 bal toplayır. Bu hazırda keçirilən birinci imtahandır. 700 balın toplanması təsadüf ola bilər. Digər imtahanda da həmin şagirdlər 700 bal toplasalar, bu o deməkdir ki, onların başqalarına nisbətən mənimsəmə qabiliyyəti yüksəkdir. Həmin şəxslər eyni uğuru təkrarlasalar, demək, bu, təsadüfi nəticə deyil. Digər tərəfdən, mayın 7-də imtahan keçirildi, aprel 30-da isə ilk imtahan baş tutub. Orta ümumtəhsil məktəblərində dərs proqramı iyun ayının 14-də bitəcək. Çox qəribədir ki, indi keçilməyən mövzular üzrə hər fəndən 3 sual düşmüşdü. Şagird keçmədiyi mövzudan necə cavab verə bilir? Bu, həmin şəxslərin getdiyi özəl kursların, onları hazırlayan repititor müəllimlərin nəticələridir. Çünki orta ümumtəhsil məktəblərinin tədris proqramı başa çatmayıb və başa çatmamış da maksimum nəticə göstərmək asan məsələ deyil. Hazırlıqlarda şagirdlər mütəmadi olaraq testləri işlədiklərinə görə rahatlıqla yüksək nəticə göstərə bilir. Ağırlıq dərəcəsinə gəldikdə isə, bu il istifadə olunan test materiallarının 2015, 2016-cı illərdə istifadə olunan test materiallarına nisbətən ağırlığı daha aşağı səviyyədədir. Bunun da kökündə o durur ki, iştirak edən abituriyentlərin sayı əvvəlkinə nisbətən daha azdır. İlk növbədə bəzi universitetlərin plan yerlərini doldurmaqdan ötrü şagirdlərə fürsət yaradılır. Çünki keçən il bəzi universitetlərin plan yerlərinin 79 faizi dolmuşdu, bəziləri isə plan yerlərini cəmi 15 faiz doldura bilmişdi. Ümumilikdə, keçən il 2500 plan yeri dolmamışdı. Bunların qarşısını almaq üçün Dövlət İmtahan Mərkəzi belə bir addım atıb".
Vidadi ORDAHALLI
