Prezident Azərbaycanın daha bir növ milli sərvətinin mühafizəsinə yönəlik addım atdı

Tarix: 01.09.2015 / 04:26
Bölmə: Sosial

Maarif Hüseynov: "Qarabağ və Dilboz atı Azərbaycanın milli sərvətidir"

"Əsas məqsədimiz yerli genofondun ən qiymətli nümunələri olan "Qarabağ" və "Dilboz" atlarının sayının artırılması, eyni zamanda, bu cinslərin başqa cinslərə qarışmadan qorunub saxlanmasıdır"

Xalqımızın ata olan sevgisi əcdadlarımızdan miras qalıb, illərdən, qərinələrdən süzülərək gəlib. Hələ qədim zamanlardan at xalqımız üçün müqəddəs sayılıb, qəhrəmanların adları atları ilə birlikdə çəkilib. Dar gündə, çətin məqamda bir at bir igidə bərabər olub.

Bəzi mənbələrdə qeyd edilir ki, türk dünyasında ata sevgi o qədər yüksək olub ki, hətta atın məzarı sahibinin yanında qazılarmış. Zaman-zaman bu sevgi nəinki azalıb, hətta daha da güclənib, at şərəf rəmzinə, igidlik simvoluna çevrilib.

Dövlət, kəndli-fermer və digər heyvandarlıqla məşğul olan təsərrüfatların inkişaf etdirilməsi qarşıya qoyulan əsas məqsədlərdəndir. Bu baxımdan dövlət vaxtaşırı bu sahəyə ciddi maliyyə dəstəyini əsirgəmir. Prezident İlham Əliyev bu il avqust ayında "Heyvandarlığın cins tərkibinin yaxşılaşdırılmasına dövlət dəstəyi haqqında", "Heyvandarlığın inkişafına dövlət dəstəyinin gücləndirilməsi haqqında" və "Heyvandarlığın maddi-texniki təchizatının yaxşılaşdırılması ilə bağlı tədbirlər haqqında" sərəncamlar imzalayıb.

Həmin sərəncamda Qarabağ və Dilboz at cinslərinin inkişafı məsələsi xüsusi olaraq vurğulanıb. Ölkə başçısının "Heyvandarlığın maddi-texniki təchizatının yaxşılaşdırılması ilə bağlı tədbirlər haqqında" Sərəncamında qeyd olunur: "Azərbaycan Respublikasında heyvan mənşəli məhsulların istehsalını artırmaq, mal-qaranın cins tərkibini yaxşılaşdırmaq, süni mayalanma tədbirlərinin həyata keçirilməsini sürətləndirmək və yerli at cinslərinin damazlıq özəyini qorumaq üçün seleksiya-damazlıq işlərinin elmi əsaslarla aparılmasını daha da təkmilləşdirmək məqsədilə Azərbaycan Respublikasının Kənd Təsərrüfatı Nazirliyinə Azərbaycan Respublikasının 2015-ci il dövlət büdcəsində nəzərdə tutulmuş Azərbaycan Respublikası Prezidentinin Ehtiyat Fondundan 5,8 milyon manat, o cümlədən respublika Süni Mayalanma Mərkəzinin müasir tələblərə uyğun yenidən qurulması üzrə işlərin başa çatdırılması və mərkəzin zəruri avadanlıqlarla təchiz edilməsi üçün 2,8 milyon manat, Qarabağ atı cinsinin inkişaf etdirilməsi üzrə həyata keçirilən tədbirlərin yekunlaşdırılması üçün 1,5 milyon manat və Dilboz at cinsinin inkişaf etdirilməsi ilə bağlı tədbirlərin görülməsi üçün 1,5 milyon manat ayrılsın."

Ağdam Atçılıq Zavodunun direktoru, əməkdar kənd təsərrüfatı işçisi Maarif Hüseynov "Bakı-Xəbər" qəzeti vasitəsilə ölkə başçısı İlham Əliyevə təşəkkür etdi ki, Qarabağ atının inkişafı üçün sərəncam verilib. Bildirdi "Qarabağ" və "Dilboz" atı Azərbaycanın milli sərvətidir: "Qarabağ atının genetik xüsusiyyətləri səhv olmaq üzrə idi. 2007-ci ildə ölkə başçısı tərəfindən atçılığın inkişafı ilə bağlı sərəncam verildi. Nazirlər Kabineti tərəfindən atçılığın inkişafı üçün xüsusi tədbirlər planı tərtib olundu. Həmin proqrama əsasən atçılığın inkişafı üçün müəyyən məbləğdə vəsait ayrıldı.

Atçılığın qarşısında duran əsas məsələlərdən biri son illər ölkədə yerli genofondun ən qiymətli nümunələri olan "Qarabağ" və "Dilboz" atlarının sayının artırılması, eyni zamanda, bu cinslərin başqa cinslərə qarışmadan qorunub saxlanmasıdır".

Həmsöhbətimiz qeyd etdi ki, "Qarabağ" atı başqa at cinslərindən ilk növbədə rənginə görə fərqlənir. Bu at çox nadir və qeyri-adi bir rəngə - parıldayan narıncı rəngə malikdir. Sarı-qızılı, qızılı-qonur rənglər də əsasən Qarabağ atlarına məxsusdur. Yalı və quyruq tüklərinin ucları qızarmış, tünd-şabalıdı rəngdə olur. Çox az hallarda kəhər, boz və çal rənglərə də təsadüf olunur. Bu atlar hədsiz dərəcədə yaraşıqlı olmaları ilə də seçilir. Tipik dağ minik atı olan Qarabağ atının bədəni harmonik, mütənasib və yığcam, arxası və beli düz, döşü və gövdəsi enlidir. Orta boylu, başı balaca, gözləri iri-mənalı, ayaqları yaraşıqlı, temperamentli və oynaqdır. Dərisi nazik, tükləri yumşaq və parıltılıdır.

"Dilboz" atları barədə isə M.Hüseynov bunları qeyd etdi: "Dilboz" atları isə əsasən Qazax bölgəsində bəslənir. Minik-qoşqu tipli atlardır. Qədim Qazax mahalında ardıcıl xalq seçməsi yolu ilə yetişdirilib. "Dilboz" atı idmanda, minikdə, yükdə və yüngül qoşquda istifadə olunur. Dözümlülüyü və dağlıq şəraitində minik üçün möhkəm olması ilə səciyyələnir. Dözümlülüyü etibarilə çox atlardan üstündür. Rəngi boz, ağ, xallı, bəzən isə kəhər olur. Qazax atları saatda 7-8 km yol qət edir. Bu at cinsi bir gündə belində 115-130 kq yüklə 45-55 km yol qət etmək bacarığına malikdir. Ən yüksək yarış göstəriciləri 1600 metrlik məsafə üçün 1 dəqiqə 56 saniyə və 2400 metrlik məsafə üçün 2 dəqiqə 55 saniyədir".

Günel CƏLİLOVA

DİGƏR XƏBƏRLƏR

Tarix: 01.10.2026 / 23:12

Yağıya “can” demə... düşmənə əyilmə... Dilican dərəsi...

Tarix: 01.10.2026 / 22:38

Dissertasiyaların rus dilində yazılmasının yaratdığı problemlər

Tarix: 01.10.2026 / 21:35

Azərbaycanın dövlət qulluğunda “ikili vətəndaşlıq” problemi yarana bilər...

Tarix: 01.10.2026 / 19:34

Ali Məhkəmə hüquqşünas olmayan gənclərlə bağlı mühüm layihənin sonuna yetişir...

Tarix: 01.10.2026 / 19:23

Hərbi hissəni özbaşına tərk etmiş Azərbaycan hərbçisi Ermənistan ərazisində saxlanılıb

Tarix: 01.10.2026 / 16:19

Nazir Vilayət Eyvazov MDB-nin DİN Şurasının iclasında iştirak edib - FOTO

Tarix: 01.10.2026 / 15:39

Əbədiyyət günəşinə dönən Vətən sevdalıları...

Tarix: 01.10.2026 / 14:56

“Universitetdən çıxarılmağımın qarşısını Mir Cəlal Paşayev aldı” – Nizami Təhməzov

Tarix: 01.10.2026 / 11:00

Kürdəmirdə toyda zəhərlənənlərin sayı 91-ə çatdı - AQTA araşdırmalara başladı...

Tarix: 01.10.2026 / 00:25

Kürdəmirdə toyda kütləvi zəhərlənmə - 30 nəfər xəstəxanaya müraciət etdi...

Tarix: 30.09.2026 / 21:47

Kolleclərə qəbul planı da, tələbə marağı da azalıb...

Tarix: 30.09.2026 / 17:34

“Nar” “AiNar” rəqəmsal köməkçisini istifadəyə verdi

VİDEO

Tarix: 27.11.2025 / 11:10

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

Tarix: 12.11.2025 / 11:05

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

Tarix: 21.06.2025 / 08:15

Dünyada xaos böyüyür, Azərbaycana təhlükə də artır... - VİDEO

Tarix: 01.10.2026 / 21:35

Azərbaycanın dövlət qulluğunda “ikili vətəndaşlıq” problemi yarana bilər...

Tarix: 01.10.2026 / 19:34

Ali Məhkəmə hüquqşünas olmayan gənclərlə bağlı mühüm layihənin sonuna yetişir...

Tarix: 01.10.2026 / 19:18

Rusiya Ermənistanı “qaz rıçağı" ilə inqilaba sürükləyir...

Dağ-mədən sənayesində yeni mərhələ - “Böyük Qayıdış”ın məşğulluq perspektivləri...