Bazar günü günü, 12 iyul 2026
     

Uşaqlarda diş çürüməsi xəstəliyi...

Image


Natəvan Quliyeva: "Uşaqlarda dişin çürüməsi daha geniş yayılıb"

"Uşaqlarda erkən diş çürüməsi nəzərə çarpırsa, bu, dişində çürümə olan ananın, yaxud da dayənin təması nəticəsində yaranır"

Ağız və diş sağlamlığı çox önəmli məsələdir, lakin həyatı bir təhlükəsi olmadığından, insanlar diş sağlığına o qədər də əhəmiyyət vermir. Diş problemləri arasında ən çox rast gəlinən dişlərin çürüməsidir. Xüsusilə də uşaqlar arasında diş çürüməsinə daha çox rast gəlinir.
Uşaqlarda diş çürüməsinin artması səbəbləri nə ilə bağlıdır? Bu sualla stomatoloq Natəvan Quliyevaya müraciət etdik. O, "Bakı-Xəbər"ə açıqlamasında qeyd etdi ki, uşaqlarda erkən diş çürüməsi nəzərə çarpırsa, bu, dişində çürümə olan ananın, yaxud da dayənin təması nəticəsində yaranır: "Yemək qaşığı, əmziyin təmizlənməsi məqsədilə ağıza salınması, dodaqdan öpmə və s. bu kimi hallar diş çürüməsinə gətirib çıxarır. Bu xəstəlik son zamanlar uşaqlar arasında daha geniş yayılmaqdadır. Çürük yaradan bakteriyalar, meyvə suyu, süd, şirniyyat, tərkibində bişmiş nişasta olan qidaların yeyilməsi, yaşa uyğun gəlməyən qida rasionu və körpələrin ağız gigiyenasının gözlənməməsi, anaların öz ağız təmizliyinə fikir verməməsi, anada olan çürük dişlər və s. səbəbləri göstərmək olar. Tez və uzunmüddətli, xüsusilə də yatmamışdan əvvəl, yatdığı zaman çürümə verən qidalarda bakteriyaların çoxalması çürük yaradacaq həddə çatır. Bu bakteriyalar da ana, yaxud dayədən keçir. Ən başlıcası isə, ananın uşaq əmziyini öz ağzına salması nəticəsində öz tüpürcəyini uşağa ötürməsi ilə yaranır. Eyni zamanda, fasiləsiz öpüşlərə qərq etdiyi vaxt da özü də bilmədən tüpürcəyini uşaq ağzına ötürür, bu zaman ananın ağzında çürük diş varsa, bu dişin üzərində toplanmış bakteriyalar uşağın ağzına keçir. Xüsusilə 1,5 yaşarası uşaqlarda erkən diş çürüməsinin inkişafında, yatmamışdan qabaq, yaxud yatmaq ərəfəsində nələrinsə yeyilməsi, ana döşündən və yaxud əmziklə yeyəndən sonra yuxuya gedib dişlərin hər hansı bir şəkildə təmizlənməməsi vərdişi bu baxımdan böyük risq yaradır. Meyvə suları, uşaq qidaları da yatmaq ərəfəsində qəbul olunduğundan, qalıqları üst kəsici süd dişlərinin ətrafında toplanaraq diş minasında sürətlə çürüməyə səbəb olur".
N.Quliyevanın sözlərinə görə, uşaqlarda erkən diş çürüməsinin qarşısını almaq üçün ana namizədlər hamiləlik dönəmində ideal surətdə ağız qulluğu ilə yanaşı, düzgün qidalanmasına da fikir verməlidir: "Uşaqlar 12-14 aylıq olduqda əmzik tərgidilməli, diş çıxana qədər isə ağız nəm pambıqla silinməlidir. Çürük yaradan bakteriyalar dişlər çıxmamış da damaqlarda özlərinə yer edə bilər. İlk süd dişinin çıxmasından, iki yaşına qədər olan vaxt kəsiyində xüsusi olaraq uşaqlar üçün hazırlanmış yumşaq başlıqlı, balaca diş fırçalarından istifadə olunmalıdır. Gecə yatmamışdan əvvəl süd içilirsə, süddən sonra su verilməli, yarım saat sonra fırçalanmalıdır. İlk diş çıxdıqdan sonra da müntəzəm olaraq diş həkimi ilə məsləhətləşmək lazımdır.
Uşaqların dişlərini çürüməkdən qorumağın ən səmərəli üsulu dişlərin müntəzəm və düzgün şəkildə gündə ən az iki dəfə fırçalanmasıdır. Bundan başqa, çürüklərin inkişaf etməsinin qarşısını almaqda çox təsirli olan bəzi qoruyucu tədbirlər var.
Gənc dişlər turşu hücumlarına qarşı da daha həssas olur. Bundan başqa, bu dişlərin quruluşu da yetkin dişlərlə müqayisədə fərqlənir. Bu səbəbdən dişləri yeni çıxan uşaqlarda diş çürüyü daha asan yaranır və yaranan çürük də daha sürətlə irəli gedir".
Günel CƏLİLOVA

usaqlar ushaqlar 65



VİDEO

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

Dünyada xaos böyüyür, Azərbaycana təhlükə də artır... - VİDEO

İrandan Trampa “İrəvan mesajı” - sülh olmasa, TRIPP marşrutuna dözmərik...

Vətəndaşın məmurlarla birbaşa ünsiyyətində sıfır hədd - rəqəmsallaşma dövrünün hədəfi...

Çin və ABŞ-ın mübarizə apardığı Gürcüstan limanında Azərbaycan həlledici söz sahibinə çevrilir...

SON XƏBƏRLƏR

12.07.2026 / 15:46
Rusiya Türkiyənin S-400-ləri BƏƏ-yə satmasına “yaşıl işıq” yandırdı...

12.07.2026 / 15:10
Polşa və Ukrayna MiQ-29 qırıcılarının dronlarla mübadiləsi barədə razılığa gəliblər...

12.07.2026 / 13:37
Prezident İlham Əliyev Qətər Əmirinə başsağlığı verdi

12.07.2026 / 12:25
Keçmiş əmiri vəfat etdi, ölkədə 4 günlük matəm elan edildi

12.07.2026 / 12:03
Hacıqabulda avtobus aşdı, 30-dan çox sərnişin yaralandı...

12.07.2026 / 11:32
İranın 6 şəhərində partlayışlar baş verib

12.07.2026 / 11:10
İrandan ABŞ-a xəbərdarlıq - Sözünüzə əməl edin, əks halda bədəlini ödəyəcəksiniz...

12.07.2026 / 10:52
DÇ-2026 - Yarımfinalında qarşılaşacaq komandalar müəyyənləşdi...

12.07.2026 / 10:37
ABŞ İranı yenə vurdu – İran 5 ölkədə hərbi hədəflərə zərbə endirdi...

12.07.2026 / 10:19
Qazaxıstanda Neolit dövrünə aid məzarlar tapılıb

12.07.2026 / 09:55
SEPAH Hörmüzdə daha bir gəmini vurub

12.07.2026 / 07:31
Almaniyada Ukrayna üçün dron istehsal edən gizli fabrik?..

12.07.2026 / 07:17
1900 LGBT+ sərnişini daşıyan Amerika kruiz gəmisi Türkiyə və Misir sahillərinə buraxılmadı

12.07.2026 / 06:46
Hörmüzdə gəmilərə hücum edən "sistemin yaramaz elementləri" imiş - İran tərəfi belə deyir…

12.07.2026 / 06:31
İnqilab Keşikçiləri Hörmüzü yenidən bağladı - “əlavə xəbərdarlığa qədər…”

11.07.2026 / 23:18
Rusiya Ukraynaya göndərilən silahları izləmək üçün NATO ölkələrində minlərlə kameranı ələ keçirdi...

11.07.2026 / 22:40
Polşa Ukrayna Üsyançı Ordusunun qırmızı-qara bayrağını qadağan edir - Navrotski parlamentə çağırış etdi...

11.07.2026 / 21:10
Prezidentin sosial media hesablarında Quzeyxırman və Güneyxırman kəndlərində sakinlərlə görüşündən videoçarx paylaşılıb

11.07.2026 / 21:05
Ukrayna Rusiyanın Azovdakı “kölgə donanması”nı çökdürür - bir gecədə 28 gəmi vuruldu... +VİDEO

11.07.2026 / 20:46
İstilər Eyfel qülləsinin də “dəngəsini” pozdu

11.07.2026 / 20:02
Prezident: "Hər dəfə Qarabağda, Şərqi Zəngəzurda olanda və inkişafı görəndə ürəyim sevinir"

11.07.2026 / 19:58
"Dövlətimiz güclüdür, Ordumuz güclüdür, iradəmiz yerindədir" - Prezident

11.07.2026 / 19:56
ABŞ konqresmeni İordan çayının qərb sahilində israilli köçkünlər tərəfindən girov götürüldü...

11.07.2026 / 19:53
Prezident İlham Əliyev: "Son 5-6 il ərzində xalqımız haqlı olaraq qürur hissi ilə yaşayır"

11.07.2026 / 19:51
"Hər dəfə keçmiş köçkünlər öz dədə-baba torpaqlarına qayıdanda hamımız üçün bayramdır" - Prezident

11.07.2026 / 19:45
"Soyqırım və deportasiya qurbanlarına dəstək" adlı layihənin icrası davam edir

11.07.2026 / 19:03
Yazıçı-publisist Aydın Tağıyevin kitabının təqdimatı olub - FOTO

11.07.2026 / 18:01
“Xankəndi” hotelinin açılışı oldu - FOTO

11.07.2026 / 17:35
Prezidentin sosial şəbəkə hesablarında Şuşanın Kiçik Qaladərəsi kəndində sakinlərlə görüşü ilə bağlı paylaşım edilib - VİDEO

11.07.2026 / 17:25
Prezident İlham Əliyev Xocavənd rayonunun Quzeyxırman kəndində olub

11.07.2026 / 16:17
Zərdabda narkotikin təsiri altında avtomobil idarə edən sürücü saxlandı

11.07.2026 / 16:01
Prezident Şuşada “Yasəmən” hotelinin yeni korpusları ilə tanış oldu - FOTO

11.07.2026 / 15:32
Prezident Şuşanın Qarabağ küçəsində dövlət-özəl tərəfdaşlığı çərçivəsində həyata keçirilmiş işlərlə tanış olub - FOTO

11.07.2026 / 15:11
Patruşev illər əvvəl bin Ladenə qarşı planlaşdırılan Rusiya-ABŞ əməliyyatını açdı – ABŞ son anda imtina etdi...

11.07.2026 / 15:07
Şuşada “Sadıqcanın evi”nin bərpadan sonra açılışı olub - FOTO

11.07.2026 / 14:22
Azərbaycan vətəndaşını qətlə yetirən şəxs Batumi aeroportunda yaxalandı

11.07.2026 / 14:09
BTQ ilə Burkina-Faso Beynəlxalq Araşdırmalar İnstitutu arasında anlaşma memorandumu imzalandı

11.07.2026 / 13:57
Prezident Şuşanın Kiçik Qaladərəsi kəndində görülən işlərlə tanış olub və kəndə qayıdan sakinlərlə görüşüb - FOTO

11.07.2026 / 13:57
Prezident Şuşanın Kiçik Qaladərəsi kəndində görülən işlərlə tanış olub və kəndə qayıdan sakinlərlə görüşüb - FOTO

11.07.2026 / 13:44
Azərbaycanın sərt müqavimətindən sonra İsrail geri addım atdı – qondarma “soyqırım" məsələsi gündəmdən çıxarıldı...

11.07.2026 / 13:17
CHP-nin idarə etdiyi daha bir bələdiyyədə həbslər aparıldı – sədrin də aralarında olduğu 36 nəfər qandallandı...

11.07.2026 / 12:50
Sui-qəsd iddiaları Trampı qorxutdu... Orduya əmr verdi - İranı xəritədən siləcəklər...

11.07.2026 / 12:19
İran “səhvini” boynuna aldı? - Tramp danışıqların bərpasına göstəriş verdi

11.07.2026 / 12:15
Ukrayna Azovda 13 rus tankerini vurdu - Rusya Don-Azov kanalını gəmilərə bağladı...

11.07.2026 / 11:53
"Karib hövzəsində dekolonizasiya mövzusu çox vaxt lazımi səviyyədə diqqətdə olmur" - Sen-martinli jurnalist

11.07.2026 / 11:29
Ukrayna üçün “Patriot”lar ilkin mərhələdə Almaniyada istehsal oluna bilər...

11.07.2026 / 11:15
Prezident İlham Əliyev Monqolustan Prezidentinə təbrik ünvanlayıb

11.07.2026 / 11:03
Prezident Laçında Hoçaz çayının üzərindəki su elektrik stansiyalarının açılışını etdi - FOTO

11.07.2026 / 10:54
Zakir Həsənov Türkiyədə səfərdədir - FOTO

11.07.2026 / 10:45
“Həkəriçay” su anbarının təməli qoyuldu

11.07.2026 / 10:31
Jan-Mişel Brun Fransa mətbuatını ifşa etdi - müstəmləkə xalqlarına qarşı zorakılığı kölgədə saxlayır, təhrif edirdilər...

11.07.2026 / 10:22
Avropa Parlamenti ermənilərdən başqa həm də yunan lobbisinin əsirliyində imiş... SÜBUT...

11.07.2026 / 10:08
Hakan Fidan S-400-lərin üçüncü ölkəyə göndərilməsi ilə bağlı danışıqların davam etdiyini açıqladı...

11.07.2026 / 09:53
“Azərbaycanca-Norveçcə sözlük" yayınlandı

11.07.2026 / 09:48
"Media dekolonizasiya prosesində qlobal məlumatlılığın artırılmasında mühüm rol oynayır" - Abbas Abbasov

11.07.2026 / 09:44
Vətənə və xalqa xidmət edən ömür Doğum gününüz mübarək, hörmətli Rasim Məmmədov!

11.07.2026 / 09:37
Bakıda medianın dekolonizasiya prosesində roluna həsr olunmuş konfrans keçirilir

11.07.2026 / 09:30
Amerikalı mütəxəssislər TRIPP layihəsi ilə bağlı Ermənistana səfər edib...

11.07.2026 / 09:15
İran Trampın iddialarını təkzib etdi – onlardan danışıqların bərpasını istəməmişik...

11.07.2026 / 08:49
İran ABŞ-ın bombaladığı nüvə obyektlərini bərpa edir - peyk görüntüləri ortaya çıxardı...

10.07.2026 / 22:43
Paşinyan hələ də Ermənistanda qalan Azərbaycan kəndlərindən danışdı...

10.07.2026 / 22:18
Kreml rəsmisi ABŞ-ın Ukraynaya “Patriot hədiyyəsini” dəstəklədi - Peskov nə demək istəyir?...

10.07.2026 / 21:44
Paşinyan yeni konstitusiya layihəsini dekabrda Əliyev və Trampla görüşədək təqdim edəcək...

10.07.2026 / 21:16
Avroparlament Putinin devrilməsinə doğru daha bir addım atdı...

10.07.2026 / 20:55
Rusiyada dərin yanacaq qıtlığının Azərbaycana təsirləri gündəmdə...

10.07.2026 / 20:41
Prezident İlham Əliyev bir sıra beynəlxalq qurumların rəhbər şəxslərini qəbul edib - FOTO

10.07.2026 / 20:37
Azərbaycan JF-17 qırıcı təyyarələri ilə bütün Xəzəri nəzarətə götürür

10.07.2026 / 20:36
Ərdoğanın hədiyyə etdiyi revolverlərin bir çoxu geri qaytarıldı

10.07.2026 / 20:21
Ermənistan İranın əlindən çıxır, TRIPP layihəsinin də buna birbaşa dəxli var

10.07.2026 / 20:05
Akademik Musiqili Teatrda "Şahmaran" tamaşasına daxili baxış keçirilib

10.07.2026 / 19:55
Ermənilərin məhkəməsi çıxışlarla davam etdirilib FOTO

10.07.2026 / 19:39
Tramp İrandan yeni təklif aldığını iddia etdi – “Biz də qəbul etdik”...

10.07.2026 / 19:22
Vasitəçi ölkələr ABŞ-İran gərginliyini azaltmaq üçün hərəkətə keçdi - Qətər Tehrana heyət göndərdi...

10.07.2026 / 18:57
Yaxın Şərqdə gərginliyi daha da artıracaq iddia - ABŞ-dan sonra iki körfəz ölkəsi də İrana hücum etdi...

10.07.2026 / 18:40
Xaricdə təhsil şirkətləri ilə bağlı vətəndaşlara xəbərdarlıq edildi... - "özünü "təhsil ekspertləri" kimi təqdim edənlər..."

10.07.2026 / 18:12
Kreml Türkiyənin S-400-ləri satacağını rəsmən təsdiqlədi – sistemlər üçüncü ölkələr üzərindən Rusiyaya qaytarıla bilər...

10.07.2026 / 17:50
Əli Əsədovun rəhbərliyi ilə İqtisadi Şuranın iclası keçirildi - FOTO

10.07.2026 / 17:35
Nazir Vilayət Eyvazovun göstərdiyi rəqəmlərlə bağlı müzakirə başladı - necə və hansı üsullarla?...

10.07.2026 / 17:19
Professor Məhərrəm Zülfüqarlının “ Atillanın yeni sərgüzəştləri” kitabı nəşr olundu - FOTO

10.07.2026 / 16:32
“Zəngəzur dəhlizi bəyanatına” Ermənistan XİN-nin əks-reaksiyası tam yersizdir...

10.07.2026 / 15:58
“XXI Əsrin Qadınları” İctimai Birliyinin layihəsinin yekun tədbiri Ağsuda keçirilib

Diasporumuza Rusiyada problemlər yaradılandan sonra Avropa, Amerika istiqamətində fəallıq başladı...

XƏBƏR ARXİVİ