İşğalçı ölkənin ordusunda baş verən son əsgər itkiləri burada ordu ilə hakimiyyət arasında dərin bir uçurumun olduğunu da üzə çıxarıb. Hadisələrin təhlili göstərir ki, orduya diqqət sarıdan Nikol Paşinyan iqtidarı sələflərindən heç nə ilə fərqlənmir. Elə bu fonda erməni ordusunda xaos davam edir.
Cari ilin ötən dövrü ərzində qeyri-döyüş şəraitində 13 erməni əsgərinin həyatını itirməsi isə cəmiyyətdə Paşinyan iqtidarına qarşı yeni etirazların başlanmasına rəvac verib. Vəziyyətdən çıxış yolu kimi Nikol Paşinyan bu ölkənin ordu sistemində kadr dəyişikliyinin olacağının anonsunu verib. Artıq Ermənistan hökumətində keçirilmiş xüsusi müşavirədən sonra Müdafiə Nazirliyinin bəzi yüksək vəzifəli şəxsləri istefaya göndərilib. Bura Ermənistan hərbi polisinin rəisi Artur Bağdasaryan və Silahlı Qüvvələrin şəxsi heyətlə iş üzrə İdarəsinin rəisi, general-mayor Alik Aleksanyan da daxildir. Dağlıq Qarabağda isə qondarma rejimin “müdafiə naziri”, general-leytenant Karen Abramyan öz postunu tərk edib. Onun yerinə birinci müavini, baş qərargah rəisi Cəlal Arutyunyan təyin olunub. Arutyunyanın vəzifəsini isə “müdafiə nazirinin” birinci müavini olan David Manukyan tutub.
Erməni mediası yazır ki, Paşinyan Ermənistan Silahlı Qüvvələrinin Baş qərargah rəisi Artak Davtyanı da istefaya göndərmək arzusundadır. Amma sonuncu buna ciddi şəkildə müqavimət göstərir. Belə ki, Davtyan qeyri-döyüş vəziyyətində baş verən əsgər ölümlərinin sayının artması fonunda istefaya getməyi düşünmür. O, parlamentdə çıxışı zamanı bildirib ki, hərbçilərin dəfn mərasimlərində iştirak edib, həmçinin hərbi hissələrə baş çəkib. Baş qərargah rəisi qeyd edib ki, Silahlı Qüvvələrdə kadr dəyişikliyi baş verir və cəmiyyət bu barədə məlumatlandırılacaq. Amma onun özü istefaya hazırlaşmır. Bu isə Davtyanın Ermənistan baş naziri ilə toqquşması deməkdir.
Paşinyanın nəzarətində olan Ermənistan parlamentinin deputatları bu fonda Artak Davtyanla görüşdən narazı qaldıqlarını açıqlayıblar. Məlumata görə, Davtyanın parlamentdə çıxışı olduqca gərgin və ağır keçib. Erməni mediası yazır ki, Davtyan parlamentin deputatlarına orduda əsgər ölümü hadisələrini təqdim edib, deputatlar cavabdehlər məsələsini qaldıranda isə o, baş verənləri öz nöqsanı hesab etməyib. Bu hal iclasda iştirak edən deputatlar arasında çaxnaşmaya səbəb olub. Qeyd edək ki, 2019-cu il iyulun 4-də təsdiqlənmiş nizamnaməyə əsasən, Ermənistan Silahlı Qüvvələrinin Baş qərargah rəisi qoşunla bağlı hər bir məsələyə görə cavabdehdir. Ermənistan parlamentinin deputatları aydın şəkildə başa salıblar ki, Davtyandan narazıdırlar və onun sayılı günləri qalıb. Qeyd edək ki, Davtyan 2008-ci ilin “1 Mart” hadisələri vaxtı Ermənistan Silahlı Qüvvələri Baş Qərargahının Əməliyyat idarə rəisi olub və hətta “1 Mart” hadisələri zamanı Qərargah rəisi Yuri Xaçaturova tabe olan şəxs kimi dindirilib. Bu fonda Paşinyan, uzun müddətdir ki, ondan yaxa qurtarmağa çalışır. Amma sonuncu müqavimət göstərməkdə israrlıdır. Hesab edilir ki, Davtyan tutduğu mövqedən istifadə edərək Paşinyana qarşı ordunun timsalında müxalifət formalaşdırmağı düşünür. Erməni mediası yazır ki, bu prosesdə ona Ermənistan Milli Təhlükəsizlik Xidmətinin sabiq direktoru Artur Vanetsyan da yaxından kömək edir. Vanetsyan artıq siyasi partyia yaradaraq bəzi siyasətçiləri öz tərəfinə çəkmək istiqamətində də fəal hərəkətə keçib. Eyni zamanda o, polisdə və orduda da özünə dayaqalar yaradaraq Paşinyanı devirməyi hədəfləyir. Hesab edilir ki, məhz bu fonda ordu ilə Paşinyan arasında ziddiyyət daha da dərinləşəcək. Artak Davtyanın Paşinyanın uzaqlaşdırıdığı generalları öz ətrafına cəmləşdirmək niyyəti də proseslərin hansı istiqamətdə gedəcəyini indidən təsəvvür etməyə imkan verir.
Digər tərəfdən Paşinyanın orduya münasibəti cəmiyyətdə də hakimiyyətdən narazılığı artırır. Ekspert Nerses Aloyan Paşinyan iqtildarının siyasəti nəticəsində orduda əsl dilənçi bir vəziyyətin hökm sürdüyünü bildirir: “Ay ərzində dövlətdən cəmi 3400 dram müavinət aldığı halda, kobud hesablasaq, bu, əsgərin siqaret pulu belə etmir. Amma Paşinyan iqtidarı bunları görməzdən gəlir”. Bundan əlavə, işğal edilmiş ərazilərdə yerləşdirilən Ermənistan silahlı qüvvələrinin hərbi qulluqçularına göstərilən tibbi və digər xidmətlərin aşağı səviyyədə olması ilə də bağlı Müdafiə Nazirliyinə yüzlərlə şikayət daxil olur. Sabiq prezident Serj Sarksiyanın sədri olduğu Respublika Partiyasının sədr müavini Eduard Şarmazanov da orduda vəziyyətin ağır olduğunu vurğulayır: “Ermənistan Müdafiə Nazirliyi hələ də xalqa yalan danışır. Orduda baş verən neqativ hallar gizlədilir. Əsgər öldürülür, açıqlama verilmir. Demək ki, müdafiə naziri öz işinə səhlənkar yanaşır. Hakimiyyətdəki insanlar xalqı aldatmaqla məşğuldur. Biz bu gedişlə Qarabağ məsələsində də mövqelərimizi müdafiə edə bilməyəcəyik. Baş verənləri Azərbaycan tərəfi də aydın görür, qiymətləndirir”. Erməni ekspert Hranuş Xaratyan ordunda son zamanlar baş verən hadisələrə toxunarkən bildirir ki, qısa müddət ərzində müxtəlif hərbi hissələrdə sanki eyni formalı hadisələrin təkrarlanması mümkünsüz görünür:“Bu nəinki ehtimal edilən qondarma diversantlar, həmçinin çox narahat olan insanlar tərəfindən geniş şəkildə yayılır. Hətta bu hal üçün, hesab edirəm ki, hakimiyyət və ordunun hüquq sistemi ilk növbədə bu problemi çox cəld anlamaq və həll etmək məsələsində maraqlı olmalıdır. Amma bu baş vermir”.
Nahid SALAYEV
