Günel Fərhadqızı: “Bu, ölkəmizin inkişafının göstəricisi sayılır”
“Şahdəniz-2” Azərbaycanı yenidən Avropaya və dolayısı ilə qlobal enerji təhlükəsizliyinə mühüm töhfələr verən ölkəyə çevirir. Bunu ABŞ-ın Azərbaycandakı səfiri Robert Sekuta V Frankfurt Qaz Forumunda çıxışı zamanı deyib.
R.Sekuta bildirib: “Bu gün müzakirəmizin məqsədinə uyğun olaraq enerji resurslarının davamlı olaraq münasib qiymətlərlə sığortalanması kimi qeyri-rəsmi olaraq təsvir edəcəyim enerji təhlükəsizliyi dedikdə bir ölkənin siyasi təhlükəsizliyi, iqtisadi rifahı və sabitliyi üçün əsas məsələ nəzərdə tutulur. Buna görə də bu fikir bizim milli təhlükəsizliyimiz və onilliklər ərzində müttəfiqlərimiz və dostlarımızın milli təhlükəsizliyi haqqında amerikalıların düşüncəsində əsas amil olmuşdur”.
Diplomat əlavə edib ki, Yam Kippur müharibəsinə cavab olaraq 1970-ci ildə ABŞ və digər ölkələrin OPEC boykotu ilə oyanış baş verib: “Amerikalılar iqtisadiyyatımızın və rifahımızın 1973-cü ildə olduğu kimi yenidən təhlükə altında olmamasını təmin etmək üçün tədbirlər görülməsinə ehtiyac olduğunu anladılar. Bu onilliyin sonlarında şahın süqutundan sonra qiymətlərdə qəflətən baş verən artımlar bu fikri daha da qüvvətləndirdi və bizim bununla bağlı müəyyən tədbirlər görmə əzmimizi artırdı. ABŞ-ın strateji neft ehtiyatı, Beynəlxalq Enerji Agentliyinin yaradılması, ölkə daxilində müxtəlif tənzimləyici tədbirlərin həyata keçirilməsi, yeni neft mənbələrinin axtarışı və artan enerji səmərəliliyi və yeni enerji texnologiyalarına təkan verilməsi 1973 və 1979-cu illərdə qəflətən məhdudlaşdırılmış neft təchizatından irəli gələn təhlükələrin təkrarlanmasının qarşısını almaq üçün qərar verilməsi nəticəsində meydana gəldi.
Bu gün biz enerji təchizatının qadağan edilə biləcəyi ilə bağlı davamlı reallığı qəbul etməliyik. Bu cür qadağalar yaxın keçmişdə Meksika körfəzində baş verən böyük bir qasırğa kimi təbiət hadisələri nəticəsində meydana gələ bilər. Digər halda bu cür qadağalar digər bir ölkə hökumətinin siyasi məqsədlərə nail olmaq üçün neft və ya təbii qaz tədarükü və ya axınını nəzarət altına almaq qərarına əsasən meydana gələ bilər”.
Diplomat qeyd edib ki, “Cənub Qaz Dəhlizi” ilə bağlı dərin dəniz, dənizdə qazma işləri, qazın yüksək təzyiq altında saxlanması və çıxarılması üçün üsulların araşdırılması və yer səthinə və bazara çıxarılması kimi bir sıra texniki çətinliklər mövcuddur: “Bu asan deyil, amma şirkətin rəhbərləri və texniki mütəxəssisləri mənə dəfələrlə bəyan etmişlər ki, “Şahdəniz-2” yatağından qaz çıxarmaq üçün Azərbaycanda inkişaf etdirilən texnologiya başqa yerdə, o cümlədən Meksika körfəzində karbohidrogen əldə etmək üçün istifadə olunacaq”.
Göründüyü kimi, Sekuta bildirib ki, “Şahdəniz-2” yatağında istifidə olunan texnologiyadan Meksika körfəzində də istifadə olunacaq. Bu nəyin göstəricisi sayıla bilər?
Ekspert Günel Fərhadqızı qəzetimizə bildirdi ki, biz bu gün Avropanın ən böyük enerji və infrastruktur layihələrindən olan “Şahdəniz-2” və “Cənub Qaz Dəhlizi”nin həyata keçirilməsində mühüm rol oynayırıq. Azərbaycanı bütün dünyada etibarlı qaz ixracatçısı kimi tanıtmış “Şahdəniz” yatağının işlənməsi uğurla irəliləyir: “Qazılacaq 26 quyudan yarıdan çoxu qazılıb, platformanın, sualtı boru kəmərlərinin inşası, Səngəçal terminalının genişləndirilməsi işləri davam etdirilir. Artıq layihə üzrə işlər başa çatmaq üzrədir. Hədəfi “Şahdəniz-2” layihəsi üzrə ilk təbii qazı bazarlara çatdırmaq və bu layihəni 2020-ci ilə qədər tamamlamaqdır. Azərbaycan Respublikasının Prezidenti cənab İlham Əliyevin iştirakı ilə “Şahdəniz-2” platformasının birinci dayaq blokunun dənizə yola salınmasına həsr olunmuş təntənəli mərasim keçirildi. Prezident mərasimdə çıxış edərək bunu ölkə həyatında tarixi hadisə adlandırdı. Mərasimdə dayaq blokunun tikintisinin bütövlüklə Azərbaycanda, tam modernləşdirilmiş dünya səviyyəli istehsalat obyektlərində - Heydər Əliyev adına Bakı Dərin Özüllər Zavodunda, “AMEKTEKFEN-AZFEN” və “Zığ” sahələrində SOCAR-ın “Bosshelf” şirkətinin yaxından iştirakı ilə həyata keçirildiyi nəzərə çatdırıldı. Göründüyü kimi, bu layihə ilə bağlı bir çox mühüm işləri Azərbaycan öz hesabına edib. Təbii ki, belə zəngin təcrübədən bəhrələnməyə dəyər. Bu, eyni zamanda, ölkəmizin inkişafının göstəricisi sayılır”.
Məhəmmədəli QƏRİBLİ
