Tural İrfan: "Azərbaycan islam həmrəyliyi istiqamətində əməli addım atan öncül ölkələrdən biridir, bəlkə də birincisidir ki, dünyada islam həmrəyliyinə çağrışlar edir, bunu praktik şəkildə həyata keçirir"
"Bugünkü dünyada və xüsusilə müsəlman aləmində baş verən bəzi hadisələr, təbii ki, bizim hamımızı narahat edir. Biz Azərbaycanda hər zaman çalışmışıq və çalışacağıq ki, İslam həmrəyliyini əməli-praktiki addımlarla, öz işimizlə gücləndirək. Azərbaycanda İslam Əməkdaşlıq Təşkilatı, ICESCO təşkilatı xətti ilə bir çox tədbirlər keçirilmişdir. Hələ təxminən 10 il bundan əvvəl - 2017-ci ildə bizim təşəbbüsümüzlə və bütün müsəlman ölkələrinin dəstəyi ilə Bakıda IV İslam Həmrəylik Oyunları keçirilmişdir. Biz də bu Oyunları, sadəcə olaraq, idman yarışı kimi deyil, böyük birlik bayramı kimi qəbul edirdik". Bu fikirləri Prezident İlham Əliyev sentyabrın 15-də Türk Dövlətləri Təşkilatının Baş katibi Kubanıçbek Ömüralıyevi, Türk Dövlətləri Təşkilatının müsəlman dini idarə rəhbərləri Şurasının üzvlərini və müşahidəçilərini, Yəhya Bakuvi beynəlxalq Konfransının həmtəşkilatçıları və Qafqaz Xalqları Ali Dini Şurasının üzvlərindən ibarət nümayəndə heyətini qəbul edərkən bildirib.
Azərbaycanın islam həmrəyliyini praktik addımlarla gücləndirən bir ölkədir.
İlahiyyatçı Tural İrfan baki-xeber.com-a bildirdi ki, bu istiqamətdə Azərbaycan unikal bir nümunə yaradıb.
"İslam dininin də buyurduğu kimi vəhdətin və birliyin, toletantlığın qorunması, milli-mədəni, mənəvi dəyərlərin mühafizəsi vacib əmrlərdən biridir. Şübhəsiz ki, Azərbaycan öz milli ənənələrinə sadiq qalaraq mütamadi olaraq dini dəyərlərin yüksək səviyyədə qorunmasına böyük önəm verir. Bu müxtəlif beynəlxalq təşkilatlarda, mədəni qurumlarda özünü göstərir. Bunun da bir çox səbəbləri var. Çünki Azərbaycan özü də vaxtilə Qarabağın işğalı zamanı dini-mədəni irsin dağıdılması və irsimizə qarşı təcavüzdən əziyyət çəkib. Xalqımızı parçalamaq, dövlətimizi bölmək istəyiblər. Bunun nəticəsində sanki bir immunitet yaranıb. Özünü müdafiəetmək və özünü qorumaq, dəyərləri yaşatmaq üçün metodlar düşünülüb, xalqımızda bir dözüm ənənəsi yaranıb. Bununla yanaşı mənəvi dəyərlərin qorunmasına böyük önəm verilib. Burada iki amil var. Bu həm xalqımızın bu dəyərlərə özünəməxsus qiymətvermə xüsusiyyəti ilə bağlıdır ki, bu da soydan, gendən gəlmə xüsusiyyətdir, bu eyni zamanda da dövlətin apardığı siyasət nəticəsində milli, dini, mənəvi dəyərlərə yüksək qiymət verilməsinin və mədəni dəyərlərin qorunmasının təzahürüdür. Yəni toleratlığın qorunması, islam həmrəyliyinə doğru addımlama dövlət və din münasibətlərinin qorunması məsələsi dövlət siyasətinin tərkib hissəsidir. Nəticədə də islam dininin ənənələri, ümumiyyətlə dinlərə qarşı dözümlülük kimi müasir tələblər də bizim ölkədə əyani şəkildə özünü göstərir".
T.İrfanın sözlərinə görə, müasir dövrdə islam aləminə qarşı sanki bir səlib yürüşü, elan edilməmiş bir müharibə aparılır. O, qeyd etdi ki, bu Avropada, Qərbdə müxtəlif vaxtlarda Quranın yandırılması, islam dini dəyərlərinin, həzrəti peyğəmbərin, Quranın təhqir olunması islamafobiya şəklində təzahür edir. "Eyni zamanda Qərbin səlbçi təfəkküründə olan siyasi dairələri, ideoloji institutlar islam coğrafiyalarında müxtəlif adlar altında təriqətlər, məhzəblər yaratmaqla islam dinini parçalamaqla və islam dəyərlərinə zərbə vurmaqla məşğuldurlar. Çünki islam din, inanc olmaqla yanaşı həmçinin bir çox xalqların birliyini təmin edən bir vasitədir. Məhz bu birliyi, həmrəyliyi pozmaqdan ötrü müxtəlif yollara əl atılır, dini təriqət adı altında ekstremis qruplar yaradılır, insanlar dini radikalizmə təhrik olunur. Hətta silahlı qruplaşmalar yaradılır ki, bu Qərb dövlətləri tərəfindən təşkil edilir. İslam coğrafiyasındakı dövlətlərə təvavüz etmək üçün əldə bir bəhanə meydana gətirlir. Bu hücumların qarşısında tab gətirməyin və bu planları pozmağın özü də böyük potensial tələb edən bir məsələdir. Şübhəsiz, Azərbaycana qarşı da bu cür təsirlər olub, amma Azərbaycan dövlətinin yürütdüyü siyasət və xalqımızın həmrəyliyi hər zaman bu təsirlərin qarşısını ala bilib.
Şübhəsiz ki, son dövrlərdə də Türk Dövlətləri Təşkilatının yaranması və inkişafı, eyni zamanda soy və inanc birliyimiz bir növ labüdləşdirir ki, bu dəyərləri daha da qoruyaq və digər müsəlman ölkələrinə də ixrac edək.
Dinimizin və milli dəyərlərimizin tərkibi elə o həmrəyliyi tələb edir. Qurani-Kərimin özü islam həmrəyliyini, xalqların mədəniyyətini, birgə yaşadılmasını, eyni zamanda tolerantlığı təlqin və tərənnüm edir. Ona görə də Azərbaycan islam həmrəyliyi istiqamətində əməli addım atan öncül ölkələrdən biridir, bəlkə də birincisidir ki, dünyada islam həmrəyliyinə çağrışlar edir, bunu praktik şəkildə həyata keçirir".
T.İrfan vurğuladı ki, indiyə qədər islam alimləri də daxil olmaqla bir çox vaxtlarda vəhdət, islam birliyi, məhzəblərin yaxınlaşıdrılması və sair adlar altında nəzəriyyələr irəli sürülüb, əsərlər yazılıb, çağrışlar edilib, hətta bu istiqamətdə mıktəblər, mədərəsələr də açılıb. O, qeyd etdi ki, ancaq bunlar real şəkildə öz effektini verməyib. "Ona görə ki, onun bazası olmayıb, onu həyata keçirmək üçün siyasi iradə ortaya qoyulmayıb. Ancaq Azərbaycanda bu vəhdət, islam həmrəyliyi həm dövlət siyasətinin bir hissəsi kimi həyata keçirildiyi, bu yöndə də praqmatik addımlar atıldığı üçün real nəticə verir. Onu da deyə bilərik ki, islam beşiyi hesab edilən bir çox ərəb-islam ölkələrində hələ də məhzəb davaları getdiyi halda hələ də Azərbaycanda bir məsciddə müxtəlif məhzəblərin mənsubları eyni vaxtda ibadət edir, namaz qılırlar, eyni tədbirlərdə iştirak edir, eyni ayinləri birgə həyata keçirirlər. Bax bunun özü də tolerantlığın və islam daxilində vəhdətin əyani sübutudur"-deyə T.İrfan qeyd etdi.
İradə SARIYEVA
