Prezident olduqdan sonra müharibələrə son verəcəyini vəd edərək vəzifəyə başlayan ABŞ prezidenti Donald Tramp Rusiyaya qarşı müharibənin yeni mərhələsinə qədəm qoyur. Rusiya lideri Putindən atəşkəs və hərtərəfli sülh razılaşması cəhdlərinə gözlədiyi cavabı ala bilmədiyini bildirən Tramp indi Rusiyanın paytaxtı Moskva və Sankt-Peterburqun hədəf alınmalı olduğunu bəyan edib.
Respublikaçıların Rusiyaya təzyiqi artırmaq çağırışlarına yaşıl işıq yandıran və Ukraynaya yeni silah tədarükünü başladan Tramp, Kremlə də müharibəni bitirmək üçün 50 gün möhlət verib. Tramp sülh əldə olunmasa, Rusiya və ticarət tərəfdaşlarına 100 faiz əlavə rüsumlar tətbiq edəcəyini açıqlayıb. O, bəyan edib ki, ikinci dərəcəli tariflər Rusiyanın ticarət tərəfdaşlarını hədəf alacaq və bu tariflərin tətbiqi üçün Konqresin təsdiqi tələb olunmayacaq.
Trampın Rusiyaya yeni təzyiqi başlatdığı bir vaxtda ABŞ mediası diqqət çəkən bir iddia ilə çıxış edib. “Washington Post” yazıb ki, Tramp Ukraynaya, ötən ay İran hədəflərinə qarşı istifadə edilən “Tomaqavk” qanadlı raketləri də göndərməyi düşünür. Bu raketlər Ukraynadan buraxılarsa, hətta Moskva və Sankt-Peterburqu da vura bilər.
Trampın son görüşdə Ukrayna prezidenti Zelenskiyə təzyiq etdiyini yazan qəzet bildirir ki, Tramp Zelenskidən Moskvaya niyə hücum etmədiyini soruşub, Zelenski isə “bizə silahları verin, vuraq” cavabını verib.
Bu cavabdan sonra Tramp bəyan edib ki, Putinə daha çox təzyiq göstərmək üçün təkcə Moskvaya deyil, Sankt-Peterburqa da hücumlar təşkil etməlidir.
Tramp və Zelenski arasında bu danışığın dəqiq vaxtı göstərilmir. Bununla belə, qeyd edilir ki, Tramp bu yaxınlarda xərclərinin Avropa tərəfindən qarşılanacağını yeni silah paketi çərçivəsində Ukraynaya silahların göndəriləcəyini bəyan edib. Qəzet yazır ki, bu yeni paketə ATACMS raketləri də daxil edilə bilər. Digər tərəfdən, ABŞ-ın Ukraynaya əlindəki raketləri tam mənzili ilə, yəni 300 km-ə qədər məsafədə istifadə etməyə icazə verməsi də mümkündür. Bu raketlər Rusiya daxilində Ukrayna hərbçilərinin hazırda çata bilmədiyi hədəfləri vura bilər, lakin Moskva və ya Sankt-Peterburq hələ də məsafədən kənarda olacaq.
Ancaq Trampın Ukraynaya Moskva və Sankt-Peterburqu vura biləcək “Tomaqavk” qanadlı raketləri verməyi də nəzərdən keçirdiyi bildirilir.
“Washington Post” Trampın Rusiya ilə gərginliyi artırmasının səbəblərini də açıqlayıb:
Birincisi, o hesab edir ki, Putin ABŞ prezidentinin atəşkəs çağırışına məhəl qoymadan özünü sülhə hazır kimi göstərərək ona hörmətsizlik edir.
İkincisi, o, ABŞ-ın hərbi gücünün effektivliyini İrana qarşı B-2 bombardmançıları və “Tomaqavk” raketlərindən istifadə etməklə görüb.
Üçüncüsü, o, Putinin yalnız daha çox güclə təhdid ediləcəyi təqdirdə danışıqlar masasına oturacağına inanır. Rusların dediyi kimi, Tramp “gərginliyi azaltmaq üçün gərginliyi artırmağa” qərar verib.
ABŞ mediası Trampın müharibəni bitirmək üçün gərginliyi artırma metodunun böyük risqlər daşıdığını qeyd edir. Ancaq bununla belə qeyd edilir ki, Tramp Putinin əlavə təzyiq olmadan güzəştə getməyəcəyini etiraf edərək düzgün seçim edib. Bununla belə, Tramp risqləri bilinməyən eskalasiya yoluna qədəm qoyur.
“The Washington Post” qeyd edib ki, Trampın bazar ertəsi Ağ Evdə cavab verməkdən imtina etdiyi yeganə sual “Putin gərginliyi daha da artırmağa qərar verərsə, siz nə qədər irəli getməyə hazırsınız?” olub. O isə “Mənə “nə qədər?” sualını vermə” deyə cavab verib və əlavə edib ki, o sadəcə müharibənin bitməsini istəyir.
TAHİR
