Rusiya Prezidentinin mətbuat katibi Dmitri Peskov bildirib ki, Kreml regiondakı eskalasiyadan narahatdır. Onun sözlərinə görə, hazırda əsas məsələ İrəvan və Bakını güc metodlarından əl çəkməyə inandırmaqdır:
“Azərbaycan Silahlı Qüvvələri regionda mülki əhalinin təhlükəsizliyini təmin etmək üçün tədbirlər görməlidir. Rusiya hərbçiləri üçün orada təhdid yoxdur. Onlar Ermənistan və Azərbaycan tərəfləri ilə təmasdadır və ən yüksək səviyyədə təmaslar mümkündür”.
Peskov Qarabağda Rusiya kontingentinin sayının artırılması mümkünlüyü haqqında suala da cavab verib. Bildirib ki, bu cür qərarlar hərbçilər tərəfindən formalaşdırılır və bütün tərəflərlə razılaşdırılır.
Kreml rəsmisi problemin siyasi və diplomatik həllinə nail olmaq imkanının mövcud olduğunu da söyləyib.
Maraqlıdır ki, Qarabağdakı sülhməramlılarla bağlı məsələyə dəfələrlə həm Rusiya, həm də Azərbaycan rəhbərliyi səviyyəsində münasibət bildirilib. Ancaq nədənsə, regiondakı belə həssas dönəmdə Rusiyanın siyasi dairələri və mediası sülhməramlıların sayının artırılması ilə bağlı məsələni yenidən gündəmə gətirir. Məqsəd nədir?
Hərbi-siyasi ekspert, ehtiyatda olan polkovnik Daşdəmir Əliyev “Bakı-Xəbər”ə bildirdi ki, iki il əvvəl sülhməramlıların sayının süni şəkildə artırıldığı ilə bağlı fikirlər səsləndi: “Bu xəbər Azərbaycanda böyük narazılıqla qarşılandı. Bildirildi ki, onu müqavilədə nəzərdə tutulan səviyyəyə salmağın yolu prosesə Azərbaycan rəhbərliyi və Xarici İşlər Nazirliyinin müdaxiləsindən keçir.
Belə fikirlər səsləndi ki, Qarabağdakı Rusiya sülhməramlılarının sayı 7-8 minə çatdırılıb. Müqavilədə göstərilən say isə 1960 nəfərdir.
Qarabağ Azərbaycanın tərkib hissəsidir. Bizim razılığımız olmadan orada yerləşən sülhməramlıların sayı qanunsuz olaraq artırılmamalıdır. Qarabağda sülhməramlıların yerləşdirilməsi, hansı sayda olması ilə bağlı imzalanan konkret rəsmi sənəd var. Qarabağdakı Rusiya sülhməramlı qüvvələrinin sənəddə göstəriləndən artıq olması imzalanmış üçtərəfli müqavilənin şərtlərinin pozulması deməkdir. Ancaq görünən budur ki, Rusiya bunu istəyir, eyni zamanda 2025-ci ildə belə regionu tərk etmək istəmir. Bu onu göstərir ki, Rusiya prosesdə obyektiv tərəf qismində çıxış etmir. Rusiyanın Qarabağa sülhməramlı adı ilə göndərdiyi adamların sayını hansı məqsədlə artırmaq istədiyi məlumdur. Amma bu, Azərbaycan tərəfinə, daha çoxu isə özünə hörmətsizlikdir. Azərbaycan Rusiyanın ən yaxın müttəfiqidir. Bütün bunların qarşılığında Moskvanın bu cür mövqe tutması, təbii ki, Azərbaycanın ona qarşı münasibətində bir sıra ciddi redaktələrə getməsinə səbəb oldu. Rusiya sülhməramlı kontingenti tərəfindən həyata keçirilən bu cür fəaliyyətlər üçtərəfli bəyanatın müddəalarının icrası ilə bağlı üzərlərinə düşən vəzifə borclarının yerinə yetirilməməsidir.
Onlar vəzifə və öhdəliklərinin əksinə olaraq, Azərbaycanın Qarabağ iqtisadi rayonunda fəaliyyət göstərən qeyri-qanuni erməni dəstələri üçün canlı qüvvə, silah-sursat, mina, eləcə də digər maddi-texniki təminat vasitələrinin daşınmasını müşayiət etməklə sərbəst hərəkətinə şərait yaradılmasını həyata keçiriblər. Bütün bunlar əldə edilmiş razılıqların sülhməramlı kontingent tərəfindən kobud şəkildə pozulması deməkdir. Qarabağdakı sülhməramlı kontingent ermənilərin qanunsuz əməllərinə şərait yaratmaqla özlərinə olan inamı da sıfıra endirir. Bu baxımdan da onların nəinki sayının artırılması, hətta vaxtından əvvəl regionu tərk etmələri yaxşı olardı. Azərbaycan Qarabağda başladığı antiterror tədbirlərini yekunlaşdırandan sonra sülhməramlılara heç ehtiyac qalmayacaq”.
Məhəmmədəli QƏRİBLİ
