Məzahir Məmmədli: “Bu baş verərsə o halda artıq o yerlərin gizlədilməsindən söhbət gedə bilməz”
Son illər müəllimlər vakant yerlərinin gizlədildiyini deyirlər. Bildirirlər ki, əlaqədar qurumlar vakant yerlərini açıqlamır və gizli saxlayırlar.
Məktəbəqədər və Ümumi Təhsil üzrə Dövlət Agentliyinin İmtahan və qiymətləndirmə şöbəsinin müdiri Nurlan İsmayılbəyli Təhsil TV-də yayımlanan "Təhsil dialoqu" verilişində deyib ki,
müəllimlərin səsləndirdiyi şikayətlərdən biri vakant yerlərin gizlədiləməsi ilə bağlıdır.
Şöbə müdiri qeyd edib ki, sertifikatlaşdırma prosesi nəticəsində bəzi hallarda müəllimlərin hətta iki cəhddə də uğur qazana bilməməsi yeni vakant yerlərin yaranmasına səbəb olur: "Bunlar kifayət qədər dinamik və nəticələri əvvəlcədən tam proqnozlaşdırılması mümkün olmayan proseslərdir. Müəllimlər tərəfindən səsləndirilən fikirlərdən biri də vakant yerlərin guya gizlədilməsi ilə bağlıdır.
Məsələn, əgər biz hansısa vakant yerləri əvvəlcədən elan etsək, daha sonra bu proseslərin nəticəsində siyahıda dəyişiklik olsa, bu dəfə də sual yaranacaq ki, bu vakansiya var idi, niyə çıxarıldı və ya əvvəl yox idi, necə oldu ki, yarandı?"
N.İsmayılbəyli qeyd edib ki, müəllimlərin əməkhaqqı sistemi və kadr siyasətinin idarə olunması vahid baza üzərindən həyata keçirilir: "Bəzən müəllimlər vakant yerlərin gizlədildiyini iddia etsələr də, nəzərə almaq lazımdır ki, bütün sistem mərkəzləşdirilmiş qaydada idarə olunur.
Əvvəl də qeyd etdiyimiz kimi, əsas məqsədimiz məktəblərdə dayanıqlı kadr təminatını həyata keçirmək və ehtiyac olan bütün təhsil müəssisələrini pedaqoji kadrlarla təmin etməkdir. Bu baxımdan bizim vakant yerləri gizlətmək kimi hər hansı marağımız yoxdur".
Qeyd edək ki, Müəllimlərin işə qəbulu (MİQ) müsabiqəsində vakant yerlərin qeydiyyatdan əvvəl gizlədildiyi ilə bağlı iddialar Elm və Təhsil Nazirliyi tərəfindən əsassız hesab edilir. Nazirlik və Məktəbəqədər və Ümumi Təhsil üzrə Dövlət Agentliyi bildirir ki, bütün proses mərkəzləşdirilmiş elektron baza üzərindən idarə olunur və heç bir yer qəsdən gizlədilmir. Siyahıda yaşanan dəyişikliklər və narazılıqlar əsasən aşağıdakı obyektiv səbəblərdən qaynaqlanır:
Sistemin dinamikliyi: Tədris ilinin başlanğıcına qədər iş yerini dəyişən müəllimlər, sosial məzuniyyətə çıxanlar və ya məzuniyyətdən qayıdanlar olur. Bu səbəbdən vakansiya siyahısında sonradan artma və ya azalma halları qaçılmazdır.
Dərs saatlarının formalaşması: Bəzi vakansiyalar azsaatlı olur. Belə hallar aşkarlandıqda nazirlik həmin saatların gizlədilmədiyini, əksinə təhsil ocaqlarında pedaqoji normativləri təmin etmək məqsədilə digər saatlarla birləşdirilərək tam vakansiya halına gətirildiyini qeyd edir.
Şəffaflıq tələbi:
Namizədlər öz şəxsi kabinetləri vasitəsilə mərkəzləşdirilmiş sistemə daxil olaraq vakansiyalarla tanış ola bilərlər.
Təhsil eksperti Məzahir Məmmədli baki-xeber.com-a bildirdi ki, hər il müəllimlərin işə qəbul imtahanı gündəmə gələn kimi bu mövzu gündəmə gəlir: “Yəni imtahanlar keçirilən ərəfədə yerlərdə vakant yerlərin gizlədilməsi ilə bağlı söz-söhbət də paralel yayılır və müəyyən qədər bu məsələdə həm Məktəbəqədər və Ümumtəhsil üzrə Dövlət Agentliyi, Elm-Təhsil Nazirliyi bəzi hallarda müraciətlər də edirlər ki, əgər bu kimi faktlar, hadisələr varsa bu məsələ ilə bağlı müraciət etsinlər, bildirsinlər. Demək ki, bu vahid bir formada deyil. Məktəb direktorları, regional idarələr hələki bu vakansiya oyununda iştirak edə bilirlər. Çox təəssüf ki, bu kimi problemlərin qarşısını almaq üçün hələ bir ciddi mexanizm yoxdur. Çünki artıq zamanla qeyd etdiyim kimi, həm Elm-Təhsil Nazirinin özünün dilindən səslənib, bu fikirlər olub ki, ilkin halda bu aşkarladıqda dərhal müraciət olunsun. Bəzi hallarda bu təqaüd yaşına az qalmış müəllimlərin vakansiyasıdır ki, bu vaxtında elan olunmur və müddətsiz müqavilə ilə işə götürülməli adamlar kənarda qalır. Məktəb rəhbərliyi, yəni ümumi bir dil tapmaq şərti ilə bəzi hallarda bu neqativlərə yol verirlər. Neqativlər belə başlayır. Məsələn, təqaüdə gedən müəllim bir neçə aydan sonra təqaüdə getməlidir. Amma həmin yer əvvəlcədən vakansiya çıxarılsa o yeri MİQ imtahanlarında yüksək nəticə göstərmiş bir müəllim tuta bilər. Ancaq ya regional idarə, ya məktəb rəhbərliyi özü şərait yaradır ki, bir neçə il həmin o şəxsi müddətli müqavilə qaydalarında məktəbdə işə cəlb eləsin. Əlbəttə ki, bu neqativlərin aradan qaldırılması üçün bu həm sertifikasiyadan, həm MİQ-dən çıxmış müəllimlər təmin olunmalıdırlar. Artıq biz görürük ki, neçə ildir bunun tətbiqinə başlanılıb. Yeni bir qrafa da müəyyən etəmək olar ki, 65-ə çatmaq ərəfəsində olan müəllimlərin vakansiya yeri aydınlaşdırılsın və bu müddətə regional idarələrə təqdim olunsun. Bu baş verərsə o halda artıq o yerlərin gizlədilməsindən söhbət gedə bilməz”.
M.Məmmədli vurğuladı ki, çünki boş qalmış yerləri gizlətmək mexanizmi yoxdur. “Sadəcə təəssüflər olsun ki, bu üsulla müəyyən çirkli əməllər həyata keçirən idarələr var”-deyə M.Məmmədli bildirdi.
İradə SARIYEVA
