Ölkədə iqtisadiyyatın inkişafı və əhalinin sosial-mədəni səviyyəsinin yüksəldilməsi ilə yanaşı, təbii ehtiyatlardan səmərəli istifadə və ekoloji tarazlığın qorunması dövlətin daim diqqət mərkəzindədir.
Bununla əlaqədar olaraq son illər ekologiyaya, təbiəti mühafizəyə və təbii ehtiyatlardan səmərəli istifadəyə dair bir sıra normativ hüquqi aktlar qəbul edilmiş, təbiətin qorunması və sağlamlaşdırılması sahəsində mühüm praktiki addımlar atılmışdır. Bir sıra iri su hövzələri tikilmiş, torpaqları şoranlaşmadan təmizləmək üçün drenaj sistemləri qurulmuş, Bakı şəhərində və onun ətrafında çoxlu yaşıllıqlar, Xəzərsahili qumluqlarda sahil bərkidici və torpaqların eroziyasının qarşısının alınması məqsədi ilə meşə örtüyü zolaqları salınmış, flora və faunanın qorunub saxlanması və inkişaf etdirilməsi üçün bir sıra təbiət qoruqları və yasaqlıqları yaradılıb.
Lakin bu sahədə hələ də ciddi problemlər qalmaqda davam edir.
Bu rəylər sübut edir ki, Azərbaycanın ekologiyasına külli miqdarda ziyan vurulub
Bunlardan ən başlıcası ermənilərin nəzarətində olan yataqlarımızın qanunsuz istismarıdır.
Laçın-Xankəndi yolunda keçirilən dinc etiraz aksiyasının əsas səbəbi Qarabağda yerləşən faydalı qazıntı yataqlarının ermənilər tərəfindən qanunsuz istismar olunmasıdır. Ermənistan bizim faydalı qazıntı yataqlarımızı qanunsuz şəkildə və barbarcasına istismar edib. Bunu təsdiq edən xarici və yerli mütəxəssis rəyləri mövcuddur. Bu rəylər sübut edir ki, Azərbaycanın ekologiyasına külli miqdarda ziyan vurulub. Belə olan halda Azərbaycan ictimaiyyəti öz narazılığını bildirməli idi. Azərbaycan hər zaman səbirli mövqe nümayiş etdirib. Bu məsələ ilə də bağlı keçən ilin noyabrında müraciət edilib və son iki ay ərzində bu müraciətlər daha da intensivləşdirilib, çünki son aylarda özünü erməni icmasının rəhbərləri kimi təqdim etməyə çalışanlar meydana çıxıb. Həmin şəxslərin Qarabağa heç bir aidiyyəti olmasa da, onlar özlərini rəhbər sayır və bu şəxslərin gəlişindən sonra ölkəmizin sərvətlərinin talanması daha da sürətlənib. Bu səbəbdən də son aylar ərzində Azərbaycan tərəfi ilə Rusiya sülhməramlı qüvvələri arasında danışıqlar aparılıb, razılığa gəlinib. Bundan sonra ərazinin monitorinqi üçün gedən azərbaycanlı mütəxəssislər ermənilər tərəfindən əraziyə buraxılmayıb. Aktivistlər və ictimaiyyət məsələnin dinc yolla həllinə ümidini itirərək aksiya keçirmək qərarı qəbul etdib.
Azərbaycan Vətən müharibəsindəki qələbəsi ilə ərazi bütövlüyünü bərpa edib, faydalı qızıl yataqları üzərində nəzarəti təmin edib
Yataqları istismar edənlərin başında duran erməni əsilli rusiyalı milyarder Ruben Vardanyan sərsəm açıqlama ilə çıxış edib. O deyib ki, aktivistlərin keçirdiyi aksiya heç də ekologiya ilə bağlı deyil. Bildirib ki, son 10 ildə Azərbaycanda niyə belə ekoloji siyasət və ya aksiya həyata keçirilməyib? Təbiidir ki, Vardanyanın bu sərsəmləməsi həqiqəti əks etdirmir və bunu növbəti erməni yalanı kimi qəbul etmək olar. Çünki Azərbaycanın ekologiya ilə bağlı konkret dövlət siyasəti var. Ola bilər ki, Vardanyan bunu görmək istəmir. Azərbaycan Vətən müharibəsindəki qələbəsi ilə ərazi bütövlüyünü bərpa edib, faydalı qızıl yataqları üzərində nəzarəti təmin edib. Ona görə də, ekologiya ilə bağlı öz dövlət siyasətini orda davam etdirmək qərarına gəlib. Buna bizim tam hüququmuz çatır. Belə olan halda ekodüşmənlər tərəfindən həmin yataqların qeyri-qanuni istismarı qəbuledilməzdir. Azərbaycan ictimaiyyətinin məqsədi də belə terrorlara birdəfəlik son qoymaq və ekoloji sabitliyi qorumaqdır.
Aksiyanın sivil gedişatından da görünür ki, iştirakçılar humanizm prinsiplərinə tamamilə əməl edir, dinc erməni əhaliyə heç bir problem yaratmırlar. Ermənilərin Laçın yolunun bağlanması ilə guya Qarabağdakı mülki şəxslərin, xüsusilə də xəstələrin ərazidən çıxa bilməmələrinə dair iddiaları əsassızdır. Laçın yolu azərbaycanlı etirazçılar tərəfindən deyil, Rusiyanın sülhməramlı kontingenti tərəfindən bağlanıb. Sülhməramlıların bu cür davranışı, aksiya iştirakçılarının tələblərini təmin etməmələri isə sadəcə süni gərginlik yaradır.
Dövlətimizin maraqlarına uyğun olan ekosiyasətin tərkib hissəsinə aid addımları indi də Qarabağda davam etdiririk
Həmin aksiyada iştirak edən fəallardan biri Telman Qasımov “Bakı-Xəbər” ə bildirdi ki, Ermənistan 30 ilə yaxın işğal dövründə Azərbaycan ərazilərində müxtəlif ekoloji terror hadisələri törədib - meşələrimizi yandırıb, çaylarımızı çirkləndirib, faydalı qazıntı yataqlarımızı istismar etməklə endemik biomüxtəlifliyə ciddi zərbə vurub:
“Həmçinin evlərimizi yandıran, mədəni irsimizi məhv edən, məscidlərimizi murdarlayan erməni vandalları işğalda olan torpaqlarımızda narkotik maddələr becərərək onların İran vasitəsilə Avropa ölkələrinə ötürülməsi üçün ərazilərimizdən narkotranzit kimi də istifadə ediblər. Bütün bunlar Ermənistanın qoşulduğu ekologiya və ətraf mühitlə bağlı beynəlxalq konvensiyaları, o cümlədən "Ətraf mühitin dəyişdirilməsi üsullarının hərbi və ya hər hansı başqa düşmənsayağı istifadəsinin qadağan edilməsi haqqında" BMT konvensiyasını pozduğunu sübut edir.
Azərbaycan 44 günlük Vətən müharibəsindəki qələbəsindən sonra işğaldan azad edilmiş ərazilərdə uzun illər qanunsuz istismara məruz qalmış yataqlarda ekoloji vəziyyəti nəzarət altına alıb. Lakin Rusiya sülhməramlılarının müvəqqəti yerləşdiyi yerlərdə hələ də buna tam nail olunmayıb. Görünür, erməni əsilli rusiyalı milyarder Vardanyanın Qarabağa köçməsinin əsas səbəblərindən biri də elə budur. Separatçılar 10 noyabr üçtərəfli Bəyanatından irəli gələn öhdəliklərin yerinə yetirilmədiyi bir vaxtda Qarabağın təbii sərvətlərini, eləcə də "Qızılbulaq" qızıl və "Dəmirli" mis-molibden yataqlarını mümkün qədər talamağa davam edirlər”.
Bir sözlə, Azərbaycan uzun illərdən bəri yürütdüyü və dövlətimizin maraqlarına uyğun olan ekosiyasətin tərkib hissəsinə aid olan addımları indi də Qarabağda davam etdirir.
Məhəmmədəli QƏRİBLİ Yazı Azərbaycan Respublikasının Medianın İnkişafı Agentliyinin maliyyə dəstəyilə çap olunur.
