Ermənistan ordusunun Qarabağda törətdiyi avqust təxribatları, əsgərimizin şəhid düşməsi və "cavab qisas" adı altında ordumuzun keçirdiyi antiterror əməliyyatının bəzi nəticələrini təhlil etmək barədə dostlarımın xahişini yerinə yetirirəm.
Öncə biri Rusiyadan, digəri ABŞ-dan olan iki xəbəri birmənalı rədd edirəm. Amerikalı konqresmen və azərbaycanlıların çox yaxşı tanıdığı "alovlu erməni simpatizanı" Frenk Pallone tvit yazıb, daha doğrusu ona yazdırılıb. Ona yazdırıblar ki, "Azərbaycan ermənilərin üzünə Laçın dəhlizini bağlamaq istəyir". Guya gərginliyin yeni dalğası bununla bağlı imiş. Tam yalan... Rusiya Müdafiə Nazirliyi isə Azərbaycan ordusunun atəşkəsi pozduğu barədə ilk məlumat yayanlardan biri oldu. Bu da tam yalan... Eynilə bu il martın 22-də Fərrux dağı ətrafındakı hadisələr barədə də Rusiya MN belə yanlış xəbər yaymışdı...
Gələk Ermənistan hökumətinin baş verənlərlə bağlı rəsmi mövqeyinə... Çox maraqlı məqamlar var...
Bu gün avqustun 4-də Paşinyanın hökumət iclasında söylədikləri bəyanatlar daxili auditoriya qarşısında özünümüdafiə motivləri daşısa da, əsas xətt 10 noyabr razılaşmasının icra edilməməsinin məsuliyyətini öz üstündən atmaqdır .
Əvvəla, bu bəyanatlar avqust təxribatlarının tam şəkildə erməni işi olduğunu ifşa edir. Beynəlxalq subyektlər azacıq vicdanlı və ədalətli olsalar, bu məqamları rahatlıqla görərlər.
Paşinyan Azərbaycanın qarşısında üç şərt qoymaqla əslində 10 noyabr sənədinin icrasında maraqlı olmadığını göstərir. O, Laçın dəhlizini, Dağlıq Qarabağ vahidini və təmas xəttini qondarma rejimin üç təhlükəsizlik sütunu adlandıraraq 10 noyabr sənədi əsasında Azərbaycanın bunları qəbul etməli olduğunu iddia edir. Paşinyan nə danışdığını və nələri sabotaj etmək istədiyini yaxşı bilir. Belə ki, Azərbaycan Prezidenti "Dağlıq Qarabağ" vahidini hələ müharibədən dərhal sonra tam əsaslarla inkar etdi və cəmiyyətimiz də bundan məmnundur. Təmas xəttini Paşinyanın qələmə vermək istədiyi anlamda yox, müharibə reallıqlarına uyğun müvəqqəti fenomen kimi qəbul edirik. Halbuki Paşinyan təmas xətti deyəndə keçmiş "DQMV"-nin hüdudlarını nəzərdə tutur ki, bu da absurddur. Laçın dəhlizinə gəldikdə isə, burada da məsələ Paşinyanın qələmə vermək istədiyi məzmunda təbii ki, deyil. Azərbaycan 5 kilometr enində indiki dəhlizə müvəqqəti fenomen kimi baxır, bu məsələ 10 noyabr sənədində çox aydın yazılıb, deyilir ki, üç il ərzində, yəni 2023-cü ilin noyabrınadək sülhməramlılar peredislokasiya edilməklə Laçın dəhlizində yeni marşrutun planı razılaşdırılacaq. Ermənistan rəhbəri yaxşı anlayır ki, Laçın dəhlizində yeni marşrut köhnə marşrutun daha olmayacağı və təbii ki, indiki kimi sağa-sola 2.5 km. olmaqla toplamda 5 kilometrlik dəhlizə də ehtiyacın olmayacağı deməkdir. Ermənilərin qarnına "əcəl sancısını" dolduran və təxribatlara sövq edən məhz budur. Paşinyan elə qələmə verir ki, guya Azərbaycan Xankəndi erməniləri ilə Yerevanın əlaqə üsulu olan Laçın dəhlizini ümumilikdə bağlamaq istəyir. ABŞ konqresmeni Frenk Pallonenin ağzındakı tüpürcəyin eynən Paşinyanın ağzından gəldiyinə şübhə yoxdur.
Beləliklə, sərhəd təxribatlarında Ermənistanın əsas maraqlarından biri Laçın dəhlizində yeni marşrutun açılmasına imkan verməməkdir. Elə buna görə də Paşinyan hökumət iclasında ermənilərə belə bir aldadıcı ideyanı yedizdirməyə çalışdı ki, 10 noyabr sənədində yeni marşrutun üç ilə açılması yox, sadəcə onun planının üç ilə razılaşdırılması nəzərdə tutulur. Paşinyanın məntiqinə görə, tək planın tutulmasına üç il vaxt gedəcəksə, marşrutun özünün açılmasına azı 10 il gərək olacaq. Yenə Paşinyanın məntiqincə, Qarabağdakı indiki status-kvonu və sülhməramlıların bölgədə qalma müddətini uzatmağın bundan yaxşı yolu nə ola bilər ki?!..
Ermənistan son təxribatlarla uzaq hədəflərə nail olmaq istəyir.
Bu nöqteyi-nəzərdən onun sülhməramlıların mandatının rəsmi imzalanması kimi tam yeni məsələdən danışması da təsadüf deyil. Paşinyan deyir ki, əgər Azərbaycan və sülhməramlılar təmas xəttinin təhlükəsizliyinə zəmanət versə, Qarabağın özünümüdafiə qüvvələrinin buralarda növbə çəkməsinə ehtiyac qalmaz. Görün qanunsuz hərbçilərin Qarabağdan hələ çıxarılmamasına necə don geyindirir. Guya ki, sülhməramlılar öz vəzifələrini tam icra edə bilmədiyi üçün separatçılar öz ordusunu təmaslarda saxlayır.
Paşinyanın sonrakı fikirlərində "pişiyin quyruğu", daha doğrusu təxribatları sülhməramlıların qaş-göz razılığı ilə törətdiyinin sübutları görünür. "Təmaslarda təhlükəsizlik problemi o zaman meydana çıxdı ki, Azərbaycan 10 noyabrda sülhməramlıların mandatı barədə sənədə imza atmaqdan imtina etdi, biz isə onu imzaladıq". Yalanın yekəliyinə baxırsızmı? 10 noyabrda sülhməramlıların ayrıca mandatı deyilən bir rəsmi sənəd olubmu? Paşinyan olmayan sənədə postfaktum varlıq statusu verməklə əslində Rusiyanın da ürəyindən keçən planı gerçəkləşdirmək istəyir. "Sülhməramlılar üçün Rusiya və Ermənistanın imzaladığı mandata ya beynəlxalq status verilməli, ya da daha geniş beynəlxalq sülhyaratma mandatı olmalıdır”. Görürsünüzmü, Paşinyan bu sözlərlə hansı hədəfləri döyür. Ancaq avqust təxribatlarının özü ilə sülhməramlıların birgə "əl işi" olduğunu da üzə çıxarır.
İndi gələk Azərbaycanın zorən keçirdiyi antiterror əməliyyatının motivlərinə və nəticələrinə. Şəhid edilmiş əsgərimizin təbii ki, qanı yerdə qala bilməzdi və qalmadı. Ancaq uğurlu 3 avqust antiterror əməliyyatının hədəfi tək bu deyildi. Azərbaycan Prezidentinin erməni sülhpozucu planlarından və ritorikalarının pərdəarxası mənalarından xəbərdar olmadığını təbii ki, düşünmək olmaz. Əliyev yaxşı görür və açıq deyir ki, Ermənistan rəhbərləri razılaşmaların icrasından qaçır. Demək, Azərbaycan Prezidenti uğurlu kiçikmiqyaslı antiterror əməliyyatı ilə Ermənistanın burnunu yenidən ovmalı idi ki, illər öncə bizə şərt qoymaqlarının nə qədər səhv taktika olmasından bir daha nəticə çıxarsınlar. Bu mənada əməliyyatların davamlı olacağını istisna etmirik. Paşinyan bu gün hökumətin iclasında Azərbaycanın qarşısında qoyduğu üç şərtdən - Laçın dəhlizi, təmas, Dağlıq Qarabağ, sülhməramlıların mandatını 4-cü şərt hesab etmək olar - yumşaq üsullarla geri çəkilməsə antiterror əməliyyatlarının davamları gələ bilər. Bu, Ermənistanı 10 noyabr və sonrakı sənədlərin icrasına sabotaj yanaşmalardan çəkindirmək üçün əla kombinasiyadır...
Azərbaycanın əməliyyatı beynəlxalq dairələr üçün Ermənistana təzyiq xarakterli bəzi suallara əsas yaratdı. "Paşinyan, sən hansı mandatdan danışırsan, mandat söhbəti ilə kimin ağzına dil verirsən, bölgədə sülh üçün 10 noyabr və ondan sonrakı sənədlər baza kimi bəs etmir? və sair”. Heç şübhəsiz ki, Paşinyanın sülhməramlılar üçün mandat söhbətinə bizim Prezidentin qəti və birmənalı reaksiyası olacaq...
Antiterror əməliyyatı Azərbaycan ordusunun müharibədən sonra hərbi-taktiki və texniki cəhətdən həqiqətən daha da gücləndiyini təsdiqlədi. Ermənistana hər təxribatın bir antiterror əməliyyatı ilə nəticələnəcəyinin anonsu verildi…
Antiterror əməliyyatı Ermənistanın avqust təxribatlarına sərrast cavab oldu.
Aydın QULİYEV
