“...Hər şeyin dağıdılmadığı ərazilərdə süni məskunlaşdırma siyasəti aparılırdı, bu, Cenevrə konvensiyalarının ən kobud şəkildə pozulmasıdır və hərbi cinayətdir. Özü də işğalın ilk illərində Ermənistanın əvvəlki hakimiyyəti bu faktları gizlədirdisə, indiki hakimiyyət bununla fəxr edir, internetdə və özünün kütləvi informasiya vasitələrində Yaxın Şərqin digər dövlətlərinin erməni millətindən olan vətəndaşlarının buraya gəlməsi, Şuşada və digər şəhərlərdə məskunlaşması barədə videoçarxları nümayişkaranə şəkildə dərc edir, bununla da həm beynəlxalq hüquq normalarına, həm də insani əxlaq normalarına tam etinasızlıq göstərirdi.
Bir də hansı əxlaqdan danışmaq olar ki, indi bütün dünya işğalçıların törətdiyi dağıntıları görür. Bəşər tarixində dünyada müharibələr və dağıntılar çox olub, lakin mənim fikrimcə, XX əsrdə belə barbarlıq, vandalizm və dağıntılar, şəhərlərin və kəndlərin qəsdən məhv edilməsi görünməyib.
İşğaldan azad edilmiş digər ərazilərə gəldikdə isə, məsələn, Kəlbəcər, Laçın rayonlarında həm Ermənistan vətəndaşlarının, həm də əsasən diaspordan olan ermənilərin süni şəkildə məskunlaşdırılması aparılıb...”. Bu fikirləri Prezident İlham Əliyev yanvarın 19-da Türkdilli Dövlətlərin Əməkdaşlıq Şurasının baş katibi Bağdad Amreyevi videoformatda qəbul edərkən bildirib.
Bu iki ziddiyyət ermənilərin ərazilərimizdə qanunsuz məskunlaşma cinayətinə beynəlxalq qiymət verilməsində necə rol oynaya bilər?
“Əgər indiyə qədər beynəlxalq təşkilatlar Ermənistanın cinayətkar əməllərinə göz yummasaydı, obyektiv qiymət versəydi...”
“Novoye vremya” qəzetinin baş redaktoru, siyasi şərhçi Şakir Ağayev bizimlə söhbətində bildirdi ki, Ermənistanın keçmiş və indiki siyasi rəhbərliyi ermənilərin Azərbaycan ərazilərində süni şəkildə qanunsuz məskunlaşdırma siyasətini dünyanın, beynəlxalq təşkilatların gözləri qarşısında həyata keçirib. “Bilirsiniz ki, cənab Prezident bu məsələni dönə-dönə qeyd edib, Ermənistanın keçmiş və indiki rəhbərliyinin bu məsələ ilə bağlı ziddiyyətli mövqe tutduqlarını ifşa edib. Əlbəttə, cənab Prezidentin qeyd etdiyi bütün bu faktlar kifayətdir ki, Ermənistanın 28-30 il müddətində Azərbaycan ərazilərində qanunsuz məskunlaşdırma siyasəti aparması faktına beynəlxalq ictimaiyyət obyektiv qiymət versin. Lakin bilirik ki, hələ də beynəlxalq təşkilatlar bu məsələyə reaksiya vermək istəmirlər. Bilirik ki, müxtəlif xarici ölkələrdən ermənilərin, hətta erməni olmayanların belə qanunsuz olaraq bizim ərazilərimizə köçürülərək burada əsassız olaraq məskunlaşdırılması prosesi Ermənistanın həm keçmiş, həm də indiki rəhbərliyi tərəfindən həyata keçirilib. Ermənistanın keçmiş rəhbərliyi həyata keçirdiyi qanunsuz məskunlaşdırma siyasətini boynuna almasa da, etiraf etməsə də, bunu ATƏT-in Minsk Qrupu da, digər beynəlxalq təşkilatlar da, bizim ərazilərimizə qanunsuz səfərlər edənlər də yaxşı bilirdi. Sadəcə olaraq, onlar buna reaksiya vermək istəmirdilər, bununla da Ermənistan rəhbərliyinin qanunsuz süni məskunlaşdırma siyasətinə göz yumurdular. Buna ona görə göz yumurdular ki, Ermənistanın siyasi rəhbərliyi beynəlxalq səviyyədə cəzalandırılmasın. Çünki bu faktları etiraf etsəydilər, işğalçı Ermənistan və onun həm indiki, həm də keçmiş siyasi rəhbərliyi ağır şəkildə cəzalandırılmalıydı. İkili standartlardan çıxış edən beynəlxalq təşkilatlar Ermənistanın cəzalandırılmasında maraqlı deyildilər. Ona görə münasibət bildirmirdilər. Ermənistanın keçmiş hakimiyyəti də beynəlxalq aləmin susmasından, seyrçi qalmasından istifadə edərək yalandan deyirdilər ki, biz burada ermənilərin məskunlaşdırılmasını aparmırıq. Bu proses indiki hakimiyyətin dövründə də davam etdirildi və bizim ərazilərimizdə qanunsuz olaraq ermənilər məskunlaşdırıldı. Ermənistanın keçmiş rəhbərliyi beynəlxalq təşkilatların susmasından istifadə edərək süni şəkildə qanunsuz məskunlaşdırma siyasətini gizlətmək istəyirdi, indiki hakimiyyət isə cəzasızlıq mühitindən bu cinayəti açıq-aşkar həyata keçirib, əməllərini etiraf edib. Beynəlxalq birlik Ermənistanın bütün qanunsuz əməllərindən xəbərdar idi. Heç kəs Ermənistanın keçmiş rəhbərliyinə sual vermirdi ki, sən nə üçün işğal edib viran qoyduğun Ağdama və Azərbaycanın digər ərazilərinə beynəlxalq təşkilatların nümayəndələrini buraxmırsan? Çünki beynəlxalq təşkilatların nümayəndələrini o ərazilərə buraxsaydılar, təbii ki, onların arasında az sayda da olsa ədalətli mövqe tutanlar tapılacaqdı və Ermənistanın cinayətlərini beynəlxalq aləmdə ifşa edəcəkdi. Biz XXI əsrdə yaşayırıq, Ermənistan rəhbərliyinin gizlədib-gizlətməməsindən, etiraf edib-etməməsindən asılı olmayaraq, dünya ən müxtəlif vasitələrlə Ermənistanın bizim torpaqlarda qanunsuz surətdə məskunlaşdırma siyasəti apardığından xəbərdardır. Bunu gizlətmək mümkün deyildi”.
Ş.Ağayev bildirdi ki, Ermənistanın indiki rəhbərliyinin bu cinayətini etiraf etməsi təsadüfi deyil. O hesab edir ki, Azərbaycan öz torpaqlarını işğaldan azad etdi və bununla da Ermənistanın qanunsuz məskunlaşdırma siyasəti bir daha dünyaya faş edildi: “Ermənistanın keçmiş rəhbərliyi bu faktı ona görə etiraf etmirdi ki, torpaqlarımızı işğalda saxlayırdı və elə bilirdi ki, əməllərini gizlətməklə yaxasını məsuliyyətdən qurtaracaq. İndki rəhbərliyi isə ona görə etiraf etməyə məcbur oldu ki, Azərbaycan öz ərazilərini işğaldan azad etdi və Ermənistanın bizim torpaqlarımızda qanunsuz məskunlaşdırma həyata keçirdiyini faktlarla, videolarla sübut etdi, Ermənistanın indiki rəhbərliyi fakt qarşısında qaldı. Azərbaycan bütün dünyaya sübut etdi ki, Ermənistanın keçmiş və indiki rəhbərliyi bizim ərazilərimizə başqa yerlərdən erməniləri köçürərək burada qanunsuz məskunlaşdırma həyata keçirib, süni şəkildə erməni əhalinin sayını artırıb.
Amma təəssüflər olsun ki, nə Ermənistanın keçmiş rəhbərliyinin inkarçılığına, nə də indiki rəhbərliyinin etirafına, bu cinayəti boynuna alması faktına hələ də beynəlxalq təşkilatlar öz münasibətini bildirməyib. Heç kəs Ermənistan rəhbərliyinə sual verməyib ki, niyə Azərbaycan torpaqlarında qanunsuz məskunlaşdırma siyasəti aparıbsınız, məqsədiniz nə olub və sair? Bu da yenə də beynəlxalq təşkilatların Azərbaycana qarşı ikili standartla yanaşmasından irəli gəlir. Heç bir beynəlxalq təşkilat Ermənistan rəhbərliyindən soruşmur ki, Azərbaycan torpaqlarını niyə viran qoymusan, evləri, abidələri, maddi irsi məhv etmisən? Təbii ki, bütün bunlar Azərbaycan dövlətinin beynəlxalq təşkilatlar qarşısında qaldırdığı məsələlərdir. Biz bu istiqamətdə fəaliyyətimizi davam etdirməliyik. Əlimizdə olan bütün təkzibolunmaz faktları beynəlxalq ictimaiyyətə davamlı təqdim etməliyik, Ermənistanın qanunsuz məskunlaşdırma və digər cinayətlərini sübut etməliyik, nəticədə bu ölkənin cinayətkar keçmiş və indiki rəhbərliyinin beynəlxalq məhkəmələr tərəfindən cəzalandırılmasına nail olmalıyıq. Əlbəttə, əgər indiyə qədər beynəlxalq təşkilatlar Ermənistanın cinayətkar əməllərinə göz yummasaydı, obyektiv qiymət versəydi, biz çoxdan bu ölkənin keçmiş və indiki rəhbərliyinin cəzalandırılmasına nail olardıq”.
İradə SARIYEVA
