İlham Şaban: “Enerji ixracı ilə bağlı Azərbaycanın yüksək texniki imkanları artıq var”
Azərbaycan-İran-Gürcüstan elektrik dəhlizinin yaradılması prioritet məsələlərdən biridir. Bu barədə mətbuata Azərbaycan Energetika Nazirliyindən məlumat verilib.
Məlumatda bununla bağlı bir sıra məqamlara toxunulub: “Azərbaycan-İran-Gürcüstan enerji dəhlizinin həyata keçirilməsi bizim prioritetlərimizdən biridir. Azərbaycan və Gürcüstanın enerji sistemləri arasında elektrik enerjisinin idxalı və ixracının hazırkı texniki imkanları 650 meqavatt, Azərbaycan və İranın enerji sistemləri arasında isə bu 400 meqavatt təşkil edir. Bu imkanları genişləndirmək üçün tədbirlər görülür və Azərbaycan-İran-Gürcüstan enerji dəhlizinin inkişafı üçün danışıqlar aparılır.
Enerji Nazirliyindən o da bildirilib ki, hazırda Rusiyanın Enerji Nazirliyi ilə "Yaşma-Dərbənd" ikinci dövlətlərarası elektrik ötürücü xəttinin inşası üzrə danışıqlar davam edir: “Bu ilin aprel ayında Bakıda keçirilən Azərbaycan, Rusiya və İranın enerji nazirlərinin müavinlərinin üçtərəfli görüşündə "Yaşma-Dərbənd"enerji sistemləri arasında ikinci 330 kilovoltluq elektrik ötürücü xəttinin tikintisi ilə bağlı işlərin görülməsi barədə razılığa gəlinib. Bu razılaşmaya əsasən, iki ölkənin enerji nazirliklərinin nümayəndələrinin iştirakı ilə işçi qrup çərçivəsində müzakirələr aparılır. İşçi qrupun ikinci iclası Moskvada keçiriləcək”.
Məlumat üçün onu da qeyd edək ki, Azərbaycanın enerji sisteminin tutumu 6 min meqavatdan çoxdur.
Azərbaycan, İran və Gürcüstanın enerji sistemlərinin birləşdirilməsi regionda yeni imkanlar yarada bilər. Bu, elektrik enerjisinin mübadiləsi, ixracı üçün daha geniş şərait yarada bilər. Bu baxımsan sözügedən ölkələr arasında enerji dəhlizinin yaradılmasının əhəmiyyətini ekspertlər necə dəyərləndirir?
Məsələyə münasibət bildirən Neft Araşdırmaları Mərkəzinin rəhbəri, enerji məsələləri üzrə ekspert İlham Şabanın sözlərinə görə, enerji dəhlizinin yaradılması ilə bağlı Azərbaycanın timsalında heç bir problem yoxdur: “Azərbaycanla Gürcüstan və Türkiyə arasında enerji dəhlizi var. Nəticə etibari ilə sözügedən imkanlar hesabına Azərbaycan bu il elektrik enerjisi ixracını 2 dəfə artırmağa müvəffəq olub. Məsələ ondadır ki, Azərbaycan daxilində havaların mülayim keçməsi elektrik enerjisinin ixracına şərait yaradır. Çünki bunun sayəsində ölkə daxilində elektrik enerjisinin istehlakı artmır. Bu da, öz növbəsində, enerji ixracına şərait yaradır. Azərbaycan elektrik enerjisi ixracını bir sıra ölkələr üzərindən həyata keçirir. Bunlardan biri İrandır, digəri isə Gürcüstan və Türkiyədir. Türkiyəyə enerji ixracı Naxçıvan üzərindən həyata keçirilir. Eyni zamanda, İmişli rayonundan İranın Parsabad şəhərinə elektrik enerjisi ötürülür. Bir məqamı da qeyd edim ki, Azərbaycan Gürcüstanla olan yüksək gərginlikli enerji xətlərini yeniləyib. Bunun hesabına hətta Gürcüstan üzərindən Türkiyəyə elektrik enerjisi ixrac etmək imkanımız var. Ona görə də, Azərbaycan, İran və Gürcüstan enerji dəhlizi yarada bilər. Bir sözlə, enerji ixracı ilə bağlı Azərbaycanın yüksək texniki imkanları artıq var. Bizim yeganə problemimiz Rusiya ilə sovetdən qalan sistemlə bağlıdır. Yəni iki ölkə arasındakı enerji sistemi yenilənməyib. Bu da yenilənsə, demək olar, bu sahədə elə bir problem qalmayacaq”.
Vidadi ORDAHALLI
