Valyuta ehtiyatlarımızın tərkibində rubl problemi baş qaldırır

Tarix: 19.03.2014 / 09:19
Bölmə: İqtisadiyyat

Valyuta ehtiyatlarının miqdarı artan Azərbaycan son dövrlərdə müxtəlif ölkələrə sərmayə yatırımını genişləndirir. Eyni zamanda, valyuta ehtiyatının tərkibinə müxtəlif pullar daxil edilir. Xatırladaq ki, ölkənin strateji valyuta ehtiyatları 50 milyard dolları ötüb. Bu da təqribən 3 illik mal və xidmətlərin idxalına kifayət edir. Eyni zamanda, strateji valyuta ehtiyatları xarici dövlət borcundan təqribən 9 dəfə çoxdur.
Hazırda valyuta ehtiyatları əsasən dollar və avroda saxlanır. İl yarım əvvəl isə ARDNF Rusiyanın ən böyük banklarından biri olan "Qazprombank"a 3 milyard rubl (təxminən 100 milyon ABŞ dolları) dəyərində qısamüddətli depozit yerləşdirərək, bu valyutada da ilkin investisiyalarına başlayıb. Neft Fondunun Rusiya rublunda ifadə olunan aktivlərə nəzərdə tutduğu uzunmüddətli investisiya strategiyasının ilkin mərhələsi bununla reallaşıb. Bu valyutada ifadə olunan digər maliyyə alətlərinə də müvafiq investisiyaların həyata keçirilməsi istiqamətində addımlar atılıb. Lakin Qərbin Rusiyaya tətbiq etdiyi son sanksiyalar fonunda rubl sürətlə dəyərdən düşür və bu, valyuta ehtiyatlarının tərkibinə də müəyyən təhdid yaradır.
Onu da qeyd edək ki, rublun dollar və avroya nisbətdə öz dəyərini bu qədər itirməsi son 2 ildə müşahidə olunmayıb. 1 avro 51 rubl, 1 dollar 37 rubla qədər bahalaşıb. Bütün bu proseslərə Rusiya Mərkəzi Bankının müdaxiləsi də təsir edə bilməyib. Belə ki, qurum dövriyyəyə 4 milyard dollar buraxsa da, Amerika valyutası ucuzlaşmayıb. Ekspertlər hesab edirlər ki, rublun kəskin ucuzlaşmasına əsas səbəb Krım hadisələrinə görə Qərb dövlətlərinin sanksiyalarıdır. İndi əsas diqqət Rusiya Mərkəzi Bankına yönəlib. Qurum rublun məzənnəsini saxlamaq üçün müdaxilələrini davam etdirməlidir. Bu arada hökumət inflyasiya ilə bağlı proqnozunu açıqlayıb. Rəsmilər inflyasiyanın ən azı ilin ortalarına qədər aşağı düşməyəcəyini hesab edir. Proqnoz isə 5,2-5,3%-dir. Amma müstəqil şərhçilər ən azı 6% inflyasiya gözləyirlər. Sanksiyalar genişləndikcə isə vəziyyətin daha da kəskinləşməsi gözlənir. Bu vəziyyətdə Azərbaycan da rubla görə müəyyən dərəcədə zərərə düşür. Ekspertlərə görə, rublun ucuzlaşması onun digər valyutalara qarşı da ucuzlaşmasına gətirib çıxaracaqsa, bu, Rusiyanın ixracını bir qədər stimullaşdıracaq. Lakin onu da qeyd edək ki, Azərbaycanla Rusiya arasında olan əməliyyatların heç də hamısı rubl üzərindən baş vermir. İstənilən halda, Rusiya ölkəmizin əsas ticarət tərəfdaşı olduğu üçün təsirləri olacaq. Ekspertlərə görə, rublun ucuzlaşması davamlı olarsa, Rusiyadan Azərbaycana göndərilən pullarda da azalma qaçılmazdır. Belə ki, Rusiyada çalışan miqrantlar rus rublu ilə qazanıb, dollara çevirib göndərirlər. O baxımdan göndərilən pulların həcmində azalma baş verə bilər.
Ukrayna böhranının neftin qiymətinə təsirinə gəlincə, iqtisadçı ekspert Kənan Aslanlı bildirir ki, hələlik qiymətlər artır: "Rusiyanın neft ixracında sanksiyalar nəticəsində hər hansı azalma baş versə, bu, neftin qiymətinin bir müddət yüksək həddə qalmasına səbəb olacaq. ABŞ neftin qiymətinə təsir göstərmək istəsə, müttəfiqi olan Səudiyyə Ərəbistanı ilə razılaşmalıdır. Səudiyyə Ərəbistanı ilə Rusiyanın Suriya məsələsinə görə münasibətlərinin soyuqlaşmasını nəzərə alsaq, bu realdır. Həmçinin, rəsmi Vaşinqton neft istehsalçılarını birləşdirən OPEK təşkilatı ilə razılığa gəlməlidir. ABŞ strateji neft ehtiyatlarından daha çox satıb, süni təklif bolluğu yaratmaqla neftin qiymətini aşağı sala bilər. ABŞ-ın neftə yönələn kapitalını azaltmaqla da qiymətə təsir göstərməsi mümkündür. Bu yollarla neftin qiyməti 80 dollara enər".
ABŞ isə Rusiyaya qarşı Qərbdən olan müttəfiqləri ilə sanksiyaları genişləndirməkdə israrlıdır. Xatırladaq ki, prezident Barak Obama Rusiyanın yüksək vəzifəli məmurlarına qarşı sanksiya tətbiq edilməsi haqqında fərman imzalayıb. Hətta məlumdur ki, Ağ Evin rəhbəri Rusiyanın Ukraynaya hərbi təcavüzü səbəbindən Federasiya Şurasının spikeri Valentina Matviyenko və baş nazirin müavini Dmitri Roqozinin adını qara siyahıya salıb. Sanksiyalar Moskvanın Ukraynadakı böhran zamanı atdığı addımlara cavab olaraq tətbiq olunur. Həmin şəxslərin ABŞ-a girişi qadağan edilir, aktivləri və mülkiyyəti isə dondurulur. Sanksiya siyahısında Leonid Slutski, Sergey Qlazyevin də adı var. Barak Obama bu fonda onu da bildirib ki, Krım problemini diplomatik yollarla həll etmək üçün hələ gec deyil. ABŞ prezidenti həll yolu üçün Rusiyanın əsgərlərini Krımdan çıxarmalı olduğunu, əks təqdirdə Rusiya Federasiyasına qarşı əlavə sanksiyalar tətbiq olunacağını bildirərək, gələn həftə Avropaya getməyi planlaşdırdığını açıqlayıb: "Vitse-prezident Co Bayden Polşa, Estoniya, Latviya və Litva kimi NATO üzvü müttəfiqlərlə görüşmək üçün Avropaya gedəcək. Mən də gələn həftə Avropaya gedəcəyəm. Mesajımız dəqiq olacaq: NATO müttəfiqləri olaraq müdafiə mövzusunda ümumi məsuliyyətlərimiz var. Biz də onlara tabe olacağıq".

DİGƏR XƏBƏRLƏR

Tarix: 31.10.2026 / 11:23

Qubadlıda ilk su elektrik stansiyası tikilir...

Tarix: 30.10.2026 / 18:36

Azərbaycan illərdi Transxəzər qaz kəmərindən danışır - Aşqabad indi hərəkətə keçir...

Tarix: 30.10.2026 / 17:04

Azərbaycanda əhali dollarını satır

Tarix: 30.10.2026 / 12:14

Azərbaycanla Gürcüstan arasında yeni sərhəd-keçid məntəqəsi yaradılır...

Tarix: 29.10.2026 / 13:45

"Sahibkar olmayan şəxsin kartına hər gün 5 dəfə pul daxil olması normal deyil" - Mərkəzi Bankın sədri

Tarix: 29.10.2026 / 13:07

“Bank Melli İran” Azərbaycandan gedir? - Mərkəzi Bankdan açıqlama...

Tarix: 29.10.2026 / 11:49

Azərbaycanın strateji valyuta ehtiyatları 89,4 milyard dollara çatdı...

Tarix: 29.10.2026 / 10:43

Mərkəzi Bank illik inflyasiya ilə bağlı proqnozunu açıqladı...

Tarix: 29.10.2026 / 10:04

Mərkəzi Bank uçot dərəcəsini sabit saxladı...

Tarix: 28.10.2026 / 18:30

Tramp "Şimal axını" qaz kəmərini Rusiyadan satın ala bilər...

Tarix: 28.10.2026 / 18:22

İpoteka kreditlərinin verilməsi qaydalarına dəyişiklik edildi

Tarix: 28.10.2026 / 16:15

Ətin qiymətinə görə Ermənistandan da geridəyik - hesabatı kim yayıb?

VİDEO

Tarix: 17.10.2026 / 17:10

Aydın Quliyev Mətbuat Şurasında seçkilərə qatılmamasının səbəblərini qurultayda açdı... - VİDEO

Tarix: 27.11.2025 / 11:10

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

Tarix: 12.11.2025 / 11:05

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

Tarix: 29.10.2026 / 17:35

Məhkəmə hakimlərinin yeni "Etik Qaydaları"nda bir vacib məqam unuduldu...

Tarix: 29.10.2026 / 17:05

Ramiz Mehdiyevin təltiflərdən məhrum edilməsinin hüquqi mexanizmləri var...

Tarix: 22.10.2026 / 19:54

Orta Dəhliz Avropa ilə Asiya arasında ən təhlükəsiz marşrut seçildi...

Turizm regionlarımızın inkişaf mənbələrindən birinə çevrilir...