"İstehlakçı zinət əşyası alarkən satıcıdan malın sertifikatını, haradan alınması barədə və qiyməti haqqında sənədi tələb etməlidir"
Maliyyə Nazirliyinin Qiymətli Metallara və Qiymətli Daşlara Nəzarət Dövlət Xidməti Azərbaycanda qiymətli metallardan və qiymətli daşlardan olan zərgərlik və digər məişət məmulatlarının istehsalçıları və satışı ilə məşğul olanlara müraciət edib. Nazirlikdən verilən məlumata görə, "Qiymətli metallar və qiymətli daşlar haqqında" Qanunun 10.3-cü bəndinə əsasən, sahibkarlıq fəaliyyəti subyektləri tərəfindən istehsal edilmiş, habelə ölkə ərazisində satışa çıxarılan qiymətli metallardan və qiymətli daşlardan olan zərgərlik və digər məişət məmulatları dövlət əyar damğası ilə damğalanmalıdır.
Müraciətdə Azərbaycanda istehsal edilmiş və xaricdən satış məqsədilə gətirilmiş zərgərlik və digər məişət məmulatlarının analizi, ekspertizası, əyarlanması və damğalanmasını təmin etmək məqsədilə həmin məmulatların Maliyyə Nazirliyinin Qiymətli Metallara və Qiymətli Daşlara Nəzarət Dövlət Xidmətinə təqdim edilməsi xahiş olunur.
Qeyd edək ki, Prezident İlham Əliyevin 2016-cı il 20 aprel tarixli Fərmanı ilə "Lisenziya və icazələr haqqında" Qanun təsdiq edilib. Həmin qanunun 3 nömrəli əlavəsində "Sahibkarlıq fəaliyyətinə verilən icazələrin siyahısının 70-ci bəndinə əsasən, qiymətli metallardan hazırlanmış məhsulların, o cümlədən zərgərlik və digər məişət məmulatlarının dövlət əyar damğası icazələr növünə aid edilib.
Nazirlikdən bildirilib ki, əks halda, "Qiymətli metallar və qiymətli daşlar haqqinda" Azərbaycan Respublikası Qanununun 20.3-cü bəndinə əsasən, dövlət əyar damğalarını saxtalaşdırmağa, üzərində dövlət əyar damğası olmayan və ya saxta əyar damğası həkk edilmiş zərgərlik və digər məişət məmulatlarının satışına görə İnzibati Xətalar və Cinayət Məcəllələri ilə müəyyən edilmiş qaydada məsuliyyət yaranır.
O da məlumdur ki, qızıl alarkən alıcılar çox vaxt malın üzərindəki əyara və sertifikatına baxır. Lakin bu heç də həmişə qızılın təmiz olduğuna zəmanət vermir. Saxta qızılların satışı ilə bağlı hallar isə, xüsusilə qızıl əldə, lombardda və ya bazarda satıldığından, daha da artır.
Sözügedən məsələni dəyərləndirən Azad İstehlakçılar Birliyinin sədri Eyyub Hüseynovun sözlərinə görə, bu sahədə ciddi problemlər var: "Mövcud qanunvericiliyə görə, ölkənin əmtəə bazarında olan qızıllar Dövlət Əyar Palatası tərəfindən damğalanmalıdır. Satışda olan qızılların üzərində Dövlət Əyar Palatasının nişanı olmalıdır. Amma araşdırmalar, apardığımız monitorinqlərin nəticəsi göstərir ki, 60 faizdən çox qızıl heç də DƏP tərəfindən damğalanmayıb, üzərində Palatanın nişanı yoxdur. Bu da onu sübut edir ki, ölkədə çoxlu miqdarda saxta qızıl var. Bunun nəticəsində istehlakçıların kütləvi aldanması baş verir. Dəfələrlə bu məsələni araşdırmaq üçün zərgərləri toplamışam, lakin bununla bağlı heç bir effektli nəticə əldə etməmişik. Zərgərlərin hamısı bir-birini tanıyır. Ölkədə istehlakçıları ciddi aldadırlar. Təəssüf ki, qızıllar geri qaytarılmayan mallar siyahısındadır. Vətəndaş qızılı aldısa, qaytara bilməz. Ona görə də alıcıların aldanmamaq üçün qızıl almazdan önncə onu mütəxəssisə göstərib yoxlatdırması məsləhətdir. Həmçinin, istehlakçı zinət əşyası alarkən satıcıdan malın sertifikatını, haradan alınması barədə və qiyməti haqqında sənədi tələb etməlidir".
Vidadi ORDAHALLI