Bankların xaricdən vəsait cəlbinin iflasa uğramasının tək səbəbi...

Tarix: 17.05.2016 / 01:53
Bölmə: İqtisadiyyat

Ruslan Atakişiyev: "Öhdəlik xarici valyutada olduğuna görə risq dərəcəsi artıb"

"Ona görə də kommersiya bankları bu məsələdə daha ehtiyatlı davranmağa başlayıb"

Azərbaycan bankları maliyyə ehtiyaclarını qarşılamaq üçün, yerli mənbələrlə yanaşı, müxtəlif xarici maliyyə institutlarından da vəsait cəlb edir. Ümumiyyətlə, xaricdən kredit cəlbi banklarımızın əsas maliyyə mənbələrindən biri hesab edilir.
Lakin o da faktdır ki, xaricdən kredit cəlbi banklara heç də ucuz başa gəlmir və üstəlik, banklar bunu adətən vasitəçilərin köməyi ilə edir. Nəticədə cəlb olunan vəsait daha baha başa gəlir və bu da özünü sonda əhaliyə verilən kreditlərin faizlərinin yüksək olmasında göstərir. Onu da qeyd edək ki, müəyyən xarici maliyyə institutları Azərbaycanda bank sektoruna daxil olmağa çalışır. Xarici investorların özlərinin də marağı var ki, kommersiya banklarının borclanması Mərkəzi Bankdan yox, birbaşa onlardan olsun. Ancaq müşahidələr göstərir ki, son bir ildə xarici mənbələrdən bank sektoruna cəlb olunan vəsaitlər azalmaqdadır. Ötən ilin yanvarından - birinci devalvasiya öncəsi dövrdən indiyədək Azərbaycanın bank sektorunun xarici aktivləri 1.9 milyard dollar (47.5 faiz) artaraq 4 milyard dollardan 5.9 milyard dollara yüksəlib. Əvəzində bankların xarici öhdəlikləri 1.4 milyard dollar (22.3 faiz) azalaraq 6.3 milyard dollardan 4.9 milyard dollara enib. Digər tərəfdən, birinci devalvasiyadan əvvəl banklarımızın xarici öhdəlikləri xarici aktivlərindən 2.5 milyard dollar çox idi. İndi isə, əksinə, aktivlər öhdəliklərdən 1.3 milyard dollar çoxdur. Xarici öhdəliklərin sürətlə azalmasının isə 2 mümkün səbəbi ola bilər. Birincisi, banklar mümkün qədər əvvəlki dövrdə götürdüyü xarici borc yükünü azaltmağa çalışır. İkincisi, kredit reytinqinin pisləşməsi, real sektorun kreditlərə tələbatının kəskin azalması bakların xarici borclanma imkanlarını məhdudlaşdırıb.
Bütün hallarda, ekspertlər bunun səbəbini nə ilə əlaqələndirir? Sözügedən məsələ ilə bağlı fikirlərini "Bakı-Xəbər"lə bölüşən İqtisadi Resursların Öyrənilməsi Mərkəzinin sədri Ruslan Atakişiyev bunu bir sıra amillərlə əlaqələndirdi: "Məsələ ondadır ki, xarici borclanmalar əsasən xarici valyuta əsasında həyata keçirilir. Ancaq manatın məzənnəsindəki məlum devalvasiyadan sonra bu öhdəliklərin qarşılanmasında problemlər yaranıb. Çünki öhdəlik xarici valyutada olduğuna görə risq dərəcəsi artıb. Ona görə də son dövrlər kommersiya bankları bu məsələdə daha ehtiyatlı davranmağa başlayıb. Mümkün qədər çalışırlar ki, xarici mənbədən daha az vəsait cəlb etsinlər. Digər tərəfdən, devalvasiyadan əvvəl götürülən kreditlərin qaytarılmasında yaranan problemlər buna öz təsirini göstərib. Milli valyutanın xarici valyuta qarşısında dəyər itirməsi səbəbindən, kreditə tələbat da azalıb. Bundan başqa, dollar kreditlərinə qoyulan məhdudiyyətin də buna təsiri var. Həmçinin, məlum proseslər üzündən banklardan kredit götürənlərin də sayı xeyli azalıb. Bütün bunlar, nəticə etibarilə, bu və ya digər dərəcədə xarici mənbələrdən banklara vəsait cəlb edilməsini azaldır".
Vidadi ORDAHALLI

DİGƏR XƏBƏRLƏR

Tarix: 23.10.2026 / 16:05

Azərbaycanda islam maliyyəçiliyi nə deməkdir?..

Tarix: 23.10.2026 / 10:37

Sosial ödənişlərin artırılması üçün altıncı sosial islahat paketi hazırlanır...

Tarix: 23.10.2026 / 09:57

Gələn il şəhər və rayonlara dotasiya ayrılmayacaq - xərclərini öz gəlirləri hesabına ödəyəcəklər...

Tarix: 23.10.2026 / 09:26

Gələn ilin büdcəsi layihəsi Milli Məclisdə - gəlirlər və xərclər açıqlandı...

Tarix: 22.10.2026 / 19:54

Orta Dəhliz Avropa ilə Asiya arasında ən təhlükəsiz marşrut seçildi...

Tarix: 22.10.2026 / 19:30

Azərbaycanda şirin su ilə bağlı vəziyyət pisləşir - ümid Xəzərə qalıb…

Tarix: 22.10.2026 / 10:36

Sabahdan vint, bolt və qaykaların ixrac tarifi 20 DƏFƏ ARTIRILIR...

Tarix: 21.10.2026 / 17:06

Azərbaycan daha bir rekord vurdu - "tranzitlərin rekordu"...

Tarix: 21.10.2026 / 16:50

Neft Fondumuzun çox valyuta qazanmasına mane olan tək səbəb var...

Tarix: 21.10.2026 / 13:35

Azərbaycanda yeni bank yaradıla bilər - Aİ-dən TƏKLİF...

Tarix: 21.10.2026 / 10:23

Avropalı investorların Qarabağ, Şərqi Zəngəzur və Naxçıvana marağı artır - Aİ hesabatı

Tarix: 20.10.2026 / 22:07

Taxıl bazarında kəskin təzad: kəndlilər buğda əkinindən imtina edir...

VİDEO

Tarix: 17.10.2026 / 17:10

Aydın Quliyev Mətbuat Şurasında seçkilərə qatılmamasının səbəblərini qurultayda açdı... - VİDEO

Tarix: 27.11.2025 / 11:10

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

Tarix: 12.11.2025 / 11:05

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

Tarix: 22.10.2026 / 19:54

Orta Dəhliz Avropa ilə Asiya arasında ən təhlükəsiz marşrut seçildi...

Tarix: 22.10.2026 / 19:30

Azərbaycanda şirin su ilə bağlı vəziyyət pisləşir - ümid Xəzərə qalıb…

Tarix: 22.10.2026 / 16:56

15 temmuz “FETÖ darbesində” bircə nəfər siyasətçi-deputatın adı çıxmadı...

Milli kimliyə bağlı gənclər uğurlu gələcəyin əsas təminatçılarıdır...