Sığorta şirkətləri ilə qiymətləndiricilərin mübahisəsi böyüyür

Tarix: 08.04.2014 / 03:19
Bölmə: İqtisadiyyat

Ölkədə qiymətləndiricilərin fəaliyyəti ilə bağlı müəyyən problemlərin mövcudluğu heç kimə sirr deyil. Bu xüsusda yaranmış vəziyyətdən müəyyən maliyyə qurumları, məsələn banklar öz xeyrinə çox məharətlə istifadə edir. Məsələn, banklar adi ipoteka kreditləşməsində girov kimi qoyulan mənzilin ən yaxşı halda real dəyərinin yarısı qədər vəsait ayırmağa razılıq verirlər.
O da məlumdur ki, ölkə vətəndaşları nadir hallarda onlara lazım olan qədər ipoteka krediti götürə bilir. Alqı-satqı predmeti olan və ya girov qoyulan mənzillər bazar qiymətinə nisbətən həddən artıq aşağı qiymətləndirilir. Bu isə son nəticədə vətəndaşa istədiyindən az kredit ayrılması və ilkin ödəniş tələbinin 40-50%-ə çatması ilə nəticələnir. Belə qiymətləndirmə fəaliyyətindən təkcə sadə vətəndaşlar yox, bir sıra qurumlar da əziyyət çəkir. Bu sırada ilk olaraq sığorta şirkətlərinin adını çəkmək olar. "Meqa sığorta" şirkətinin iddiaların tənzimlənməsi şöbəsinin müdiri Samid Mirzəyev də bunu təsdiq edir və bildirir ki, sığorta mübahisələrinin əsas səbəbi ödənişlərin gec tənzimlənməsi və qiymətləndirmə ilə bağlıdır. Öz növbəsində, ödənişlərin gec tənzimlənməsinə əsas səbəb polisin qəza ilə bağlı arayışları gecikdirməsidir.
Məsələ bundadır ki, Azərbaycanda fəaliyyət göstərən müstəqil sığorta ekspertlərinin bir hissəsi formal fəaliyyət göstərir və daha çox vasitəçiliklə məşğuldur. S.Mirzəyev açıqlamasında qiymətləndirici şirkətlərin formal xarakterli fəaliyyət göstərdiyini bildirib: "Məsələn, qiymətləndirici şirkət avtomobili avtoservisə aparıb sığorta şirkətindən 200 manat alırsa, bunun 150 manatını avtoservisə verirlər. Adı da oldu qiymətləndirmə. Halbuki, digər halda sığorta şirkəti bunu pulsuz da həyata keçirə bilir". Onun sözlərinə görə, qiymətləndirici şirkətlər xidmət göstərməkdən çox vasitəçi kimi çıxış edir: "Tutaq ki, sığorta şirkəti avtoservisə 10 maşın düzəltdirirsə, 5-nin qiymətində güzəşt olunur. Amma qiymətləndirmə şirkəti 10 avtomobili qiymətləndirmək üçün 1500 manat pul istəyir. Bu isə sığorta şirkətinə sərf etmir. Halbuki, bu vəsaiti ödəmədən hətta güzəştli qiymətlə avtomobili düzəltdirmək mümkündür". Mütəxəssis bildirib ki, qiymətləndirici şirkətlər öz fəaliyyətlərini təkmilləşdirməlidir: "Qiymətlərin dəyişməsi bazara təsir eləyən amillərdəndir. Ona görə də, qiymətləndirici şirkətlər sadəcə olaraq hadisə yerinə gedib avtomobilin şəklini çəkməklə kifayətlənməməli, daha ciddi fəaliyət göstərməlidirlər".
Xatırladaq ki, ölkəmizdə 1998-ci ildən etibarən "Qiymətləndirmə fəaliyyəti haqqında" Qanun qüvvədədir. Bu Qanuna əsasən, ölkədə qiymətləndirmə işini yalnız müstəqil qiymətləndirici təşkilatlar aparmalıdır. Burada məqsəd əhalinin əmlakının qiymətləndirilməsinin düzgün, heç bir bankın marağını müdafiə etmədən aparılmasıdır. Lakin qeyd olunduğu kimi, bu sahədə bəzən pozuntular aşkarlanır. Digər tərəfdən, "Qiymətləndirmə fəaliyyəti haqqında" Qanun artıq müasir dövrün tələblərinə cavab vermir. Rusiyada bu qanun Azərbaycandan 8 ay sonra qəbul edilib. Buna baxmayaraq, qonşu ölkədə bu qanuna 14 dəfə əsaslı dəyişikliklər edilib. Azərbaycanda isə bu qanunun qəbulundan 15 il keçir. Bu müddət ərzində tələb və təkliflərin dəyişilməsinə baxmayaraq, qanunda heç bir dəyişiklik edilməyib. Hələ ötən ildən belə məlumatlar gəzir ki, Milli Məclisdə "Qiymətləndirmə fəaliyyəti haqqında" Qanuna dəyişiklik ediləcək. Lakin indiyə qədər parlament bu istiqamətdə heç bir addım atmayıb. Hazırda əksər ekspertlər bu qənaətdədir ki, qiymətləndirmə sahəsində mövcud problemlər qanunvericilikdə olan boşluqlarla bağlıdır. Hesab olunur ki, Azərbaycanda qiymətləndirmə fəaliyyətinin qanunvericilik bazası lazımi səviyyədə təkmilləşdirildikdə, bu sahədə problemlər aradan qalxacaq. Lakin bunun üçün parlament tərəfindən zəruri addımlar atılmalı, qanunvericilik aktında dəyişikliklər olunmalıdır. Onu da bildirək ki, Azərbaycanda əmlakın qiymətləndirilməsi üçün Standartlaşdırma, Metrologiya və Patent üzrə Dövlət Komitəsi müvafiq standart qəbul etsə də, onun tətbiqi məcburi xarakter daşımır. Ekspertlər hesab edir ki, Standartlaşdırma, Metrologiya və Patent üzrə Dövlət Komitəsinin müvafiq standartının məcburi xarakter daşıması da olduqca vacibdir.

DİGƏR XƏBƏRLƏR

Tarix: 10.07.2026 / 20:55

Rusiyada dərin yanacaq qıtlığının Azərbaycana təsirləri gündəmdə...

Tarix: 10.07.2026 / 17:50

Əli Əsədovun rəhbərliyi ilə İqtisadi Şuranın iclası keçirildi - FOTO

Tarix: 10.07.2026 / 15:52

Beyləqan şəhərində fermerlər üçün aqrar sığorta ilə bağlı maarifləndirici təlim keçirilib

Tarix: 10.07.2026 / 14:47

Rusiya alimindən Ermənistan iqtisadiyyatı barədə inanılmaz rəylər - böhran olmayacaq...

Tarix: 10.07.2026 / 13:56

Azərbaycanın xarici dövlət borcu azaldı - 4 milyard 616,8 milyon...

Tarix: 10.07.2026 / 11:58

Rusiya Azərbaycan üzərindən Ermənistana propan və gübrə göndərəcək...

Tarix: 10.07.2026 / 09:17

Azərbaycan və Rusiya Samur çayının bölüşdürülməsini müzakirə edib

Tarix: 09.07.2026 / 19:05

Azərbaycana diri heyvan idxal edən iri şirkətlər əsas məlumatları "gizli" saxlayır...

Tarix: 09.07.2026 / 17:56

Britaniya “Zəngəzur” tankerini sanksiya siyahısından çıxardı

Tarix: 08.07.2026 / 15:30

"Avropa Yaşıl Enerji Dəhlizi" layihəsi icra mərhələsinə keçdi

Tarix: 08.07.2026 / 10:53

Beyləqanda şəkər çuğunduru fiaskosu...

Tarix: 07.07.2026 / 20:28

Sahibkarlara böyük şans açılır - üstəlik “qapı-qapı gəzməyə” son veriləcək...

VİDEO

Tarix: 27.11.2025 / 11:10

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

Tarix: 12.11.2025 / 11:05

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

Tarix: 21.06.2025 / 08:15

Dünyada xaos böyüyür, Azərbaycana təhlükə də artır... - VİDEO

Tarix: 09.07.2026 / 21:52

İrandan Trampa “İrəvan mesajı” - sülh olmasa, TRIPP marşrutuna dözmərik...

Tarix: 09.07.2026 / 19:38

Vətəndaşın məmurlarla birbaşa ünsiyyətində sıfır hədd - rəqəmsallaşma dövrünün hədəfi...

Tarix: 09.07.2026 / 18:51

Çin və ABŞ-ın mübarizə apardığı Gürcüstan limanında Azərbaycan həlledici söz sahibinə çevrilir...

Diasporumuza Rusiyada problemlər yaradılandan sonra Avropa, Amerika istiqamətində fəallıq başladı...