Benzinin bahalaşmasına baxışlar birmənalı olmadı

Tarix: 07.04.2014 / 10:57
Bölmə: İqtisadiyyat

Son günlərin ən çox müzakirə mövzusuna çevrilən məsələlərindən biri də Aİ-95 markalı benzinin qiymətində olan artımdır. Bu barədə danışmazdan öncə xatırladaq ki, artıq ölkədə "Premium Avro-95" markalı benzin satışa çıxarılıb. Yeni növ benzinin 1 litr üçün qiyməti 93 qəpikdir. Qeyd edək ki, Aİ-95 markalı avtomobil benzininin satış qiyməti 80 qəpik idi. Lakin həmin benzinlə yeni benzinin ciddi keyfiyyət fərqi var.
Aİ-95 marka benzin qarışıqlar vasitəsilə, yəni süni yolla hazırlanırdı. Çünki Azərbaycanda benzin istehsal edən zavodlar texnoloji baxımdan bunu hazırlamaq gücündə deyil. Lakin "Premium Avro-95" markalı benzin tamam fərqli keyfiyyət malikdir və bu səbəbdən də baha satılır. O, Avropada istehsal olunur.
Daha bir vacib nüansı da qeyd etmək lazım gəlir ki, ölkəyə idxal olunan benzin Tarif Şurasının tənzimlədiyi malların və xidmətlərin siyahısına daxil deyil. Bu səbəbdən "Premium Avro-95" markalı benzinin qiyməti sərbəst olaraq müəyyən olunur. İqtisadiyyat və Sənaye Nazirliyinin mətbuat katibi Abbas Əliyev bildirir ki, Tarif Şurası yalnız ölkə daxilində istehsal olunan yanacağın qiymətlərini tənzimləyir: "Hazırda Aİ-92 və Aİ-95 markalı avtomobil benzininin pərakəndə satış qiyməti 1 litr üçün müvafiq olaraq 70 və 80 qəpikdir. Bu yanacaqların qiymətində hər hansı dəyişiklik gözlənilmir". Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabinetinin 31 mart 2014-cü il tarixli qərarına əsasən, idxal olunan Avro-5 ekoloji normalarının tələblərinə uyğun oktan ədədi 95 və daha yüksək olan avtomobil benzinləri dövlət tərəfindən tənzimlənən malların siyahısına aid edilməyib. Bununla belə, yüksək avrostandartlara cavab verən avtomobil benzininin daha aşağı qiymətlərlə ölkəyə idxalına şəraitin yaradılması məqsədilə Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabinetinin 7 fevral 2014-cü il tarixli qərarları ilə idxal olunan 95 və 98 oktanlı avtomobil benzinləri üçün gömrük rüsumları 15 faizdən sıfıra, aksiz dərəcələri isə bir ton üçün 250 ABŞ dollarından müvafiq olaraq 100 və 150 ABŞ dollarına endirilib.
hökumət bildirir ki, bütün bunlar yüksək avro standartlara cavab verən avtomobil benzininin, yəni "Premium Avro-95" və "Super Avro-98"in nisbətən aşağı qiymətlərlə ölkəyə idxalına və sərbəst qiymətlərlə satışına imkan verir. Bu isə ölkədə avtomobil benzininə artan tələbatın tam ödənilməsi və daxili bazarın yüksək ekoloji normalara cavab verən yanacaq məhsulları ilə təminatına şərait yaradır.
Lakin yuxarıda səslənən rəqəmlərdən göründüyü kimi, idxal edilən benzinin qiyməti yerli istesala nisbətən daha yüksəkdir. Belə vəziyyətin isə iqtisadiyyata təsiri ilə bağlı fikirlər haçalanır. Məsələn, İqtisadi və Sosial İnkişaf Mərkəzinin (İSİM) sədri Vüqar Bayramov qeyd edir ki, yanacağın bahalaşması artıq maşın bazarında öz sözünü deyir: "Mühərrik həcmi yüksək olan bahalı maşınlara tələbat kəskin azalacaq. Bu faktor birmənalı şəkildə hazırda da müşahidə olunur. "Avro-4" standartlarının tətbiqi və yanacağın qiymətindəki artım insanların daha səmərəli, mühərrik həcmi kiçik olan avtomobillərə yönəlməsinə səbəb olub. Bu hal artıq müşahidə olunur və bazarlarda daha çox az yanacaq sərfiyyatlı maşınlara tələb göstərilir. Təbii ki, bu da yavaş-yavaş sözügedən qənaətli avtomobillərin qiymətində özünü göstərir". Vüqar Bayramov bildirir ki, Aİ-95 markalı benzinin qiyməti bazar qiymətlərinə uyğunlaşdırılır və bu səbəbdən qiymətində dəyişiklik müşahidə olunur.
Neft Araşdırmaları Mərkəzinin rəhbəri İlham Şaban "Azadlıq" radiosuna açıqlamasında benzinin qiymət artımının səbəblərini belə şərh edir: "Bunun obyektiv səbəbləri var və qiymət artımı gözlənilən idi. Hələ iki ay əvvəl Dövlət Neft Şirkəti Azərbaycan hökuməti qarşında məsələ qaldırmışdı ki, yüksək oktanlı (Aİ-95) benzinin istehsalını dayandırır. Azərbaycanda iki neftayırma zavodu olsa da, yalnız birində - Heydər Əliyev adına zavodda benzin istehsal olunur. Bu zavoddakı texnoloji xətlər yüksək oktanlı avtomobil benzini istehsal etməyə imkan vermir. Orda istehsal olunan Aİ-95 əslində Aİ-92 markalı benzinə aşqarlar qatılmaqla əldə olunurdu. Bu, oktan dərəcəsi müəyyən müddət üçün artırılmış benzin idi. Yəni bu, Avropada gördüyümüz Aİ-95 deyildi. Neft şirkəti daxili bazarın tələbatını ödəmək üçün bütün imkanlarını Aİ-92-nin istehsalına yönəldib. Bu baxımdan martın 31-də Nazirlər Kabineti qərara alıb ki, Aİ-95 və Aİ-98 benzinlərinin qiymətini dövlət tənzimlənməsin. Beləliklə də həmin markalı benzinlərin qiymətləri sərbəstləşdirilib. İndi onların qiyməti 91 qəpiyə də düşə bilər, 95 qəpik də ola bilər. İndi 93 qəpiyə satılan benzin Rumıniyadan gətirilir. Rusiyadan da, Türkmənistandan da, daha başqa yerlərdən də gətirilə bilər. Bu baxımdan qiymətlər daim dəyişəcək. Xaricdən yanacağı gətirənlər Azərbaycan bazarına nə təklif edəcəksə, qiymət də elə olacaq".
Tahir TAĞIYEV

DİGƏR XƏBƏRLƏR

Tarix: 31.10.2026 / 11:23

Qubadlıda ilk su elektrik stansiyası tikilir...

Tarix: 30.10.2026 / 18:36

Azərbaycan illərdi Transxəzər qaz kəmərindən danışır - Aşqabad indi hərəkətə keçir...

Tarix: 30.10.2026 / 17:04

Azərbaycanda əhali dollarını satır

Tarix: 30.10.2026 / 12:14

Azərbaycanla Gürcüstan arasında yeni sərhəd-keçid məntəqəsi yaradılır...

Tarix: 29.10.2026 / 13:45

"Sahibkar olmayan şəxsin kartına hər gün 5 dəfə pul daxil olması normal deyil" - Mərkəzi Bankın sədri

Tarix: 29.10.2026 / 13:07

“Bank Melli İran” Azərbaycandan gedir? - Mərkəzi Bankdan açıqlama...

Tarix: 29.10.2026 / 11:49

Azərbaycanın strateji valyuta ehtiyatları 89,4 milyard dollara çatdı...

Tarix: 29.10.2026 / 10:43

Mərkəzi Bank illik inflyasiya ilə bağlı proqnozunu açıqladı...

Tarix: 29.10.2026 / 10:04

Mərkəzi Bank uçot dərəcəsini sabit saxladı...

Tarix: 28.10.2026 / 18:30

Tramp "Şimal axını" qaz kəmərini Rusiyadan satın ala bilər...

Tarix: 28.10.2026 / 18:22

İpoteka kreditlərinin verilməsi qaydalarına dəyişiklik edildi

Tarix: 28.10.2026 / 16:15

Ətin qiymətinə görə Ermənistandan da geridəyik - hesabatı kim yayıb?

VİDEO

Tarix: 17.10.2026 / 17:10

Aydın Quliyev Mətbuat Şurasında seçkilərə qatılmamasının səbəblərini qurultayda açdı... - VİDEO

Tarix: 27.11.2025 / 11:10

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

Tarix: 12.11.2025 / 11:05

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

Tarix: 29.10.2026 / 17:35

Məhkəmə hakimlərinin yeni "Etik Qaydaları"nda bir vacib məqam unuduldu...

Tarix: 29.10.2026 / 17:05

Ramiz Mehdiyevin təltiflərdən məhrum edilməsinin hüquqi mexanizmləri var...

Tarix: 22.10.2026 / 19:54

Orta Dəhliz Avropa ilə Asiya arasında ən təhlükəsiz marşrut seçildi...

Turizm regionlarımızın inkişaf mənbələrindən birinə çevrilir...