Əjdər Ağayev: "Bu dövr artıq keçib gedib"
Dini Qurumlarla İş üzrə Dövlət Komitəsi orta məktəblərdə dini tədrisin əleyhinədir. Komitənin sədr müavini Gündüz İsmayılov mətbuata açıqlamasında bunu bir sıra arqumentlərlə əsaslandırıb.
Onun sözlərinə görə, Azərbaycanda qanunvericiliyə əsasən, dövlət təhsil sistemi dindən ayrıdır, bu baxımdan orta məktəblərdə dinin tədrisindən söhbət gedə bilməz: "Amma dinşünaslıq, dini-idraki, dini-fəlsəfi fənlər, müqəddəs kitabların əsasları ilə tanışlıq dövlət təhsil müəssisələrinin tədris proqramına daxil edilə bilər. Azərbaycanda dini durumun, o cümlədən dindarlaşma prosesinin təhlili və dünyəvi ölkələrin təcrübəsi təsdiqləyir ki, böyüməkdə olan gənc nəslə dini biliklərin verilməsi olduqca vacibdir. Bunun üçün ən münasib məkan təhsil müəssisələridir".
G.İsmayılov hesab edir ki, gənclərə dini biliklər doğru yerdə və doğru insanlar tərəfindən verilməsə, bu boşluğu başqaları - radikal, məzhəbçi dini qruplar doldurmağa çalışacaqlar: "Buna görə də təhsil müəssisələrində gənclərə bütün dinlər, xüsusilə islam dini, onun mahiyyəti barədə ətraflı məlumat verilməsi çox önəmlidir. Bu məlumatların şagirdlərə neçənci sinifdə, hansı formada və ya hansı fənn daxilində çatdırılması isə daha çox pedaqoji məsələdir. Dinlər barədə dərsliklərdə olan məlumatların isə genişləndirilməsinə ehtiyac duyulur. Hazırda Dini Qurumlarla İş üzrə Dövlət Komitəsi bu sahədə öz hüquq və səlahiyyətləri daxilində aidiyyəti qurumlarla əməkdaşlıq edir".
Qeyd edək ki, orta məktəblərdə din dərsinin ayrıca fənn kimi tədris olunması ilə bağlı müxtəlif təkliflər səslənir. Ancaq reallıq ondan ibarətdir ki, bunun ayrıca fənn kimi tədris olunmasına ehtiyac yoxdur.
Maraqlıdır, bəs təhsil ekspertlərinin məsələyə münasibəti necədir?
Sözügedən məsələni dəyərləndirən Təhsil Şurasının sədri Əjdər Ağayev də məktəblərdə dinin tədrisinin əleyhinə olduğunu bildirdi: "Yüz il əvvəl Azərbaycan məktəblərində şəriət fənn kimi tədris olunurdu. Ancaq indiki dövrdə inkişaf etmiş elə bir ölkə yoxdur ki, həmin ölkə məktəblərində din xüsusi fənn kimi tədris olunsun. Vaxtilə orta məktəblərdə şəriət dərsi keçirilirdi. İbtidai sinifdən başlayaraq, yuxarı siniflərə kimi bu tədris olunurdu. Sözügedən fənn cədvəldə birinci dərs olaraq tədris edilirdi. Dərsləri də dini bilgilər üzrə savadı olan şəxslər keçirdi. Yaxud da ana dilini tədris edən müəllimlər dindən də dərs deyirdi. Ancaq bu dövr artıq keçib gedib. Onsuz da orta məktəblərdə ibtidai sinif dərsliklərində dini-mənəvi dəyərlər, islamın əsasları, peyğəmbərin həyatı və s. mövzular var. Bunlar uşaqlara keçilir, öyrədilir. Ancaq, təbii ki, əlavə fənn kimi yox. Ümumiyyətlə, mən hazırkı vəziyyəti nəzərə alaraq ölkənin ümumtəhsil məktəblərində dini dərslərin keçirilməsi tərəfdarı deyiləm. Ona görə ki, orta məktəblərdə fənlərin hansı şəkildə tədris olunması göz qabağındadır. Belə bir mühitdə müqəddəs fənnin tədrisini həyata keçirmək gözlənilən nəticəni verməyəcək. O üzdən, bununla bağlı sərgilənən mövqeyi dəstəkləyirəm".
Vidadi ORDAHALLI