Qida rasionumuzda əsas yerlərdən birini tutan ət məhsullarının keyfiyyətli və sağlam olması arzuediləndir. Amma çox təəssüf ki, heyvan kəsimləri əsasən baytarlıq-sanitariya və sanitariya-gigiyena normalarına cavab verməyən ərazilərdə, küçələrdə, yol kənarlarında baş verdiyindən, vətəndaşlarda ciddi narahatlıqların yaranmasına səbəb olur.
Satış məqsədilə qanunsuz heyvan kəsimi fəaliyyətlərinin hələ də davam etməsi məyusluq doğurmaya bilmir. Pandemiyanın gur vaxtında heyvan kəsiminin qanunsuz olaraq bu şəkildə həyata keçirilməsi əlaqədar qurumların da diqqətindən yayınmayıb.
AQTA-dan mətbuata verilən məlumata görə, son vaxtlar aparılan monitorinqlərin nəticələri göstərir ki, görülən işlərə baxmayaraq, baytarlıq-sanitariya və sanitariya-gigiyena normalarına cavab verməyən ərazilərdə, küçələrdə, yol kənarlarında satış məqsədilə qanunsuz heyvan kəsimi fəaliyyətləri davam edir. Bəzi ərazilərdə isə bu cür qanunsuz halların genişləndiyi müəyyənləşdirilib.
AQTA-dan bildirilib ki, dünyada yayılmış koronavirus (COVID-19) pandemiyası dövründə, o cümlədən, havaların mövsümi istiləşməsi ilə əlaqədar kütləvi zoonoz xəstəliklərin yayılması risqi mövcuddur. Belə bir şəraitdə baytarlıq-sanitariya və sanitariya-gigiyena normalarına cavab verməyən yerlərdə heyvanların baytarlıq nəzarətindən keçirilmədən kəsilməsi təhlükəli vəziyyətin yaranmasına səbəb ola bilər. Bununla əlaqədar olaraq, agentlik tərəfindən aparılan monitorinqlər zamanı yerlərdə qanunsuz heyvan kəsimi fəaliyyətləri ilə bağlı aşkar olunmuş faktlar üzrə məlumatlar toplanıb və müvafiq tədbirlərin görülməsi üçün yerli icra hakimiyyəti orqanlarına göndərilib.
Gördüyünüz kimi, qanunsuz heyvan kəsimi problemi yenə aktualdır və AQTA da bu barədə apardığı monitorinqlərin, müşahidələrin nəticələrini açıqlayıb.
Bakı şəhərində mərkəzi yerlərdə də bu problemin mövcudluğu diqqətdən qaçmır. Halbuki, tədbir görmək, satış məqsədilə heyvan kəsimi ilə məşğul olan şəxsləri yerlə təmin etmək birbaşa icra hakimiyyəti orqanlarının işidir, amma icra hakimiyyətləri bu məsələyə əhəmiyyət vermək istəmirlər.
Qeyd edək ki, müşahidə edilən məsələ “Heyvan kəsimi fəaliyyətinin tənzimlənməsi haqqında” Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 11 iyun 2018-ci il tarixli, 199 nömrəli Sərəncamına ziddir.
Bu kimi halların qarşının alınmasi üçün yerli icra hakimiyyəti orqanlari niyə tədbir görmürlər?
“...öz vəzifələrini yerinə yetirsinlər”
“Altay” Sosial-İqtisadi Araşdırmalar Mərkəzinin sədri, tanınmış mütəxəssis Elçin Bayramlı “Bakı-Xəbər”ə şərhində qeyd etdi ki, hər bir qurum öz üzərinə düşən vəzifəni yerinə yetirməlidir. O, hesab edir ki, problemin mövcudluğunda AQTA-nın da üzərinə məsuliyyət düşür. E.Bayramlının sözlərinə görə, AQTA bütün bunları qaydasına salmalıdır: “AQTA yenə ənənəvi ampluasına qayıdıb. Sanki bunların fəaliyyəti qəssablarla mübarizə aparmaqdan ibarətdir. Halbuki, qida sektorunda ən zəif təhlükə budur. Ölkə bazarları saxta, təhlükəli qida məhsulları ilə doludur. Onlarla məşğul ola bilmirlər, düşüblər qəssabların üstünə. Məqsəd, əlbəttə, sadə sahibkarları, qəssabları sıradan çıxarmaq, ət monopoliyasını yaratmaqdır. Məhz buna görə artıq sosial şəbəkələrdə insanlar bu agentliyi Qəssablarla Mübarizə Agentliyi adlandırırlar.
Bizim insanlar axmaq deyil, onlar gözlərinin qabağında kəsilmiş sağlam heyvanın ətini tanıdığı adamdan təzə halda almağa üstünlük verirlər, mağazalarda isə ətin hansı heyvana məxsus olduğu, nə vaxt kəsildiyi məlum deyil. Qəssablarla mübarizə aparmaqdansa, onların sanitariya qaydalarına riayət etmələrini təmin etmək lazımdır. Doğrudur, bu qaydalara riayət etməyənlər də var, onlardan bu tələb edilməlidir. Amma əksər qəssabxananın normal şəraiti var, kəndlərdən sağlam heyvanları gətirib kəsirlər, təmiz şəraitdə satırlar. İndi AQTA istəyir ki, bunlar sıradan çıxsın, on minlərlə insan işsiz qalsın, əvəzində bir neçə iri ət kəsimi fabrikləri yaradılsın ki, bəzi əmilər xeyli gəlir əldə etsinlər?
Yaxşı olar ki, AQTA gedib mağazaları bürümüş saxta yağlarla, GMO məhsullarla, vaxtı keçmiş və yenidən müddəti artırılmış qida məhsulları, tərkibində çox təhlükəli və zərərli maddələr olan ərzaq məmulatları ilə məşğul olsun. Bu sahədə konkret qida terroru həyata keçirilir. Getsin o terrorun qarşısını alsın. Özü də təkcə “yiyəsiz”, sadə insanlarla, kiçik sahibkarlarla mübarizə aparmasın, o, iri sahibkarlara, müəssisələrə də bir baxsın görsün nə işlə məşğul olurlar”.
E.Bayramlının sözlərinə görə, qurum təmsilçiləri fakt istəyirlərsə, sosial şəbəkələrə baxsınlar, hər gün onlarla belə fakt orada istehlakçılar tərəfindən dəlil-sübutla, videokadrlarla əyani nümayiş etdirilir. “Dövlətin filan qədər pulu qəssablarla mübarizə üçün ayrılmır, ayrılır ki, qida terrorunun qarşısı alınsın. Zəhmət olmasa, öz vəzifələrini yerinə yetirsinlər. Əlbəttə, onlar, sadəcə, nəzarət etməlidirlər ki, sanitar qaydalara riayət edilsin. Amma AQTA-nın məqsədi başqadır. Baytarlıq idarəsinin əməkdaşları pul alıb yalandan möhür vururlar. Halbuki, heyvanın sağlamlığı yoxlanmalıdır və bundan zəhərlənmə olanda həmin möhrür vuran məsul şəxs həbs edilməlidir. GEM isə sanitar-gigiyenik qaydalara nəzarət etməli, pulu alıb arayış paylamaqdansa, qəssablara tələb qoymalıdır ki, bu normalara riayət etsinlər” - deyə E.Bayramlı vurğuladı.
İradə SARIYEVA
