ÜAK-ın ləğvi qərarı Moskva-Bakı münasibətlərinə təsir göstərməyəcək? - maraqlı fikir...
Ümumrusiya Azərbaycanlıları Konqresinin (ÜAK) qeydiyyatının ləğv edilməsi Rusiya ilə Azərbaycan arasında müttəfiqlik münasibətlərinə mühüm təsir göstərməməlidir. Bunu "Trend"ə beynəlxalq məsələlər üzrə ekspert Yevgeni Mixaylov deyib.
Onun sözlərinə görə, təşkilatın bağlanması siyasi deyil, hüquqi müstəvidə dayanan bir məsələ olub: "Ona görə hesab etmək olar ki, heç bir maneə olmadan diasporun maraqlarını müdafiə edən digər təşkilat yaradıla bilər".
Azərbaycandakı rus icmasının nümayəndələri də Ümumrusiya Azərbaycanlıları Konqresinin (ÜAK) qeydiyyatının ləğvi barədə qərarın verilməsindən narazıdır. Bunu isə agentliyə Prezident yanında Dövlət İdarəçilik Akademiyasının Dövlət quruculuğu və hüquq kafedrasının müdiri, hüquq üzrə fəlsəfə doktoru, dosent Fəxrəddin Nağıyev deyib.
O bildirib ki, ÜAK sıralarında minlərlə azərbaycanlını birləşdirir: "ÜAK çox böyük, kifayət qədər ciddi mütəşəkkil təşkilatdır. Rusiyanın hökumət orqanları belə mütəşəkkil təşkilatla əməkdaşlıq etməkdə maraqlı olmalıdır. Konqresin qurultaylarından birində Rusiya Prezidenti Vladimir Putin çıxış edərək ÜAK-ın Rusiya cəmiyyəti üçün çox böyük qurum olduğunu deyib. Bu cür bəyanatlardan sonra məhkəmənin belə qərar qəbul etməsi Rusiya tərəfinin mövqeyindəki qeyri-sabitlikdən xəbər verir. Böyük dövlət üçün siyasətdə qeyri-sabitlik isə heç də xoşagələn deyil".
F.Nağıyev hesab edir ki, Azərbaycan dövləti ölkəmizdə rus qurumlarının fəaliyyətinin qadağan olunması məsələsini gündəmə çıxarmayacaq. Çünki Azərbaycan dövləti kifayət qədər balanslaşdırılmış, düşünülmüş siyasət aparır.
"Rusiyadakı soydaşlarımızın birləşmə azadlığı hüququ məhdudlaşdırılmış oldu"
Azərbaycanı sevməyən qüvvələrin təhriki ilə Rusiya Ali Məhkəməsinin Ümumrusiya Azərbaycanlıları Konqresinin (ÜAK) qeydiyyatını ləğv etməsi Rusiyada yaşayan soydaşlarımızın birləşmə azadlığı hüququnu da məhdudlaşdırmış oldu. Ombudsman Aparatının rəhbəri Aydın Səfixanlı bu fikirdədir.
Azərbaycanla Rusiya arasında 25 ildir diplomatik münasibətlər qurulduğunu və yüksələn xətt üzrə inkişaf etdiyini deyən A.Səfixanlı qeyd edib ki, iki ölkə arasında 200-dən artıq müqavilə və saziş imzalanıb: "Eyni zamanda qeyd etmək istərdim ki, Rusiya ilə Azərbaycan arasında müxtəlif sahələr üzrə əməkdaşlıq proqramları qəbul edilib və uğurla icra olunub. Bakıda hər iki ölkə prezidentinin himayəsi altında 2011-ci ildən etibarən mütəmadi olaraq hər il "Bakı Beynəlxalq Humanitar Forumu"nun keçirilməsi bu əməkdaşlıq əlaqələrinin artıq ikitərəfli çərçivədən çıxaraq beynəlxalq müstəviyə keçməsinin göstəricisidir".
Ölkəmizdə 150 mindən artıq rusun yaşadığını deyən A.Səfixanlı bildirib ki, Cənubi Qafqazda öz etnik identikliyini, mədəniyyətini, dilini və dinini qoruyub saxlamış ən böyük rus diasporu Azərbaycanda fəaliyyət göstərir. Onun sözlərinə görə, Azərbaycanda digər xalqlar kimi rusların da ölkənin sosial-iqtisadi, siyasi və mədəni həyatına tam şəkildə inteqrasiya edə bilməsi üçün hər cür şərait yaradılıb: "Rusiya İnformasiya-Mədəniyyət Mərkəzi fəaliyyət göstərir, rus icması iki xalq arasında real birləşdirici halqadır.
Lakin təəssüflə qeyd etmək istərdim ki, iki ölkə arasında yüksək səviyyədə əməkdaşlığın mövcud olduğu bir şəraitdə Azərbaycanı sevməyən qüvvələrin təhriki ilə Rusiyanın Ali Məhkəməsi tərəfindən Ümumrusiya Azərbaycan Konqresinin ləğvi barədə qərarın qəbul olunması bu əməkdaşlığa kölgə salmaqla bərabər, Rusiyada yaşayan soydaşlarımızın birləşmə azadlığı hüququnu da məhdudlaşdırmış oldu. İnanıram ki, Rusiya tərəfi Azərbaycan-Rusiya əlaqələrinin müasir vəziyyətini qiymətləndirərək yaradılmış strateji tərəfdaşlıq səviyyəsinin inkişafına mənfi təsir göstərə biləcək bu qərarın dəyişdirilməsinə çalışacaq".
ÜAK-ı ləğv edən əslində erməni lobbisidir...
Rusiyada fəaliyyət göstərən Ümumrusiya Azərbaycanlıları Konqresinin (ÜAK) qeydiyyatının ləğvi erməni lobbisinin imkanları hesabına həyata keçirilib. Bunu isə Milli Məclisin deputatı Rövşən Rzayev deyib.
Rusiyada Azərbaycanın əleyhinə işləyən bəzi qüvvələrin olduğunu deyən R.Rzayev ÜAK-ın ləğvini də ermənilərin təxribatı sayıb: "Rusiya ATƏT Minsk Qrupunun həmsədr ölkələrindən biridir. Ermənistan belə məsələləri ortaya atmaqla Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin həlli prosesini arxa plana salmağa çalışır".
Rusiya ilə Azərbaycanın müttəfiq ölkə olduğunu xatırladan deputat hesab edir ki, iki ölkə arasında münasibətlər çox müsbət istiqamətdə inkişaf edir. Azərbaycan və Rusiya hazırda da münasibətlərin yüksələn xətt üzrə inkişaf etməsində maraqlıdır.
Qeyd edək ki, mayın 15-də Rusiya Ədliyyə Nazirliyinin təqdimatına əsasən Rusiya Ali Məhkəməsi ÜAK-ın qeydiyyatını ləğv edib.
"Bu hüquqi yox, siyasi qərardır"
"ÜAK-ın qeydiyyatının ləğv edilməsi Rusiyanın Azərbaycana münasibətinin sonuncu göstəricilərindən biridir. Azərbaycan nə qədər Rusiya ilə yaxın qonşuluq münasibətlər qurmaq istəsə də, belə münasibətlər qursa da, Rusiyada müəyyən qüvvələr Azərbaycanın maraqlarını tanımaq istəmir, Azərbaycana qarşı ən sərt addımlar atmaqdan belə çəkinmir". Bunu APA-ya açıqlamasında mayın 15-də Rusiya Ədliyyə Nazirliyinin təqdimatına əsasən Rusiya Ali Məhkəməsi tərəfindən ÜAK-ın qeydiyyatının ləğv edilməsinə münasibət bildirən millət vəkili, Böyük Quruluş Partiyasının (BQP) sədri Fazil Mustafa deyib.
F.Mustafa bildirib ki, bu qüvvələr, ümumiyyətlə, Azərbaycanın maraqlarına xidmət edən hər hansı qurumun Rusiyada fəaliyyət göstərməsini istəmir: "ÜAK-ı birbaşa Kremldən idarə olunan, Kremlin istəyini həyata keçirən bir qurum kimi görmək istəyirlər. Təbii ki, ÜAK onsuz da həmişə Rusiyada mövcud hakimiyyəti dəstəkləyib, Kremlə konflikt yaradacaq hər hansı addım atmayıb. Amma belə görünür ki, onlar daha çox özlərinə bağlı, birbaşa Azərbaycan qarşı danışa biləcək qurum istəyirlər. Yəni baxışlarda ziddiyyət var. Belə bir addımı atmaqla birbaşa Azərbaycan dövlətinə qarşı münasibətlərini ortaya qoyublar. Bu münasibətlər də hər halda yaxşı istiqamətdə inkişaf etməyəcək. Azərbaycan hakimiyyəti Rusiya tərəfinə narazı olduğunu çatdırır, Azərbaycan ictimaiyyəti ÜAK-ın qeydiyyatının ləğvinə kifayət qədər həssas yanaşır. Ola bilsin ki, yaxın zamanlarda bu narazılıq ifadəsi Rusiyanın müəyyən dərəcədə yenidən düşünməsinə səbəb ola bilər və onlar bu mövqedən geri çəkilə bilərlər".
Millət vəkili ÜAK-ın qeydiyyatının ləğvinin hüquqi yox, siyasi addım olduğunu vurğulayıb: "Bu qərar siyasi qərar olmasaydı, Rusiyada yaşayan bir etnik toplumu təmsil edən təşkilatın bu dərəcədə incidilməsinə yol verilməzdi. Çünki hər bir qüvvə, ölkədəki etnik komponentlə müəyyən dərəcədə danışıq, davranış üslubu var. Həmin etnik toplumu incidəcək addımı atmaq heç bir halda hakimiyyətin xeyrinə deyil. Milyondan artıq azərbaycanlının yaşadığı bir yerdə hakimiyyətin bu addımı atması ən azı özünə xeyirli deyil. Belə bir siyasi qərarı həyata keçirmək əslində dar düşüncənin məhsuludur".
Politoloq Qabil Hüseynli isə APA-ya açıqlamasında bildirib ki, belə bir addım atılması ermənipərəst mövqedən irəli gəlir, Rusiyada anti-Azərbaycan dairələr və erməni lobbisi Rusiya və Azərbaycan arasında münasibətləri gərginləşdirməyə çalışır: "Son bir neçə aydır ki, Rusiya ermənilərə xoş gələn ərməğanlar edir. Rusiya-Ermənistan silahlı qruplaşmasının yaradılması və erməninin komandir təyin edilməsi, Ermənistana "İsgəndər" raketləri də daxil olmaqla, pulsuz böyük miqdarda müasir silah və sursat verilməsi bu sıradadır. Üstəlik, sanki Ermənistana diqtə edilir ki, danışıqlar prosesindən geri çəkil. Danışıqlar prosesi bu gün demək olar ki, durğunluq dövrünü keçirir. Bu azmış kimi, Ermənistan müharibə ritorikasını daha da artırıb, Azərbaycanı təhdid və şantajedici bəyanatlarla hövsələdən çıxarmağa çalışırlar. Hazırda cəbhə bölgəsində vəziyyət gərgindir, Azərbaycanın yaşayış məntəqələri atəşə tutulur. Amma ordumuz da onlara layiqli cavab verir. Yəni Ermənistan təxribatlarla Azərbaycan iri miqyaslı müharibəyə cəlb etməyə çalışır. Rusiyadan təminat alınmasa idi, Ermənistanın bunu etməyə qətiyyən cəsarəti çatmazdı".
Q.Hüseynli hesab edir ki, ÜAK sıradan çıxarılmaqla Rusiyada vaxtilə sabiq baş nazir müavini Abbas Abbasovla bir olan, sonradan ondan ayrılan Söyün Sadıqovun "AzərRoss" təşkilatını canlandırmağa və onu işə salmağa çalışacaqlar.
Leonid Qusev ÜAK-ın ləğvinə necə baxır?
"Rusiya və Azərbaycan bir çox istiqamətlərdə əməkdaşlığı davam etdirəcək"
Ümumrusiya Azərbaycanlıları Konqresinin (ÜAK) qeydiyyatının ləğv edilməsi Rusiya ilə Azərbaycan arasında münasibətlərə zərər vurmayacaq. Bunu "Trend"ə Rusiya XİN Moskva Dövlət Beynəlxalq Münasibətlər İnstitutunun Beynəlxalq Tədqiqatlar İnstitutu Analitika mərkəzinin böyük elmi işçisi, tarix elmləri namizədi Leonid Qusev deyib.
Onun sözlərinə görə, ölkələr iqtisadiyyat, siyasət və mədəniyyətin müxtəlif istiqamətləri üzrə əməkdaşlıq edir.
Ekspert qeyd edib ki, tərəflər bu sahələrdə əməkdaşlığı davam etdirəcək: "Fikrimcə, razılığa gəlmək və təşkilatın fəaliyyətini davam etdirmək olar. Bu məsələ ali səviyyədə həll olunmalıdır".
Xəbər xidməti