Latviyanın yeni daxili işlər naziri bu yaxınlarda "miqrantlar mənə nifrət edəcək" deyərək, Avropa İttifaqından kənar ölkələrdən gələnlər üçün yeni məhdudiyyətlər anons edib. Ölkədə onunla eyni fikirdə olan mühafizəkar siyasətçilər az deyil; onlar miqrasiyanı yerli xalq üçün ciddi təhlükə sayırlar. Rəsmi rəqəmlərə görə, ötən il Latviya miqrasiya xidməti xaricilərə 15 mindən çox ilkin yaşayış icazəsi verib. Bir il əvvəl də göstərici eyni olub. 2023-cü ildə isə ukraynalı qaçqınların axını səbəbindən bu rəqəm rekord həddə çataraq 27 mini ötüb.
Avropa İttifaqına daxil olmayan ölkələrdən gələn xarici işçilərin sayı son iki ildə 20 faiz artıb. Keçən il ən çox iş icazəsi Özbəkistan, Hindistan, Belarus və Tacikistan vətəndaşlarına verilib. Onlar əsasən yük daşımaları, tikinti və restoran biznesində çalışırlar. Ekspertlər miqrantların Latviyanı seçməsini xalis iqtisadi səbəblərlə izah edirlər. Xaricilərin inteqrasiyası ilə məşğul olan "Make Room" fondunun rəhbəri Miks Tselminış vəziyyəti belə şərh edir: "Latviyada həyat səviyyəsi kifayət qədər yüksəkdir. Eyni zamanda, kirayə və gündəlik xərclər Avropanın digər ölkələri ilə müqayisədə xeyli ucuzdur. Təhsil haqları da münasibdir. Doğrudur, burada Almaniyadakı qədər xarici tələbə yoxdur, amma Almaniyada tələbələrin universitetdən xaric edilməsi prosesi də xeyli sərtdir". Amma Latviyanın siyasi elitasında miqrasiya dalğasına qarşı narazılıq artmaqdadır. Hazırda həm ölkə hökumətində, həm də Riqa şəhər dumasında təmsil olunan sağ-mühafizəkar "Milli Birlik" partiyası Avropa İttifaqından kənar ölkələrdən gələn miqrasiyanı dayandırmağı əsas hədəf seçib.
Yeni daxili işlər naziri, məhz bu partiyanın nümayəndəsi olan Yanis Dombrava vəzifəsinə başlayarkən sosial şəbəkədə sərt bəyanat yayıb: "Rusiya, immiqrantlar, mütəşəkkil cinayətkarlıq və iqtisadi qruplaşmalar mənə nifrət edəcək". Dombrava miqrasiyanı ölkə üçün ciddi təhlükə hesab edir. Onun sözlərinə görə, bu, Rusiyanın mümkün hərbi təcavüzündən sonra ikinci ən böyük təhdiddir: "Biz dünyanın digər regionlarından gələn insanların addım-addım bizi əvəz etməsinə özümüz şərait yaradırıq". "Milli Birlik" rəsmiləri ölkəyə kütləvi şəkildə rusdilli miqrantların və yerli mədəniyyətə "yad" hesab etdikləri din daşıyıcılarının gəlməsindən narahatdır. Onlar xarici tələbə qəbulunu sərtləşdirməyi təklif edir və qonşu Litvanı nümunə göstərirlər. Onların fikrincə, Litva özünə mədəni baxımdan daha yaxın olan ölkələrdən işçi cəlb edir. Sözügedən partiyanın deputatı Yurqis Klotinış bildirib: "Məncə, biz Şərqi Asiyaya, məsələn, Filippinə yönəlməliyik. Əgər mütləq kənardan işçi gətirməliyiksə, qoy bu, İslamın və rus dilinin hakim olduğu ölkələr olmasın". O əlavə edib ki, filippinlilər ingilis dilini də mükəmməl bilirlər.
Miqrantların inteqrasiyası ilə məşğul olan təşkilatlar isə problemi başqa tərəfdən görürlər. Onlar bəzi təhsil müəssisələrinin və şirkətlərin sırf qazanc naminə miqrasiya qanunlarını pozduğunu etiraf edirlər. Amma ekspertlərin fikrincə, siyasətçilər sistemi islah etmək əvəzinə, polis reydləri keçirərək birbaşa miqrantların özü ilə mübarizə aparırlar. Miks Tselminış qeyd edir: "Əgər kimsə burada təhsilini uğurla başa vurubsa, peşə sahibidirsə, o, Latviyada qala bilər – xəstəxanada işləyər, öz biznesini qurar. İşəgötürənlərimizin kənardan yeni işçi axtarmaqdansa, artıq Latviyada bir neçə il keçirib dili öyrənən xariciləri işə götürməsi və inteqrasiya etməsi daha doğru olardı".
Samirə SƏFƏROVA
