Ermənistanın baş naziri Nikol Paşinyan növbəti dəfə Azərbaycanın işğal altındakı ərazilərinə gəlib və burada generallarla müşavirə keçirib. Erməni KİV-nin verdiyi məlumata görə, “Qarabağ müdafiə ordusunun” qərargahında keçirilən müşavirə zamanı Ermənistanın qondarma rejimlə “hərbi əməkdaşlığının dərinləşdirilməsi” planları müzakirə olunub.
Bu formal ifadə, əslində Ermənistanın Qarabağa yeni silahlar və ola bilsin, əlavə hərbi qüvvələr yerləşdirməsi mənasını verir. Habelə bildirilir ki, “rəqibə qarşı çəkindirici mexanizmlərin daha da təkmilləşdirilməsi” müzakirə olunub.
Müşavirədə Qarabağdakı işğalçı qüvvələrin yüksək rütbəli komandirləri, habelə Ermənistanın müdafiə naziri David Tonoyan iştirak edib. Bildirilir ki, Tonoyan Paşinyandan əvvəl Qarabağa gəlib və döyüş mövqelərinə baş çəkib, hərbçilərlə görüşüb.
Düşmən ölkənin hərbi-siyasi rəhbərliyinin Qarabağa səfərlərinin son vaxtlar intensiv xarakter alması Ermənistanın təhrikedici addımları, Azərbaycan xalqının heysiyyətinə toxunan hərəkətləri davam etdirdiyini göstərir. Digər tərəfdən, Rusiya iyul ayının ortalarından başlayaraq Ermənistanın silahlandırılması yönündə Bakıda ciddi narahatlıq və etiraz doğuran addımlar atır. İstisna deyil ki, Rusiyanın Ermənistana daşıdığı yeni silahların və hərbi texnikanın bir qismi ləngimədən Qarabağda yerləşdirilir və Paşinyanın indiki səfəri həm də bununla əlaqəlidir.
Digər maraqlı məqam isə Paşinyanın işğal altındakı ərazilərə hava nəqliyyatından istifadə edərək gəlməsi və Xankəndi aeroportunda qarşılanmasıdır. Erməni KİV-nin məlumatına görə, separatçı rejimin başçısı Arayik Arutyunyan 29 avqust saat 14.36-da Xankəndi hava limanında Ermənistanın Baş naziri Nikol Paşinyanı qarşılayıb.
Biz Xankəndi aeroportuna uçuşları qadağan etmişik. Bununla bağlı Azərbaycanın beynəlxalq qurumlar qarşısında qaldırdığı tələblər var. Belə olan təqdirdə, Paşinyan həmin aeroportun imkanlarından necə istifadə edir? Bütün bu azğınlıqları o, Rusiyanın loyal mövqeyi və Ermənistana verdiyi dəstək çərçivəsində edə bilərmi?
Azərbaycan Kommunist Partiyasının sədri, sabiq millət vəkili Rauf Qurbanov “Bakı-Xəbər”ə açıqlamasında bildirdi ki, Paşinyan hakimiyyəti bütün hallarda beynəlxalq normativ hüquqi aktları pozur:“Sanki insanda belə bir təsəvvür yaranır ki, bu şəxs dünyada baş verən hadisələrdən xəbərsizdir və onun üçün heç bir diplomatik etiket qaydası mövcud deyil. Bir qədər kobud anlamda demək istəyirəm ki, özünü "dəlisov", ərköyün uşaq kimi aparan bu şəxs siyasətə təsadüfən, küçədən gəlib. Siyasi arenada onun bu cür düşünülməmiş hərəkətləri heç də rəhbərlik etdiyi dövlətə siyasi dividend gətirmir. Əksinə, onun beynəlxalq imicinə xələl vurur və mövcud Ermənistan-Azərbaycan Dağlıq Qarabağ probleminin çözülməsini əngəlləyir. Hesab etmirəm ki, Paşinyanın Xankəndi hava limanından istifadə etməsi beynəlxalq ələmdə Azərbaycana təsir kimi qiymətləndirilə bilər. Çünki Azərbaycanın icazəsi olmadan onun hava sərhədlərindən istifadə etmək beynəlxalq konvensiyaların pozulması anlamına gəlir. Məlum Tovuz hadisələrində Ermənstanın Azərbaycanı hərbi təxribata çəkmək cəhdlərinin qarşısı Silahli Qüvvələrimiz tərəfindən qətiyyətlə alındı. Ermənistan tərəfi bu təxribatı yaratmaqla KTMT üzvü olan dövlətləri, xüsusilə də Rusiya Fedarasiyasını münaqişəyə cəlb edərək, Qərbin tapşırıqlarını yerinə yetirmək istəyirdi. Artıq heç kimə sirr deyil ki, N.Paşinyan məhz Qərbin, konkret desək Sorosun dəstəyi ilə hakimiyyətə gəlib. Onun Qərbin müvafiq istitutları qarşısında müəyyən öhdəlikləri var. Bu öhdəliklərində, ən başlıcısı, Ermənstanı tədricən Rusiyanın təsir dairəsindən uzaqlaşdırmaq, Dağlıq Qarabağ probleminin sülh yolu ilə həllinə əngəl yaratmaqdır. Digər tərəfdən, Paşinyanın üzərinə götürdüyü öhtəliklərdən biri də Rusiya-Türküyə, Azərbaycan-Rusiya münasibətlərində gərginlik yaratmaqdan ibarətdir. Ermənistan KTMT çərçivəsində Rusiyanın müttəfiqidir. Rusiyadan Ermənistana verilən dəstək də bu iki ölkə arasında mövcud olan hərbi müttəfiqlik prinsiplərindən irəli gəlir və o baxımdan da anlaşılandır. Lakin burada təəssüf doğuran məsələ odur ki, Rusiya Minsk Qrupunun həmsədrlərindən biridir və münaqişənin beynəlxalq hüquq normaları çərçivəsində həlli baxımından hər iki tərəf qarşısında məsuliyyət daşıyır. Bu mənada, Rusiyanın tərəflərdən birini həddən artıq silahlandırmaq səyləri qəbuledilməzdir. Bununla yanaşı nəzərə alsaq ki, Azərbaycanın da regionda ən yaxın müttəfiqi NATO hərbi blokunun üzvü olan Türküyə dövlətidir, bütün bunları dərindən analiz edərək o qənaətə gəlmək olar ki, Ermənistandan üçüncü dünya müharibəsinin alovlandırılması üçün vasitə kimi istifadə olunur.
Rusiya-Azərbaycan münasibətlərinə gəlincə isə onu qeyd edə bilərəm ki, hər iki dövlət başçısı səviyyəsində ölkələrimiz arasında dostluq, iqtisadi və mədəni əlaqələr çox yüksək səviyyədədir. Məhz bu münasibətlərin nəticəsidir ki, məlum Tovuz hadisələrində Rusiya və KTMT üzvü olan dövlətlər neytral mövqe nümayiş etdirdilər və Ermənistanın bu təxribat xarakterli hərəkətlərini pislədilər. Digər tərəfdən, Moskva Azərbaycanı Avrasiya İqtisadi İttifaqında görmək istəyir. Ona görə ki, Azərbaycan Avropanı və Asiyanı birləşdirən məlum nəqliyyat-kommunikasiya yollarının üzərində yerləşir. Azərbaycanın bu geosiyasi mövqeyi təkcə Rusiyanın yox, ümumilikdə bütün dünya dövlətlərinin maraq dairəsindədir. Bununla yanaşı, Rusiya Azərbaycanın həm də KTMT-də təmsil olunmasında maraqlıdır. Amma nə qədər ki, Ermənistan- Azərbaycan Dalğlıq Qarabağ münaqişəsi həllini tapmayıb, hesab edirəm ki, bu mövzuda müzakirələr yersiz olar”.
İstənilən halda, Paşinyanın bu addımları beynəlxalq qanunları hesaba almamaq və münaqişənin həllinə əngəl yaratmaqdan başqa nəsə deyil. Rusiya və digər həmsədr ölkələr mütləq mənada buna kəskin etiraz etməlidir.
Məhəmmədəli QƏRİBLİ
