Əkrəm Həsənov: “Milli valyutada faiz dərəcəsi yüksək və tam şəkildə sığortalandığı üçün, əmanətçilər milli valyuta ilə əmanət yerləşdirməyə üstünlük verirlər”
Açıqlanan statistik rəqəmlərə əsasən, əhalinin banklardakı əmanətləri 16,8% artıb. Mərkəzi Bankın yaydığı məlumatda qeyd olunur ki, oktyabrın 1-nə əhalinin banklardakı əmanətlərinin milli valyuta ekvivalentində məbləği əvvəlki ilin eyni dövrü ilə müqayisədə 16,8 faiz artaraq 8199,1 milyon manat təşkil edib.
Məlumat üçün bildirək ki, əmanətlərin 62,6 faizi xarici, 37,4 faizi isə milli valyutada qoyulub. Milli valyutada olan əmanətlər ötən ilin müvafiq dövrünə nisbətən 1,5 dəfə, xarici valyutada əmanətlər isə 1,8 faiz artıb. Ekspertlərin fikrincə, ötən ilin anoloji dövrü ilə müqayisədə bank əmanətlərinin həcminin artması gözlənilən idi.
Bank sahəsi üzrə ekspert Əkrəm Həsənov “Bakı-Xəbər”ə açıqlamasında qeyd etdi ki, bank əmanətlərinin həcmində artım qeydə alınır. Onun sözlərinə görə, 2017-ci ilin fevral ayından başlayaraq manatın məzənnəsi stabil olaraq qalır: “Nəzərə almaq lazımdır ki, milli valyutada faiz dərəcəsi yüksəkdir və tam şəkildə sığortalanır. Bu səbəbdən də insanlar milli valyuta ilə əmanət yerləşdirməyə üstünlük verirlər. Məlumdur ki, 2016-cı il 4 mart tarixindən etibarən əmanətlər tam şəkildə sığortalanır. Ötən dövr ərzində tam sığortalanma sistemi özünü etibarlı göstərdi. Bu səbəbdən də banka yerləşdirilən əmanətlərin həcmi artdı. Ancaq təəssüf ki, əmanətçilər banka yerləşdirdikləri depoziti uzunmüddətli deyil, 3-6 aylıq qoyur. Banklara qısamüddətli yerləşdirilən əmanətlərin həcmində artım qeydə alınır. O da məlumdur ki, 2019-cu ilin mart ayının 4-dən etibarən əmanətlərin sığortalanması ləğv olunacaq. Həmin tarixdən etibarən hansısa bank müflisləşsə, orada olan əmanətlər artıq tam sığortalı olmayacaq. Yalnız banka yerləşdirilən əmanətin 30 min manat hissəsi sığortalanacaq. Müddət uzadılmazsa, bank sisteminə yerləşdirilən əmanətlərin həcmi azalar”.
Ekspertin sözlərinə görə, banklar əmanətlərin sığortalanması müddətinin uzadılması üçün aidiyyəti qurumlara müraciət ediblər. Banklar hazırda gözləmə rejimindədirlər: “Müddət uzadılarsa, banklara yerləşdirilən əmanətlərin həcmi daha da artar. Yox, banklara müsbət cavab verilməzsə, o zaman həm banklara yerləşdirilən əmanətlərin həcmi azalar, həm də əmanətçilər banklara yerləşdirdikləri vəsaiti geri çəkərlər”.
Günel CƏLİLOVA