Fikrət Yusifov: “Məsələ ondadır ki, dövlət qeyri-neft sektorunun inkişafı ilə bağlı mümkün olan bütün addımları atır”
Azərbaycanın qeyri-neft ixracı artmaqda davam edir. Belə ki, 2018-ci ilin yanvar-sentyabr ayları ərzində Azərbaycanın ixracı 14,3 milyard dollar təşkil edib. Bu müddətdə ölkənin qeyri-neft sektoru üzrə ixrac 1 milyard 207 milyon dollar olub. 2017-ci ilin müvafiq dövrü ilə müqayisədə 2018-ci ilin yanvar-sentyabr ayları ərzində qeyri-neft sektoru üzrə ixrac 138 milyon ABŞ dolları və ya 13 faiz artıb.
Bu ilin 9 ayında bir sıra qeyri-neft məhsullarının ixracı əvvəlki ilin müvafiq dövrü ilə müqayisədə dəfələrlə artıb. 2018-ci ilin yanvar-sentyabr ayları ərzində ixrac edilən qeyri-neft sektoruna aid malların siyahısında pomidor liderliyini qoruyaraq 145 milyon dollar həcmində olub.
İqtisadi İslahatların Təhlili və Kommunikasiya Mərkəzindən verilən məlumata görə, mərkəzin “İxrac İcmalı”nın 2018-ci ilin oktyabr sayında göstərilir ki, bu siyahıda qızıl (93 milyon ABŞ dolları) ikinci və xüsusi kütləsi 0,94-dən az olan ilkin formalı polietilen (68 milyon ABŞ dolları) üçüncü olub.
Ümumiyyətlə, 2018-ci ilin yanvar-sentyabr ayları ərzində meyvə-tərəvəz ixracı 342,5 milyon, plastmas və onlardan hazırlanan məmulatların ixracı 95,7 milyon, alüminium və ondan hazırlanan məmulatların ixracı 97,2 milyon, elektrik enerjisinin ixracı 60 milyon, qara metallar və onlardan hazırlanan məmulatların ixracı 64,3 milyon, pambıq lifi ixracı 62,7 milyon, kimya sənayesi məhsullarının ixracı 56,9 milyon, pambıq ipliyi ixracı 17 milyon dollar təşkil edib.
Qeyd edək ki, 2017-ci ilin müvafiq dövrü ilə müqayisədə 2018-ci ilin 9 ayında pambıq lifinin ixracı 2,3 dəfə, elektrik enerjisinin ixracı 64,6 faiz, pambıq ipliyinin ixracı 37,8 faiz, plastmas və onlardan hazırlanan məmulatların ixracı 22,9 faiz, meyvə-tərəvəzin ixracı 11,8 faiz, alüminium və ondan hazırlanan məmulatların ixracı 11,2 faiz, qara metallar və onlardan hazırlanan məmulatların ixracı 5,5 faiz artıb.
İxrac olunan məhsullar içərisində qeyri-neft sektoruna aid məhsulların həcminin artmasını ekspertlər necə şərh edirlər?
Məsələyə münasibət bildirən iqtisad elmləri doktoru Fikrət Yusifovun sözlərinə görə, qeyri-neft sektorunda ixracın artması gözlənilən idi: “Məsələ ondadır ki, dövlət qeyri-neft sektorunun inkişafı ilə bağlı mümkün olan bütün addımları atır. Bununla bağlı “Strateji yol xəritələri” daxil onlarla qərarlar qəbul olunub. Bütün bunların hamısı nəticə etibarilə ölkədə qeyri-neft sektorunun inkişafını özündə ehtiva edən qərarlardır. Bu fonda, təbii ki, cari ilin 9 ayında ötən illə müqayisədə həm ümumi iqtisadiyyatda, həm də onun biznes sektorunda əsaslı artımlar qeydə alınıb. Xüsusilə qeyri-neft sektorunun ayrı-ayrı sahələrində həm istehsal, həm də ixrac artıb. Belə ki, qeyri-neft sənayesində, aqrar sektorda, turizmdə və tranzit yükdaşımalarda çox yaxşı nəticələr əldə olunub. Eyni zamanda, qeyri-neft məhsullarının ixracı xeyli artıb. Məsələn, bir sıra məhsulların artım göstəricisi əvvəlki ilin göstəricilərini xeyli üstələyir. Azərbaycanda şərab ixracı hardasa 50 faiz artıb. Başqa məhsullar üzrə də belə artımlar qeydə alınıb. Ümumilikdə, qeyri-neft ixracımız cari ilin 9 ayında ötən ilin 9 ayı ilə müqayisədə 13 faiz artıb. Bütün bunlar gözlənilən tendensiya idi. Ona görə də gözlənildiyi kimi, bu proseslər gedir. Hesab edirəm ki, ilin yekununda bizim əldə edəcəyimiz rəqəmlər bundan da yüksək olacaq. Nəticədə gələn il bu sektordan ölkəyə daha çox valyuta gəliri daxil olacaq”.
Vidadi ORDAHALLI
