Bakının mərkəzində şahid olduğumuz inkişafı paytaxtın digər rayonlarında da hiss etmək mümkündür. Şəhərimizin günü-gündən dəyişməsi, gözəlləşməsi, mədəni, sosial-iqtisadi baxımdan inkişaf etməsi nəinki özümüzün hətta xarici turistlərin, qonaqların, elm və incəsənət xadimlərinin də zövqünü oxşayır. Paytaxtın Suraxanı rayonu sadaladığımız bütün parametrlərə, göstəricilərə malik bir rayondur. XIX əsrin sonları XX əsrin əvvəllərində Suraxanı daha çox neft sənayesi rayonu kimi tanınırdı.
Neft Bakısının inkişaf edən rayonlarından biri olan Suraxanı ilə tanışlıq, bu rayonun qəsəbələrində rastlaşdığımız göz oxşayan, könül açan müsbət işlər həqiqətən də diqqətəlayiqdir. Bir vaxtlar bir parça çörək qazanmaq üçün Suraxanı rayonuna üz tutan insanların ailə üzvləri bu gün firavan həyat sürürlər. Suraxanı çoxmillətli rayondur. Keçmişdə də, bu gün də burada ayrı-ayrı xalqların, dinlərin nümayəndələri yaşayır, dövlətimizə, mədəniyyətimizə xidmət edirlər. Suraxanı artıq onların baba-nənələrinin dövründəki neftli, mazutlu bir yer deyil, abad, daim yüksək templə inkişaf edən bir rayondur.
“Bakı və Bakıətrafı qəsəbələrin sosial-iqtisadi inkişafı”na Dair Dövlət Proqramının tələblərinə uyğun olaraq, Suraxanı rayonu da social-iqtisadi cəhətdən inkişaf edir.
Ölkəmizin bütün bölgələrində, şəhərlərində olduğu kimi, Suraxanı rayonunda da sosial-iqtisadi inkişafın təmin edilməsi istiqamətində müxtəlif işlər həyata keçirilib.
Qeyd edək ki, cari ilin birinci rübü ərzində Suraxanı rayonunda sənaye məhsulunun istehsalı 77,2 milyon manat, tikinti-quraşdırma işləri 8,4 milyon manat, nəqliyyat xidmətləri 3,4 milyon manat, əsas kapitala yönəldilən investisiyalar 22,3 milyon manat, kənd təsərrüfatı 1,3 milyon manat, pərakəndə ticarət dövriyyəsi 218,3 milyon manat olmuş, orta aylıq əməkhaqqı 576 manat təşkil edib, əhaliyə 54,8 milyon manat məbləğində pullu xidmətlər göstərilib, 1154 yeni daimi iş yeri açılıb.
Son aylar rayonda küçələrə və məhəllədaxili ərazilərə ümumilikdə 16,3 min kv.m. asfalt örtüyü çəkilib, Zığ-Hövsan avtomobil yolunun yenidən qurulması işləri davam etdirilib. Onu da vurğulayaq ki, yenidən qurulan yolların ətrafının estetik görünüşün yaxşılaşdırılması məqsədilə yolların ətrafında təmir-tikinti, abadlıq işləri aparılır, yaşıllıq zolaqları salınır, yerüstü kommunikasiya xətləri yerin altına salınır, yeraltı kommunikasiya xətləri təmir edilir və ya dəyişdirilir, nizamlanaraq rənglənir.
Vurğulayaq ki, rayonda 2457 p.m. su, 198 p.m. kanalizasiya və 1850 p.m. qaz, 470 m hava elektrik xətti çəkilmiş, elektrik yarımstansiyaların binalarında cari təmir işləri aparılıb, abonentləri elektrik enerjisi ilə birbaşa təmin edən hava xətlərinin bəziləri təmir edilib. Suraxanı ərazisində görülən işlər nəticəsində rayon əhalisinin 100%-i elektrik enerjisi, 98%-i məişət qazı, 96%-i su ilə təmin olunur.
Əhali ilə söhbətimiz zamanı məlum oldu ki, qış mövsümündə istilik baxımından çətinlik yaşamayıblar.
Rəsmi məlumatlara görə, aidiyyəti qurumlar tərəfindən istilik sistemlərində təmir-bərpa işləri aparılıb, 299 p.m istilik xətti dəyişdirilib, istilik sisteminə qoşulan 324 çoxmənzilli yaşayış binası, 34 məktəb, 35 uşaq bağçası və 12 səhiyyə obyektinin hər birinə istilik verilişi təmin olunub.
Qeyd edək ki, Azərbaycan Respublikasının Prezidenti yanında Mənzil İnşaatı Dövlət Agentliyinin ikinci layihəsi olan Hövsan Yaşayış Kompleksində ilk 7 mərtəbəli binanın tikintisi, Yeni Günəşli “D” yaşayış sahəsində “Xəzər inşaat XXI əsr” MTK, Yeni Günəşli “AB” yaşayış sahəsində “Atlanta” MTK, Qaraçuxur qəsəbəsində “Elit-R” MTK, Zığ qəsəbəsində “Şahinlər” MMC, Qaraçuxur qəsəbəsində “İB.N.M-İnşaat” MTK, “Neftçi” MTK tərəfindən yaşayış binalarının inşası işləri davam etdirilir.
Rayonda yararsız və ya qəzalı binalarda yaşayan sakinlərin mənzil-məişət şəraitinin yaxşılaşdırılması, şəhərin ümumi görünüşünə xələl gətirən yaşayış binalarının və digər obyektlərin sökülərək yeni yaşayış binalarının inşa edilməsi ilə bağlı Azərbaycan Respublikası Prezidentinin göstərişinə və Nazirlər Kabinetinin müvafiq qərarına uyğun olaraq, “Etibarlı” MTK tərəfindən Qaraçuxur qəsəbəsi, Əhməd Mehbalıyev küçəsi 34, 36 və Qəzənfər Vəliyev küçəsi 13 ünvanda yerləşən istismara yararsız iki mərtəbəli yaşayış binalarının yerində 12 və 14 mərtəbəli, 2 girişli yaşayış binasının tikintisinə başlanılmış və işlər davam etdirilir.
Qaraçuxur qəsəbəsində “ATEF Şirkətlər Qrupu”nun yüksək gərginlikli avadanlıqlar zavodunun tikintisi başa çatdırılması da rayonda görülən böyük işlərdəndir. Qaraçuxur qəsəbəsi, Neftçilər parkında yenidənqurma və əsaslı təmir işləri davam etdirilməsi əhalinin müsbət qarşıladığı hadisələrdən biridir.
Qeyd edək ki, “Nümunəvi abad məhəllə”lərdə bərpa-təmir işləri aparılıb, İDEA İctimai Birliyinin təşəbbüsü ilə “Abad həyət - Sağlam həyat” layihəsi çərçivəsində Qaraçuxur qəsəbəsi, 4048-ci məhəllə 1, 2, 3, 4, 5 və 6 saylı yaşayış binalarının həyətində abad məhəllənin salınması işləri davam etdirilib. Mənzil-kommunal təsərrüfatı birlikləri tərəfindən rayonun sanitar təmizliyinin təmin edilməsi tədbirləri davam etdirilib, Yeni Günəşli “Q” yaşayış sahəsi 7, 8, 9, 10 və 11 saylı çoxmənzilli yaşayış binalarının əsaslı təmirinə başlanıb.
Suraxanı rayonunda neftlə çirklənmiş torpaq sahələrinin təmizlənməsi istiqamətində aparılan işlər də diqqəti cəlb edir. Məlumata görə, neft əməliyyat şirkətləri tərəfindən ümumi sahəsi 2,0 hektar olan müxtəlif ölçülü 32 gölməçə qurudulub, neftlə çirklənmiş 6,41 hektar torpaq sahəsi təmizlənib.
Vurğulayaq ki, Suraxanı rayonu qaçqın və məcburi köçkün ailələrinin məskunlaşdığı rayonlardan biridir. Məcburi köçkün ailələri ilə söhbətimiz zamanı onlar bildirdi ki, onların problemlərinin həlli hər zaman rayon rəhbərliyinin diqqət mərkəzindədir
Qeyd edək ki, Suraxanı ərazisində müxtəlif ünvanlarda 20 mindən artıq məcburi köçkün məskunlaşıb, ötən il ərzində onların məişət problemlərinin həlli istiqamətində bir sıra işlər görülüb. Belə ki, məcburi köçkünlərin məskunlaşdığı Hövsan qəsəbəsindəki “Gilavar” uşaq bağçasının və H.Quliyev küçəsi, 22 saylı ünvandakı yataqxananın, Bülbülə qəsəbəsindəki “Azərtuneltikinti” şirkətinə məxsus yataqxananın dam örtükləri təmir edilib, rayon ərazisində məcburi köçkünlərin sıx məskunlaşdığı binalarda 426 ailə fərdi sayğacla təmin olunub, yurd-yuvalarından didərgin düşən insanların bir çox məişət problemləri həll edilib.
Suraxanı məktəblilərinin vətənpərvərlik tərbiyəsinin formalaşdırılması sahəsində də rayonda yüksək səviyyəli işlər həyata keçirilir. Artıq Suraxanı məktəbliləri də “Ölkəmizi tanıyaq” tur-aksiyasının növbəti mərhələsində iştirak edib və martın 26-29-da rayonun 27 nümunəvi şagirdi Naxçıvan Muxtar Respublikasına səfər edib. Bakı şəhərində səfərdə olan Naxçıvan məktəbliləri də, öz növbəsində, 17 və 28 mart tarixlərində Suraxanı rayonuna gələrək “Atəşgah məbədi” Dövlət tarix-memarlıq qoruğu ilə tanış olublar. Bu tur-aksiyalarda ümumilikdə 326 nəfər Suraxanı məktəblisi iştirak edib. Sözsüz ki, vətənimizin övladlarımıza tanıdılması istiqamətində həyata keçirilən bu layihə böyük əhəmiyyətə malikdir.
Suraxanı rayonu Heydər Əliyev Mərkəzi də son illər rayonda inşa edilən əhəmiyyətli obyektlərdən biridir. 2009-cu il may ayının 4-də Azərbaycan Respublikasının Prezidenti cənab İlham Əliyevin açılışı bildirən qırmızı lenti kəsməsi ilə fəaliyyətə başlayan Suraxanı rayonu Heydər Əliyev Mərkəzi ötən illər ərzində rayonun ideoloji qərargahına çevrilib. Mərkəzdə müxtəlif mərkəzi icra hakimiyyəti orqanları, ali təhsil müəssisələri, elmi institutları, Azərbaycan Respublikası Milli Məslisinin Hüquq siyasəti və dövlət quruculuğu komitəsi ilə birgə 2009-cu ildən bəri 140-a yaxın tədbir keçirilib.
Mərkəzdə Multimedia və Rəsm studiyaları, Elektron kitabxana fəaliyyət göstərir və suraxanılı gənclər tez-tez bu məkana baş çəkir və Azərbaycan xalqının böyük oğlunun işıqlı əməllərini əks etdirən dəyərlərlə tanış olurlar. .
Ötən dövr ərzində təsdiq edilmiş tədbirlər planlarına əsasən, Mərkəzdə bir çox ictimai-siyasi tədbir keçirilib, 2014-cü ilin 7 ayında Mərkəzdə 15 ümumrayon tədbiri, Müasir Azərbaycan tarixinin ümumtəhsil məktəblərində daha səmərəli öyrənilməsi məqsədi ilə 11-ci sinif şagirdlərinə 10 açıq dərs, yeni ailə quran 7 gənc ailənin nikah mərasimi keçirilib.
Qeyd edək ki, Suraxanı Rayonu Heydər Əliyev Mərkəzinin fəaliyyəti ilə indiyədək 85 minə yaxın yerli və xarici ziyarətçi tanış olub, Mərkəzin Elektron kitabxanasının xidmətindən 16 mindən artıq istifadəçi faydalanıb.
Suraxanı rayon Gənclər və İdman İdarəsi böyüməkdə olan gənc nəslin hərbi-vətənpərvərlik ruhunda tərbiyə etmək, məktəb şagirdlərinin hərbi-idman və turizm oyunlarına cəlb etmək, onları ordu sıralarında xidmətə hazırlamaq məqsədilə şagirdlər arasında “Şahin” və “Sərhədçi” hərbi-idman oyunları üzrə yarışların keçirilməsini təşkil edilir. Suraxanı rayonundan 78 idmançı beynəlxalq yarışların qalibi, 192 idmançı isə Bakı şəhər və Respublika birinciliklərinin qalibləri olublar.
Onu da vurğulayaq ki, rayon əhalisinin sosial müdafiəsinin gücləndirilməsi məsələlərinə daim diqqət göstərilir və əhalinin sosial-iqtisadi vəziyyətinin yüksəldilməsi istiqamətində işlər görülür.
Suraxanı rayonu sosial-iqtisadi cəhətdən davamlı inkişaf sürəti götürən bir rayon kimi artıq özünü təsdiqləyib. Ümid edirik ki, növbəti dövrlərdə də biz Suraxanını abad, inkişaf yolunda olan bir rayon kimi görə biləcəyik.
Namiq QULİYEV
Yazı Suraxanı Rayon İcra Hakimiyyəti və Azərbaycan Respublikasının Prezidenti yanında Kütləvi İnformasiya Vasitələrinin İnkişafına Dövlət Dəstəyi Fondunun keçirdiyi müsabiqəyə təqdim edilir.
