Zakir Əhmədov: “Reallıq ondan ibarətdir ki, dövlətin bu sahəyə göstərdiyi qayğı ilbəil artır”
Parlamentin növbəti iclası martın 6-da keçiriləcək. Artıq iclasın gündəliyi də məlumdur. Gündəliyə 24 məsələ daxil edilib. Gündəlikdə, həmçinin, “Yaşayış minimumu haqqında” Qanunda dəyişikliklər edilməsi nəzərdə tutulub.
Qeyd edək ki, 2018-ci il üçün yaşayış minimumu ölkə üzrə 173 manat, əmək qabiliyyətli əhali üçün 183 manat, pensiyaçılar üçün 144 manat, uşaqlar üçün 154 manat məbləğində müəyyən edilib.
Məlumat üçün onu da qeyd edək ki, “Yaşayış minimumu haqqında” Azərbaycan Respublikasının Qanununa əsasən, yaşayış minimumu - minimum istehlak səbətinin dəyəri və icbari ödənişlərin cəmindən ibarət sosial normadır. Minimum istehlak səbəti isə insanın sağlamlığının və həyat fəaliyyətinin minimum səviyyəsi üçün zəruri olan ərzaq, qeyri-ərzaq malları və xidmətlərin elmi normalar əsasında müəyyən edilmiş toplusudur.
Minimum istehlak səbəti əhalinin əsas sosial demoqrafik qrupları üzrə bir nəfərin və ya ailənin xərc maddələri üzrə belə formalaşdırılır: ərzaq mallarının minimum toplusu, fərdi və ailəvi istifadə olunan qeyri-ərzaq mallarının minimum toplusu və xidmətlərin minimum toplusu. Minimum istehlak səbətinin hesablanması əhalinin 3 sosial-demoqrafik qrupu üzrə, yəni əmək qabiliyyətli əhali, pensiyaçılar və uşaqlara görə müəyyənləşdirilir.
Ərzaq mallarının minimum toplusu dedikdə çörək və çörək məhsulları, kartof, tərəvəz və bostan məhsulları, meyvə və giləmeyvə, ət və ət məhsulları, süd və süd məhsulları, balıq və balıq məhsulları, yumurta, şəkər və qənnadı məmulatları, bitki yağı, marqarin və digər piylər, kərə yağı və digər məhsullar nəzərdə tutulur. Qeyri-ərzaq mallarına palto tipli üst geyimləri qrupu, kostyum tipli üst geyimləri, alt geyimləri, corab məmulatları, baş geyimləri və xırdavat məmulatları, ayaqqabı, məktəb-yazı ləvazimatları, yataq ləvazimatları, mədəni-məişət və təsərrüfat malları, ilkin tələbat və sanitariya əşyaları, dərmanlar aid edilir.
Xidmətlərin minimum toplusuna isə mənzil-kommunal, nəqliyyat, rabitə, məişət, təhsil, mədəni-maarif, müalicə-istirahət xidmətləri və digərləri daxildir.
Ümumilikdə, “Yaşayış minimumu haqqında” Qanunda dəyişikliklər edilərkən hansı məsələlərə yenidən baxıla bilər?
Məsələyə münasibət bildirən ekspert Zakir Əhmədovun sözlərinə görə, ola bilsin ki, bunun həcmi artırılsın: “Yaşayış minimumu haqqında” Qanunda dəyişikliklər nədən ibarət olacağını konkret indidən demək çətindir. Çünki bununla bağlı müzakirələr hələ başlamayıb. Ola bilsin ki, sözügedən məsələ ilə bağlı dəyişikliklər məbləğin artırılması və digər texniki məqamlarla bağlı olsun. Adətən bu kimi məsələlərdə qanuna yenidən baxılması praktikası var. Bütün bunlarla yanaşı, onu da nəzərə almaq lazımdır ki, bu il büdcədən maliyyələşənlərin məvacib və təqaüdləri artırılıb. Təqaüdlərin artırılması məqsədilə bu ay 13 fərman və sərəncam imzalanıb. Ümumilikdə, 560 minə yaxın insana yönələn müavinətlərin artırılması nəzərdə tutulub. Prezidentin təqaüdlərin artırılması məqsədilə imzaladığı 13 fərman və sərəncam, ümumilikdə, 1 milyon 856 min nəfəri əhatə edir. Həmin fərman və sərəncamlara əsasən, pensiya və müavinətlərə, Prezidentin təqaüdlərinə müvafiq artımların həyata keçirilməsi üçün ümumilikdə ilin sonunadək 200 milyon manat əlavə vəsaitin ayrılması təmin ediləcək. Bütün bunlardan çıxış edərək hesab edirəm ki, yaşayış minimumu ölkə üzrə yenidən artırıla bilər. Hər halda, reallıq ondan ibarətdir ki, dövlətin bu sahəyə göstərdiyi qayğı ilbəil artır”.
Vidadi ORDAHALLI